Özet (TL;DR) @ 2019-04-04T13:16:00.000Z: İngiliz Guardian gazetesi, yeni uydu görüntülerinin Suudi Arabistan'ın ilk nükleer reaktörünü tamamlama aşamasına geldiğini gösterdiğini yazdı. Gazeteye göre reaktör başkent Riyad yakınlarındaki Kral…


Ortadoğu

13:16 04.04.2019(Guncellendi 13:27 04.04.2019) URL'yi kısaltın

İngiliz Guardian gazetesi, yeni uydu goruntulerinin Suudi Arabistan'ın ilk nukleer reaktorunu tamamlama aşamasına geldiğini gosterdiğini yazdı. Gazeteye gore reaktor başkent Riyad yakınlarındaki Kral Abdulaziz kentinde inşa ediliyor.

Reaktorun varlığı Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'nun (UAEK) eski denetçilerinden Robert Kelley tarafından ortaya çıkarıldı.

​BBC Turçe'nin Guardian'dan aktardığı habere gore Kelley, 30 kilovatlık reaktorun bir yıl içinde tamamlanabileceğini soyledi.

Uydu fotoğraflarında nukleer yakıt için 10 metre yuksekliğinde bir çelik tankın yerleştirildiği ve tesisteki inşaatın devam ettiği goruluyor.

' SUUDİ ARABİSTAN'IN 'NÜKLEER EŞİĞİ GEÇMESİ' ANLAMINA GELİYOR'

Kelley, eğitim amaçlı olarak kullanılacağı belirtilen reaktorun Suudi Arabistan'ın 'nukleer eşiği geçmesi' anlamına geldiğine dikkat çekti.

Reaktore nukleer yakıt verilmeden once, Suudi Arabistan'ın tesisin nukleer silah uretimi için kullanılmasını engellemeye yonelik bir dizi kural ve proseduru hayata geçirmesi gerekiyor. Buna Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu denetimlerinin kabul edilmesi taahhudu de dahil.

SUUD İ ARABİSTAN: ANLAŞMALARA UYGUN

Öte yandan Bloomberg'te yer alan habere gore Suudi Arabistan enerji bakanlığı yaptığı açıklamada, tesisin amacının 'uluslararası anlaşmalara uygun olarak kesinlikle barışçıl bilimsel, araştırma, eğitim ve oğretim faaliyetlerinin olduğunu' soyledi. Bakanlık, reaktor şeffaflıkla inşa edildiğini, ulkesinin nukleer silahların yayılmasını onleyen anlaşmaları imzaladığını ve tesisin ziyaretçilere açık olduğunu da ekledi.

​ ' YEREL MÜHENDİSLİĞİ SUUDİLER YAPIYOR'

Reaktor Arjantin devletine ait Invap SE şirketi tarafından inşa ediliyor. Arjantin'in UAEK temsilcisi Rafael Mariano Grossi de reaktorun bir yıl içinde faaliyete geçebileceğini doğruladı.

Grossi, "Bu, bazı faktorlere bağlı. Tum operasyonlardan Invap sorumlu. Ancak yerel muhendisliği Suudiler yapıyor" dedi.

' AMERİKAN ENERJİ BAKANLIĞI NÜKLEER TEKNOLOJİ TRANSFERİ İÇİN İZİN VERDİ'

Uydu goruntuleri, ABD Başkanı Donald Trump'la Kongre'nin Suudi Arabistan'a nukleer teknoloji transferi konusunda anlaşmazlık yaşadığı bir donemde ortaya çıktı.

Anlaşmazlık, ABD Enerji Bakanlığı'nın Suudi Arabistan'a nukleer teknoloji transferi yapan şirketler için yedi farklı izin çıkardığının ortaya çıkmasından sonra başlamıştı.

Suudi Arabistan, Nukleer Silahların Yayılmasının Önlemesi Anlaşması'na 1988'de taraf oldu. Ancak Riyad, Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'yla guvenlik sozleşmesini 2005'te imzaladı.

Az miktarda nukleer faaliyeti bulunan ulkeler için geliştirilen bir protokolu imzalayan Suudi Arabistan, UAEK'in denetimlerinden muaf tutuldu.

Suudi yetkililer şimdiye kadar Kurum'un bu protokolu iptal edip daha sıkı denetimleri kabul etmesi taleplerini geri çevirdi.

SUUD İ VELİAHT PRENSİ SALMAN: İRAN NÜKLEER SİLAH GELİŞTİRİRSE, BİZ DE AYNISINI YAPARIZ

Geçen yıl Suudi Arabistan veliaht prensi Muhammed bin Salman, İran'ın nukleer silah geliştirmesi halinde, Suudi Arabistan'ın da aynısını yapacağını soylemişti.

ABD CBS kanalına konuşan Prens Salman, kendi ulkesinin nukleer silah geliştirmediğini belirtip "Ama, eğer İran nukleer bomba geliştirirse, şuphesiz, biz de en kısa zamanda aynısını yaparız" demişti.