[Nereden geliyor?](/nereden-geliyor/)
23:43 15.04.2021(Güncellendi 09:32 16.04.2021) URL'yi kısaltın
__0 __0
https://cdntr1.img.sputniknews.com/img/07e5/04/08/1044226828_0:612:1400:1400_1200x675_80_0_0_84d742237fc8e0ff3cc331247043e1d5.png
Sputnik Türkiye
https://cdntr2.img.sputniknews.com/i/logo.png
Sinan Onuş. Sputnik Türkiye
https://tr.sputniknews.com/nereden-geliyor/202104151044285517-hey-on-besli/
“Hey on beşli, on beşli” diye bilinen Tokat yöresine ait anonim türküyü
hepiniz duymuş, hatta melodisine kendinizi kaptırıp mırıldanmışsınızdır bile.
Düğünlerde oyun havası gibi çalınan ve neşe içinde söylenen bu türkü aslında
içinde büyük bir toplumsal acı ve hüzün barındırır. Peki, “on beşli” nereden
geliyor ve neden hüzün barındırıyor?
Bu türkü, **Birinci Dünya Savaşı** sürerken 1916 yılında askere alınan
**1899** doğumlular için yakılmış bir ağıttır. 1899 olması sizleri
yanıltmasın. 1899 yılında doğanlar 15 değil, 17 yaşındadır. Çünkü 1899 yılı,
Rumi takvime göre **1315’tir.**
Kendisi de 1916’da silahaltına alınan **Mehmet Dürdali Karasan’ın** “ **
_Paşam Nereye Kadar Çekileceğiz_** ” isimli hatıratının 11. sayfasındaki
dipnotunda o dönem şöyle anlatılır:
“Birinci Dünya Savaşı’nın devam ettiği yıllarda **Osmanlı İmparatorluğu,**
İtilaf Devletlerine karşı üç cephede birden savaş vermektedir. Asker sıkıntısı
had safhadadır. Her yılın askere alınma dönemlerinde 18 yaşını bitiren gençler
askere alınırken, 1916 yılında **Sultan Reşad** bir ferman yayımlayarak 1
Haziran 1314 (1898) ile 22 Mayıs 1315 (1899) tarihleri arasında doğan
erkekleri askere çağırmıştır. Böylelikle ilk defa **17 yaşını** bitirenler de
(22 Mayıs’tan önce doğan 1315 doğumlular) 18 yaşını dolduranlarla birlikte
askere alınmışlardır. 1899 doğumlulardan sadece ihtiyat zabiti olabilecek
derecede tahsili olanlar değil, tahsili olsun olmasın bütün 1899 doğumlular
askere çağırılmışlardır. İşte bu dönemde 17 yaşında **askere** gidenlere halk
arasında ‘ ** _on beşliler_** ’ denmektedir.”