İstanbul’da ‘Rusya’nın Ortadoğu Politikası’ başlıklı bir panel gerçekleşti. Panelde Cumhurbaşkanlığı Güvenlik ve Dış Pol...

Özet (TL;DR) @ 2019-03-15T15:54:13.000Z: İstanbul’da ‘Rusya’nın Ortadoğu Politikası’ başlıklı bir panel gerçekleşti. Panelde Cumhurbaşkanlığı Güvenlik ve Dış Politikalar Kurulu üyeleri Dr. İsmail Safi ve Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın’ın yanı…

İstanbul'da 'Rusya'nın Ortadoğu Politikası' başlıklı bir panel gerçekleşti. Panelde Cumhurbaşkanlığı Guvenlik ve Dış Politikalar Kurulu uyeleri Dr. İsmail Safi ve Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın'ın yanı sıra Rusya Ortadoğu Derneği Başkanı Murat Sadıkzade ve Doç. Fahri Erenel konuşma yaptı.

İstanbul, Rusya'nın Ortadoğu politikalarının masaya yatırıldığı onemli bir panele sahne oldu. İstinye Üniversitesi Guvenlik ve Savunma Stratejileri Uygulama ve Araştırma Merkezi (GÜVSAM) ve Rusya Ortadoğu Derneği'nin gerçekleştirdiği panelde Cumhurbaşkanlığı Guvenlik ve Dış Politikalar Kurulu uyesi ve GÜVSAM Başkanı Dr. İsmail Safi, Cumhurbaşkanlığı Guvenlik ve Dış Politikalar Kurulu Üyesi ve İstinye Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın, Rusya Ortadoğu Derneği Başkanı Murat Sadıkzade ve İstinye Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Fahri Erenel konuşma yaptı.

' RUSYA-TÜRKİYE DOSTLUĞU SON 15 YILLA SINIRLI DEĞİL, 100 YIL ÖNCE DE RUSYA YANIMIZDAYDI'

Toplantının moderatorluğunu ustlenen Dr. İsmail Safi, Turkiye-Rusya dostluğunun tarihselliğine işaret ederek "10-15 sene once Rusya'yla ilişkiler, Turkiye'nin gundeminde bu kadar yer tutmuyordu. Ancak ikili ilişkiler yalnızca son 10-15 yılın, yani AK Parti hukumetinin, konusu değil. Bundan tam 100 sene once Osmanlı doneminde emperyalistlere karşı mucadelemizde, Rusların yanımızda durduğunu hepimiz biliyoruz. Bize hem maddi yardım hem de silah yardımı yaptılar. Aynı zamanda Turkiye Cumhuriyeti'ni tanıyan ilk ulkelerden biri de Sovyetler Birliği'dir. Biz de yine aynı şekilde Sovyetler Birliği tanıyan ilk ulkelerden biriyiz. Rusların, Cumhuriyet doneminde Turkiye'nin sanayi hamlesinde çok ciddi destekleri var. Bugun demir-çelik ve aluminyum başta olmak uzere bildiğimiz butun o ağır sanayiler, Rusya'yla işbirliği ve desteğiyle kurulmuştur. Avrupa'nın ya da Amerika'nın sanayi anlamında bu ulkede yapmış olduğu herhangi bir desteğin ciddi anlamda olmadığını da gorebiliyoruz" değerlendirmesinde bulundu.

GÜVSAM ve Rusya Ortadoğu Derneği'nin gerçekleştirdiği panelin sonunda Rusya Ortadoğu Derneği Başkanı Murat Sadıkzade'ye belge takdim edildi.

' TÜRK-RUS İLİŞKİLERİ NEREDEYSE MÜKEMMEL NOKTADA'

****T urkiye ile Rusya'nın Akkuyu Nukleer Santrali, Turk Akımı doğalgaz boru hattı ve S-400 hava savunma sistemi gibi onemli işbirlikleri içerisinde olduğuna işaret eden Safi "Bugunku ilişkilerimiz ise neredeyse mukemmel ilişki noktasında. Nukleer projesi bunun bir urunu ve bu sayede Turkiye teknolojik olarak nukleer lige yukselecek. Bir diğer onemli konu ise S-400. Öte yandan, Turkiye son yıllarda 6 milyona yaklaşan turist geldi. İki milletin evlilikler sebebiyle akrabalık bağları var. İkili ilişkilerin sadece diplomatik ve siyasi boyutu yok, ayrıca kulturel, toplumsal boyutu da var" dedi.

Turkiye ile Rusya'nın Suriye'de de işbirliği içerisinde olduğuna işaret eden Safi "Amerika'nın hemen guneyimizde bir teror devleti kurma girişimi vardı. Bunu kırmak için Rusya'yla işbirliği yaptık. Hem Zeytin Dalı hem Fırat Kalkanı Harekatı hem de İdlib'deki iş birliğimiz Turkiye'ye politik, stratejik açıdan açılım ve imkanlar sağladı. Ancak bu, tek taraflı bir sureç değil. Burada bir 'kazan-kazan' modeli ortaya çıktı. Bu sayede Rusya da Suriye, Doğu Akdeniz başta olmak uzere Ortadoğu'da birtakım kazanımlara sahip oldu" diye konuştu.

' ULUSLARARASI TÜRBÜLANS DÖNEMİNDE RUSYA'YA ÖNEMLİ ROLLER DÜŞÜYOR'

****Rusya Ortado ğu Derneği Başkanı Murat Sadıkzade ise Turkiye-Rusya ortaklığının onemine işaret ederek "Diğer bolge partnerleriyle birlikte Turkiye'nin onemi ortada. Turkiye ve Rusya karşılıklı tavizler vererek bu onemli ortaklığı surduruyor. Suriye, Rusya açısından gerçek bir donum noktası oldu. Rusya'nın Suriye'deki kararının artılar oldukça ağır basıyor. Şu anda eski dunya duzeninden yeni bir dunya duzenine geçiliyor. Uluslararası turbulans doneminde kendi meşruiyeti, bağımsızlığını korumak ve aynı zamanda kendi partnerlerinin bağımsızlığını ve çıkarlarını korumak için Rusya'ya onemli rol duşuyor. Rusya'nın Ortadoğu politikalarıyla oluşan yeni konsept de onemli bir kazanım. Çunku Rusya'nın Suriye krizine ilk dahil olmasıyla birlikte Turkiye ve İran gibi onemli aktorlerle diyalog başladı. Turkiye ve Rusya, Suriye krizindeki tutumlarıyla, krizlerin diyalogla nasıl çozulduğunu tum dunyaya gosterdi" dedi.

' RUSYA, TERÖRÜN DALGALAR HALİNDE GELDİĞİ ORTADOĞU'DA TERÖRE KARŞI ÖNEMLİ BİR MÜCADELE YÜRÜTÜYOR'

****Rusya 'nın Suriye krizinin çozumunde değil bolgede de onemli rol oynadığına işaret eden Sadıkzade "Rusya, artık yalnızca Suriye krizinin çozumunde yer almıyor; ulkenin ayrıca Arap dunyasında da bir takım yetkileri oluşmaya başladı. Rusya'nın Filistin-İsrail meselesine dahil olması buna bir ornek. Rusya, siyasi ilişkiler ile birlikte ekonomik ilişkilerin de geliştirilmesine de yoneliyor. Üç hafta once Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Mağrip ulkelerine bir ziyaret gerçekleştirdi. Orada Suriye'nin tekrar Arap Ligi'ne donuşu değerlendirildi. Yine bir hafta once Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri gibi korfez ulkelerine bir ziyaret gerçekleştirdi. Orada da aynı şekilde ekonomik ve insani ilişkilerin geliştirilmesi soz konusu. Boylelikle Rusya'nın Ortadoğu'da giderek daha fazla puan toplamaya başladığını goruyoruz. Bildiğiniz gibi toplumda da kotuluklerin en buyuğu olarak Amerika goruluyor. Rusya ise gunden gune daha olumlu tepkiler alıyor. Rusya terorle mucadelede gerçekten onemli rol oynuyor. Zaten terorun dalgalar halinde surekli gelmesinden yorulmuş olan Arap toplumunun gerçekten boyle bir şeye ihtiyacı var" diye konuştu.

Sadıkzade "Rusya'nın Ortadoğu politikası henuz tamamen bir şekle oturmadı. Fakat genel olarak tum taraflarla diyalog yolu, rotası izleniyor. Rusya'nın Taliban'la yaptığı goruşmeler de bu kapsamda ele alınabilir. Rusya aynı zamanda 2015'ten sonra bolgesel aktorlerin de çıkarlarını dikkate almaya başladı. Amerika'nın bolgedeki hata ve yıkımlarından ders aldı. Rusya'da 'Ortadoğu ince bir mevzu' derler. Rusya toplumu, Ortadoğu'daki ulusların arasındaki sınırların, bağların ne kadar ince olduğunun farkında. Rusya şu anda bolgedeki butun aktorleri bağımsız, meşru ve kararlarında bağımsız aktorler olarak, kendini ise onların meşruiyetini korumanın garantoru olarak goruyor" diye ekledi.

' YPG'NİN TERÖR KORİDORUNU RUSYA VE TÜRKİYE ÖNLEDİ'

****İ stinye Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bolum Başkanı Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın da Turkiye ile Rusya'nın Ortadoğu'daki işbirliğinin onemine işaret etti. Caşın "Sayın Putin ve Sayın Erdoğan'ın çok ciddi bir frekansı var. Bu aynı zamanda askeri yonden de iyiye gidiyor. Çarşamba gunu itibariyle Rus uçakları İdlib'deki buradaki teroristleri vurdu. Rusya'nın Suriye'ye mudahil olması guç dengesini değiştirmiştir ve Rusya bolgedeki butun aktorlerle ana stratejisi uzerinde oynamaktadır. YPG'nin teror koridorunu Turkiye ve Rusya onlemiştir" dedi.

' SURİYE'DE SEÇİMLER YAPILIP HÜKÜMET KURULURSA ANKARA ŞAM'LA DİPLOMATİK İLİŞKİLERİ BAŞLATIR'

****Ca şın, Sputnik'in "Turkiye yakın gelecekte Suriye'yle doğrudan temas kurar mı?" sorusunu ise şu şekilde yanıtladı:

"Devletler arasındaki ilişkilerde ilelebet dostluk ve duşmanlık olmaz, çıkarlar soz konusudur. Turkiye, Suriye'yi bugun kendisine dayatılan anayasa değişikliğini yapması konusunda, yolun en başında uyarmıştı. Ancak butun bunlara rağmen Turkiye elbette Suriye ile masaya oturacaktır. Zaten Astana goruşmelerinde Turkiye, Suriye'nin toprak butunluğunun garantor devleti. Ayrıca, Sayın Cumhurbaşkanımızın da ifade ettiği gibi, anayasa tamamlanır, seçim yapılır, hukumet kurulursa, Turkiye Suriye'yle doğrudan temas kurar. Zaten butun bu koşullar sağlandıktan sonra Suriye, uluslararası hukuk açısından 'recognition state' denilen tanınmış devlet olacak. Bu durumda da Turkiye'nin elbette Suriye'yle diplomatik ilişkileri olur."

İstanbul'da 'Rusya'nın Ortadoğu Politikası' başlıklı bir panel gerçekleşti.

' RUSYA ORTADOĞU'DA VAROLUŞ MÜCADELESİ VERİYOR'

****Rusya 'nın Ortadoğu politikasına ilişkin konuşma yapan İstinye Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Fahri Erenel ise, "Rusya'nın Ortadoğu siyaseti herhangi bir grubun çıkarları uzerinden konumlanamaz. Rusya'nın burada varoluş mucadelesidir. Rusya çok akıllı bir stratejiyle Ortadoğu politikasını surdurmektedir ve bundan sonra da surdurmeye devam edecektir. Çunku Amerika Birleşik Devletleri Rusya'nın bu aktif politikası karşısında ciddi bir hayal kırıklığına uğramıştır. Rusya aktif bir politika izlerken Amerika reaktif bir politikayla bunu takip hale gelmiştir" diye değerlendirdi.

Erenel "Rusya'nın Ortadoğu siyaseti herhangi bir grubun çıkarları uzerinden tanımlanamaz. Rusya için ne İran'ın Hizbullah'ı guvenlidir ne İsrail onemlidir ne Turkiye onemlidir ne de bir başka guç onemlidir. Rusya için Ortadoğu burada tanımlanandan daha buyuk bir anlam taşımaktadır. En onemli şey bu politikayı yurutmemesi halinde Amerika Birleşik Devletleri'nin esas hedefinin İran'daki enerji kaynaklarını ele geçirerek butun bu bolgeye hakim olması ve Pasifik bolgesine kayması ihtimalidir" dedi.

' RUS DIŞ POLİTİKASININ HEM EKONOMİK HEM SİYASİ HEM DE ASKERİ AYAĞI VAR'

Rusya'nın bu politikası ve askeri gucu esasında Amerika'ya gore oldukça duşuk olduğuna işaret eden Erenel "2018 verilerine gore dunyada toplam 1.7 milyar dolarlık askeri silah satıldı. Bunun yuzde 45'e yakını Amerika'ya ait. Rusya son 4-5 yıldır inanılmaz bir sıçrama yaptı, yuzde 26'lara geldi. Dunyanın en çok silah satışı yapan 100 ulkesinin arasından ikinci sıraya Rusya sıçradı. Rusya çalıştığı bolgelere yeni urettiği sistemleri dunya pazarına çıkarmak, oralarda onu sahnelemek, satışını yapmak için de onemli bir pazar olarak goruyor. Dolayısıyla Rus dış politikası esas olarak ekonomiye dayanmıyor. Rus ulusal guvenlik stratejisinin temelinde ekonomik, siyasi ve askeri olmak uzere bu uç temel faktore dayanıyor" diye ekledi.

Yorumlar