
16. yüzyılda Brezilya'daki kölelikten kaçan Afrikalılar olan Quilombola topluluklarının torunları, arkeologlarla birlikte Bahia eyaletinin kuzeydoğusundaki Tinharé Adası'nda iki Quilombola kampını ortaya çıkarmak için çalıştılar.
1549 yılından itibaren Brezilya'ya gönderilen köleleştirilmiş Afrikalıların birçoğu, en yaygın konuşulan dillerinden biri Kimbundu olan bugünkü Angola'dan geliyordu. Bu insanlar, kölelikten kaçarak Brezilya ormanlarında sığınak yerleşimler kurduklarında, Kimbundu dilindeki "savaş kampı" anlamına gelen kilombo sözcüğünü yerel Portekizce'ye taşıdılar. Bu kamplarda yaşayanlar, quilombola olarak bilinir oldular.
Tarihsel kayıtlar, kuzeydoğu Bahia eyaletindeki Tinharé Adası'nda bir zamanlar birçok böyle yerleşimin var olduğunu gösteriyor, ancak tam konumları bilinmiyordu. Günümüzde, Tinharé quilombolarının birçok soyundan gelenleri, ada üzerindeki küçük Galeão köyünde yaşıyor. São Paulo Üniversitesi arkeoloğu Fabio Guaraldo Almeida ile birlikte Galeão topluluğu üyeleri, bu kampların yerlerini bulmaya çalıştılar. Bu zorlu bir işti, çünkü tespit edilmemek için kasıtlı olarak yerleştiriliyor ve kuruluyordu. Sözlü tarih ve arkeolojik araştırmalar kullanılarak, ekip iki yerleşimi bulup kazdı ve 19. yüzyıla ait çömlekler ve quilombola yaşamına ait diğer kanıtlar ortaya çıkardı. 2019'daki projenin son gününde, Guaraldo Almeida kazı çukurunun içinde büyük bir kök bulunca çalışmayı bırakmaya hazırlandı. Ancak Galeão ortakları ona devam etmesini istedi. "Çukurun önemli olduğuna ikna oldular," diyor Guaraldo Almeida, "bu yüzden kazmaya devam ettik." Kısa süre sonra, Salvador şehrindeki 17. yüzyıl quilombola savaş başkanı Zumbi dos Palmares heykelinde tasvir edilenle benzerliği olan aşınmış bir demir mızrak ucu ortaya çıkardı. "Bu mızrak ucunun Galeão halkı için ne ifade ettiği çok anlamlı," diyen Guaraldo Almeida, köylülerin arkeolojik verileri, Tinharé Adası'ndaki quilombola topraklarını topluluklarının mülkü olarak hükümet tarafından tanınması çabalarını güçlendirmek için kullanmayı umduklarını belirtti.