[Bilim](/bilim/)
13:04 17.05.2021(Güncellendi 13:05 17.05.2021) URL'yi kısaltın
__8 __4
Türkiye'de geliştirilen yerli aşılar arasında insan deneylerine ilk başlanan
ve Faz-1 ile Faz-2 aşaması tamamlanan Kovid-19 aşısının Faz-3 aşamasında
plasebo yerine Sinovac aşısı kullanılacak. Böylece, ERÜ'de koronavirüse karşı
geliştirilen yerli aşının etkinliğinin yanında Çin aşısına göre de
koruyuculuğu karşılaştırılmış olacak.
Kayseri Erciyes Üniversitesi'nce _(ERÜ)_ bünyesindeki Aşı Araştırma ve
Geliştirme Merkezi _(ERAGEM)_ ile İyi Klinik Uygulama ve Araştırma Merkezi
(İKUM) tarafından **koronavirüse karşı** geliştirilen ve Sağlık Bakanlığı ile
Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı _(TÜSEB)_ tarafından desteklenen
**Kovid-19** yerli aşısının **Faz-1 çalışması** , 44 gönüllü üzerinde yapıldı.
**İnaktif aşının** Şubat ayında başlayan **Faz-2** çalışması ise 9 Nisan'da
tamamlandı. **250 gönüllü** üzerinde yapılan Faz-2'nin raporlama çalışmasında
ise son aşamaya gelindi. Bu ay sonunda yerli aşının Faz-3 çalışmasının
[başlaması planlanıyor.](https://sptnkne.ws/Gjwm)
Yerli aşının Faz-3 aşamasında gönüllülerin bir kısmına **plasebo** _(boş aşı)_
yerine Türkiye'de yaygın kullanımda olan Çin'in Sinovac aşısı kullanılacak.
Çalışmada gönüllü olacak benzer gruptaki kişilerin bir kısmına yerli aşı bir
kısmına ise Sinovac aşısı uygulanacak. Böylece yerli aşının etkinliğinin
yanında aynı şekilde inaktif olan **Sinovac aşısına** karşı da koruyuculuğu
karşılaştırılmış olacak. Aynı zamanda Faz-3 aşamasında gönüllü olan [herkesin
aşılanması da sağlanacak.](https://sptnkne.ws/GePv)
## 'Bir gruba da BioNTech aşısı verebilirsiniz'
Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı
Başkanı **Prof. Dr. Mehmet Ceyhan** , Sağlık Bakanlığı’nın bu kararını
Demirören Haber Ajansı’na (DHA) değerlendirdi:
> "Biz neticede Sinovac benzeri bir inaktif aşı yapıyoruz. Başka bir inaktif
> aşı ile karşılaştırmak **kabul edilebilir** bir yöntem. Hatta elinizde aşı
> var ise bir gruba da **BioNTech** aşısı verebilirsiniz. Faz-3 çalışmalarında
> on binlerce vaka kullanmak zorundasınız, her gruba **30-40 bin aşı**
> uygulamanız lazım. Vaka sayısının azalması güvenilirliğini
> [azaltır.”](https://sptnkne.ws/Gazm)
### 'Ben olsam ilk plasebo ile karşılaştırırım, Sinovac ile yapmak çok doğru
değil'
Prof. Dr. Ceyhan, öte yandan kişisel fikrinin yeni çıkan bir aşının daha çok
plasebo ile karşılaştırılması gerektiği yönünde olduğunu da vurgulayarak,
şunları söyledi:
> "Yani bir aşı geliştirdiniz ve ilk defa kullanılacak. Burada sizin önce
> ispatlamanız gereken bu aşının etkin olup olmadığı. Biz önce yeni çıkmış bir
> üründe plasebo ile yapılmış çalışmaları tercih ederiz; çünkü etkinliği
> bilinmiyor. Ancak bir süre kullandıktan sonra 'Sinovac mı etkili bu mu
> etkili, etki farkı var mı' diye merak ediyorsak, Sinovac ile karşılaştırarak
> bir çalışma yaparız. Ben olsam ilk Faz-3 çalışmasını plasebo ile
> karşılaştırarak yaparım. Kullanıma başlayıp, ruhsat aldıktan sonra başka bir
> aşıyla karşılaştırılabilir. 'İki soruya aynı anda cevap bulalım' diye Faz-3
> çalışmasını Sinovac ile [yapmak çok doğru değil."](https://sptnkne.ws/FG3K)
#### 'Sonuçların güvenilir olması için 100 binin üzerinde gönüllü olmalı'
Prof. Dr. Ceyhan, üretilen aşının etkinlik oranını tespit etmek ve hangi
aşının daha etkin olduğunu belirlemek için plasebo, Sinovac ve yerli aşı grubu
şeklinde **3 grup** da oluşturulabileceğini belirtti. Ceyhan, _"Sonuçların
güvenilir olması için, **100 binin üzerinde** gönüllü olması lazım"_ diye
konuştu.
Prof. Dr. Ceyhan, yerli aşının **seri üretime** geçip, başka ülkelere
satılması yönünde bir hedef varsa Sinovac ile yapılan araştırmaların **yeterli
olmayacağını** kaydetti.
Yerli aşının, Faz-3 aşaması tamamlandıktan sonra **sonbahar gibi** acil
kullanım onayı alarak **yaygın kullanımına** başlanacağı
[belirtildi.](https://sptnkne.ws/EDsm)