Bugün öğrendim ki: Tama-chan, 2002'de Tokyo'nun Tama Nehri'nde görülen sakallı bir erkek fok. Büyük tanıtımı nedeniyle fahri ikamet kaydı aldı ve bu, böyle bir kaydın yalnızca Japon vatandaşlarına açık olması nedeniyle yabancı sakinlerin protestolarına yol açtı.
Tama-chan (タマちゃん), 7 Ağustos 2002'de Tokyo'daki Tama Nehri'nin yakınlarında Maruko Köprüsü civarında ilk kez görülen ve sonrasında Japonya'da ulusal bir ünlü haline gelen erkek sakallı fok balığına verilen isimdir.
Adı
[düzenle]
Tama-chan, ilk kez görüldüğü nehrin (Tama) adından alınmıştır. Teknik olarak Tama, fokun gerçek adıdır ve -chan eki, sevgi ve/veya sevimlilik anlamına gelen Japonca bir unvandır (san eki ile benzerdir).
Gözlemler
[düzenle]
Normalde Arktik bölgelerde yaşayan fokun yaz aylarında Tokyo nehrinde hayatta kalıp kalamayacağına dair spekülasyonlar arasında fokun ilk gözlemi Japon medyasında yoğun bir şekilde haberleştirildi. Ardından gelen gözlemler, Japonya genelinde büyük kalabalıkların toplanması ve TV ekiplerinin canlı yayın yapmasıyla büyük bir kamuoyu ilgisi yarattı.
Tama-chan, sonrasında yakınlardaki Yokohama'nın merkezindeki nehirlere taşındı ve sonraki aylarda Tsurumi ve Katabira Nehirlerinde sıkça görüldü. Şehirdeki köprülerde, ünlü hayvanı görmek için her gün binlerce kişi toplandı. Tama-chan'a ait ürünler satılmaya başlandı ve hayran kulüpleri kuruldu, günlük güncellemeler ise TV'de yayınlandı. Fok balığını görmek insanların üzerinde "iyileştirici" bir etkiye sahip olduğu söyleniyordu. [2]
Jūminhyō kayıt ve tartışma
[düzenle]
Yokohama'nın Nishi semti, Tama-chan'a onursal bir jūminhyō (ikametgah kaydı) verdi. 2003'ün başlarında bu durum, jūminhyō'nun sadece Japon vatandaşlarına açık olması (yabancı uyruklular ayrı bir sistemle kayıtlıydı) nedeniyle yabancı uyrukluların sakalları çizilmiş olarak düzenledikleri bir yürüyüşe neden oldu. Yürüyüşte, Saitama eyaleti'nin daha önceden gerçek ya da hayali kamu yapılarına (mesela Kalem Kız Şin-chan gibi) onursal jūminhyō vermesi, bu durumun değişmesini talep ediyordu. [3][4][5][6] Daha sonra bu sistem değiştirildi ve 9 Temmuz 2012'den itibaren Japonya'da ikamet eden yabancı uyruklular jūminhyō'da kayıt edilebilir hale geldi.
Yakalama girişimi
[düzenle]
Mart 2003'te "Tama-chan Hakkında Düşünen Topluluk" adını alan bir grup, foku küçük bir Amerika Birleşik Devletleri merkezli "Deniz Hayvanları Kurtarma Grubu" adındaki grup yardımıyla Arktik sulara geri göndermek için balık ağlarıyla yakalamaya çalıştı. Bu grup aslında Pana-Dalga Laboratuvarı adlı bir kıyamet kültüydü; bu grup, fokun yanlış yola sapmasına elektromanyetik dalgaların neden olduğunu ve fokun Arktik'e geri gönderilmesinin bir şekilde "dünyayı yıkımdan kurtaracağını" öne süren sözde bilimsel düşüncelere sahipti. Kült, hayvanı transfer edilene kadar tutmak için iki yüzme havuzu bile inşa etmişti. Tama-chan ağdan kayıtarak yasadışı girişim başarısız oldu.
Birkaç gün sonra Tama-chan kayboldu. Daha sonra Tama-chan, sağ kaşına takılmış bir balıkçı kancası ile Tokyo'daki Nakagawa Nehri'nde yeniden ortaya çıktı ve bu olay ulusal manşetlere konu oldu. Japonya Çevre Bakanı Shun'ichi Suzuki, hayvanın durumuyla ilgili sorulara cevap verdi.
Son gözlem
[düzenle]
Tama-chan, Arakawa Nehri'nde yaşadı. Medyanın ilgisi, Pana-Dalga Laboratuvarı'nın ilgisi de dahil olmak üzere azaldı ve Tama-chan izleyicileri ve amatör fotoğrafçılar sayısı azalmaya başladı. Yakınlardaki işaretler, hayvanı yakalamaya veya incitmeye çalışan herkesin yargılanacağı ve nehir kıyısının CCTV kameralarıyla izlendiği konusunda uyarıda bulunuyordu. Tama-chan'ın son kesin gözlemi 12 Nisan 2004'te oldu.
Sonraki yıllarda Japonya'nın çevresinde başka foklar görüldü. 2004 yılında Chiba'daki Kamogawa yakınlarında bir yaşındaki leopar foku "Kamo-chan" görüldü ve 2011 yılında Saitama eyaleti'nin Arakawa nehrinde "Ara-chan" adındaki başka bir leopar foku görüldü.
Ayrıca bakınız
[düzenle]
Slippery the Sea Lion
Benny the Beluga Whale