Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, Akkuyu Nükleer Güç Santrali'ne (NGS) ilişkin ortaklık konusunun zaman zam...

Özet (TL;DR) @ 2019-03-20T16:44:00.000Z: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, Akkuyu Nükleer Güç Santrali'ne (NGS) ilişkin ortaklık konusunun zaman zaman gündeme geldiğini belirterek, "Bu süreci Rosatom kendisi yönetiyor.…

İHA

Bakan Donmez, konuk olduğu Anadolu Ajansı (AA) Editor Masası'nda soruları yanıtladı, gundeme ilişkin açıklamalarda bulundu.

Nukleer santral projelerinin dunyanın her yerinde uzun zaman alan projeler olduğunu anlatan Donmez, "Bu tur projelerde lisanslama, ÇED gibi sureçler zaman istiyor. Fiilen sahada işe başladığınız zamandan daha fazlasını inşaat oncesi izinlerde, projelerde harcıyorsunuz. Biz bu safhaları bitirmiş olduk, inşaat sureci başladı" dedi.

Donmez, Rusya ve Turkiye'nin iradesinin projeyi tamamlama yonunde olduğunu ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in projeyi yakından takip ettiğini anlattı.

Akkuyu NGS'de ilk reaktorun devreye alınması için hedefin 2023 yılı olduğunu anımsatan Donmez, "Geçen yıl zaten ilk temel atıldı, lisans alındı. İkinci reaktorun inşaat lisansını da verip çalışmalara başlayacaklar. 4-5 yıl once 250-300 civarında oğrencimizi eğitim için gondermiştik. Lisans eğitimi aldılar. O gençlerimizden yaklaşık 30'u diplomalarını aldı, Şu anda projede fiilen çalışmaya başladılar. Bu sene yine 30 civarı oğrencimiz diplomasını almış olacak" diye konuştu.

Bakan Donmez, Akkuyu'da kullanılacak malzeme ve ekipmanın Turkiye'den tedariki konusunda uzun donemdir çalışmalar yurutulduğune dikkati çekerek, sanayi kuruluşlarıyla çeşitli vesilelerle bir araya geldiklerini aktardı.

' CİDDİ YÜKLENİCİ FİRMALARIMIZ VAR'

Donmez, Akkuyu NGS inşaatı için Turk sanayicilerle Rosatom yetkililerini bir araya getirdiklerini belirterek, soz konusu sureçte bazı standartlar belirlendiğini soyledi.

Turkiye'nin inşaat konusunda ciddi anlamda deneyimli olduğunu hatırlatan Donmez, "Ciddi yuklenici firmalarımız var. Akkuyu NGS'de Turkiye'deki firmaların tecrubelerinden yararlanmaya başladılar. Birkaç defa yerinde gordum. Çalışanların neredeyse yuzde 90'ı Turk işçi ve muhendislerden oluşuyor" dedi.

Donmez, Akkuyu'da ortaklık konusunun zaman zaman gundeme geldiğini belirterek, "Turkiye'den ortak arandığı ifade edilmişti. Rosatom olmazsa bunu 'tek başımıza da yapabiliriz' diyor. Netleşen bir şey yok. Projenin fizibilitesi var. Yerli başka bir ortak masaya oturduğu zaman değerleme yapması gerekecek. Bunlar uzun zaman alan sureçler. Buyuk miktarlı bir yatırım ve finansmandan bahsediyoruz" diye konuştu.

AKARYAKIT P İYASASI

Turkiye'de akaryakıt fiyatlanmasının doviz kuru ve petrol fiyatlarına bağlı olduğunu anlatan Donmez, bunların yanı sıra rafinaj ve diğer maliyetlerin de fiyatlara eklendiğini soyledi.

Donmez, akaryakıt sektorunun serbest piyasa kurallarının sağlıklı işlediği sektorlerden biri olduğunu ifade etti.

Akaryakıt fiyatlarının oluşumuna ilişkin çok defa sorularla karşılaştıklarına işaret eden Donmez, şunları kaydetti:

"Gonul isterdi ki, fiyatları çok daha duşukten belirleyelim, vatandaşımız, tuketicimiz bundan istifade etsin. Suni olarak bunun artırılmasının onune geçmek için gereksiz ve haksız ambargoların onune geçmemiz lazım. Şu andaki petrol fiyat artışlarının arz yetersizliğinden değil, buyuk oranda bu ambargolara bağlı olarak geliştiğini duşunuyoruz. Siyasi bir neden olduğunu duşunuyoruz. İnşallah bunun farkına varılır ve bu uygulamalardan vazgeçilir. Birçok urunun ham maddesi petrol. Keza gaz fiyatları. Boru gazı dediğimiz gazlar uzun donemli kontratlara bağlanmış durumda. Bunlar petrol fiyatlarına endeskli olarak değişiyor, artıyor veya eksiliyor. Bugun ham petrol fiyatları 65-66 dolarlık fiyatta, bunun aşağı yukarı 1 hafta sonra akaryakıt pompalarına yansıdığını goruyoruz. Ortalama 6 ay sonra da gaz fiyatlarını etkilediğini goruyoruz. 7-8 ay sonra da elektrik fiyatlarını etkiliyor. Niye etkiliyor derseniz, birçok ulkede gazdan elektrik uretiliyor. Saatlik çalışan bir elektrik borsası var. Gazla ureten firmalar değişen maliyetleri elektrik fiyatlarına yansıtıyorlar doğal olarak. Toptan elektrik fiyatlarında yedinci ayda bunu goruyoruz. Konutlarda ise 9 ay sonra fiyatlara yansıma goruluyor."

Bakan Donmez, geçmişte petrol ve kurun arttığı donemde Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın eşel mobil uygulamasına gittiğini de hatırlattı. Yuksek fiyat artışlarının vergi uzerinden yonetildiğini anlatan Donmez, bunun bir rahatlama sağladığını soyledi.

Donmez, hazinenin bir yerde kendi vergi gelirinden fedakarlık yapmış olduğunun altını çizerek, "Şu anda yılbaşı itibarıyla buna ihtiyaç kalmamıştı ama geçtiğimiz gunlerde Hazine ve Maliye Bakanımız 'ihtiyaç olursa tekrar gundeme gelir' dedi. Eşel mobil mekanizmasının olduğu donemlerde farklı durumlar vardı, o kalktı biliyorsunuz. Artış veya azalış şu an pompaya olduğu gibi yansıyor" değerlendirmesinde bulundu.

TANAP VE T ÜRK AKIMI

Turkiye'nin son donemde Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı Projesi (TANAP) ve Turk Akımı gibi enerji arz guvenliğini guçlendirecek yeni projelere imza attığını aktaran Donmez, "TANAP'ta bildiğiniz gibi geçtiğimiz yıl iki liderin katılımıyla doğal gaz sevkiyatı başladı. İlk anlaşmaya gore, yıllar itibarıyla 2, 4, 6 milyar metrekup diye giden bir sevkiyat programı tasarlandı. Bu sene de sevkiyatlar devam edecek" ifadelerini kullandı.

Donmez, guzergah ve kaynak çeşitliği açısından Turkiye'yi de son derece rahatlatan TANAP'ın doğrudan sisteme bağlandığını belirterek, projenin sistem dengesi ve dinamiği açısından onemli olduğunu kaydetti.

Turkiye'nin bu yeni boru hatları ile beraber, bolgede bir enerji ve ticari merkezi haline geleceğini vurgulayan Donmez, "Şu anda enerji borsasında da elektrik urunleri ve doğal gaz urunleri alınıp satılıyor. Avrupa'dan gelecek oyuncular burada doğal gaz ve elektriğini alıp satabilir, teknolojik altyapımız hazır" değerlendirmesinde bulundu.