Çin'in Beş Yıllık Planı, yapay zekanın yaygınlaştırılmasına yönelik hedefleri detaylandırıyor.



Özet


Çin'in 15. Beş Yıllık Planı, yapay zekayı kuantum bilişim ve biyoteknoloji ile birlikte ülkenin temel stratejik bilim politikalarının merkezine yerleştirmektedir. Belge, yüksek performanslı çip üretimi ve gelişmiş yazılım mimarilerinin yanı sıra 5G+ ve 6G gibi altyapı çalışmalarının yapay zeka iş yüklerini desteklemesini hedeflemektedir. Devlet eliyle kurulacak "akıllı bilişim kümeleri" ile işlem gücü, veri ve model eğitimine erişimin demokratikleştirilmesi ve küçük firmaların teknolojiye katılımının kolaylaştırılması amaçlanmaktadır. Bu plan, Çin'in hem teorik araştırmalarda hem de endüstriyel uygulamalarda küresel bir yapay zeka gücü olma kararlılığını ortaya koymaktadır.




Çin, ülkenin 2030'a kadarki ekonomik, eğitim, sosyal ve endüstriyel önceliklerini belirleyen 15. Beş Yıllık Planını [PDF] onayladı. Beklenebileceği üzere, teknolojinin çeşitli bağlamlarda geçtiği yapay zeka (YZ) ile ilgili çok sayıda atıf bulunmaktadır.

Yapay zeka; kuantum bilişim, biyoteknoloji ve enerji ile birlikte ülkenin stratejik bilim politikasının bir parçası olarak izlenecek yollar arasında gruplandırılmıştır. Belge, bu bağlamda yüksek performanslı yapay zeka çipleri ve bunları destekleyecek yazılımların geliştirilmesine yönelik daha fazla çalışma yapılması çağrısında bulunmaktadır. Ayrıca yeni model mimarileri ve bunların temelini oluşturan çekirdek algoritmalar üzerine akademik ve endüstriyel araştırmalar yapılmasına dair bir taahhüt de mevcuttur.

Uydu sistemleri, 5G+ (bazen 5G-A veya 5G Advanced olarak da adlandırılır) ve 6G ağları gibi iletişim teknolojilerine yönelik geliştirme çalışmaları, ülkenin veri iletimi, genel iletişim ve veri işleme altyapısını iyileştirmeye yönelik daha geniş bir hamlenin parçası olarak yapay zeka iş yüklerini desteklemeyi amaçlamaktadır.

Beş Yıllık Plan'ın dijital altyapıya ayrılan bölümünde, yapay zekanın kullanımı üç bileşene ayrılmıştır: işlem gücü, yapay zeka modelleri ve verilerin Çin genelinde düzenlenmesi ve yaygınlaştırılması.

Hükümet, "akıllı bilişim kümeleri" olarak tanımlanan ulusal bilişim merkezleri çağrısında bulunmakta ve mümkün olan en geniş nüfus kesiminin erişimini sağlamak için bilişim kaynaklarının kiralanması gibi piyasa mekanizmaları önermektedir. Ayrıca hükümet organlarının ihtiyaç duydukları bilişim hizmetlerini tedarik etmeleri için yeni yollar da hayata geçirilecektir. Hükümetin önerdiği bilişim merkezlerinin, daha küçük firmaların en son teknolojiye erişiminde karşılaştıkları engelleri azaltması da hedeflenmektedir.

Hükümet, model eğitimi ve çıkarımının arkasındaki teorik çalışmaların araştırma ve üretim alanlarında devam etmesini istemekte ve özellikle çok modlu, aracı tabanlı ve "cisimleşmiş" (embodied) yapay zekaya atıfta bulunmaktadır. Teknolojinin imalat, enerji, tarım ve hizmet sektörleri gibi ekonominin alanlarında giderek daha fazla rol oynayacağını öngörmektedir. Yapay zeka kullanımının artırılması ve teşvik edilmesi gereken alanlar olarak endüstriyel tasarım, üretim süreçleri, genel operasyonlar, enerji sistemi yönetimi ve tarımsal üretimi belirtmektedir. Hizmet sektöründe ise metin; finans, lojistik ve yazılım hizmetleri sektörlerine vurgu yapmaktadır.

Teknolojiyi kullanan genel Çinli tüketici için hükümet, telefonlar, bilgisayarlar ve robotlar dahil olmak üzere yapay zeka destekli cihazların sayısında ve türünde bir artış görmeyi hedeflemekte; yapay zeka kullanımını eğitim, sağlık, yaşlı bakımı ve sosyal hizmet sunumu ile ilişkilendirmektedir. Bu ortamlarda eğitimde uyarlanabilir öğrenme sistemlerini, sağlık hizmetlerinde tanı desteğini ve refah sistemi yönetimini öngörmektedir.

Ulusal ve yerel yönetim düzeylerinde Beş Yıllık Plan, standart modeller etrafında oluşturulmuş entegre veri sistemlerine dayalı olarak, kamu sektörünün tüm unsurları tarafından sağlanan dijital hizmetlerin kapsamının ve yeteneğinin artmasını hedeflemektedir. Genel idari işlerde yapay zeka modellerinin kullanılmasını talep etmektedir.