Özet (TL;DR) @ 2019-03-13T14:03:00.000Z: Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'ndeki üst düzey yetkililer tarafından yapılan açıklamada, bölgedeki Yeniden Eğitim Merkezleri'nin ihtiyaç kalmaması durumunda 'bir gün sona erebileceği' belirtildi.



Çin'in Sincan Uygur Özerk Bolgesi'ndeki ust duzey yetkililer tarafından yapılan açıklamada, bolgedeki Yeniden Eğitim Merkezleri'nin ihtiyaç kalmaması durumunda 'bir gun sona erebileceği' belirtildi.

Çin'de bulunan ve dini aşırıcılıkla mucadele kapsamında Uygurlara eğitim veren Yeniden Eğitim ve Meslek Edindirme Merkezleri ile ilgili tartışmalar surerken, konuyla ilgili bolge yetkilileri tarafından yeni açıklamalar yapıldı.

Ulusal Halk Kongresi kapsamında duzenlenen toplantılarda konuşan Sincanlı yetkililer, 'gerek kalmadığında' eğitim merkezlerinin sona erebileceğini belirttiler.

Bolge valisi Shohrat Zakir, yaptığı açıklamada "Genel olarak merkezlerde her defasında daha az oğrenci eğitim gorecek. Toplumumuzun buna ihtiyacı kalmadığı zaman ise, eğitim merkezleri yok olacak" ifadelerini kullandı.

' ÇİN'İN BAŞARILI OLDUĞUNA İNANDIĞININ BİR GÖSTERGESİ'

Sincan ve Tibet uzerinde çalışan bir araştırmacı olan Adrian Zenz ise, Zakir'in açıklamalarını "Bu açıklama, halen gozaltında tutulanların buyuk bir kısmının bir noktada serbest bırakılabileceğini gosteriyor" sozleriyle değerlendirirken, soz konusu açıklamanın aynı zamanda Çin'in Yeniden Eğitim Merkezleri konusunda başarılı olduğuna inandığının bir gostergesi olduğunu iddia etti.

Zenz'e gore ayrıca, soz konusu eğitim merkezleri tamamen yok olmayacak, ancak, merkezlere geri gonderilme tehdidi bir kontrol mekanizması olarak var olmaya devam edecek: "Bence bu kamplar bolgeye ilişkin uzun vadeli bir kontrol mekanizmasının parçaları."

Eğitim Merkezleri'ne ve burada eğitim alan insanların geleceğine ilişkin yapılan bazı eleştirilere gore ise, merkezlerden çıkarılan insanlar ev hapsi veya devletin belirlediği fabrikalarda çalışma zorunluluğu gibi problemlerle karşı karşıya kalabilir.

' EĞİTİM MERKEZLERİ YATILI OKUL GİBİ'

Zakir ise, Salı gunu yaptığı açıklamada eğitim merkezlerinde bulunan oğrencilerin mezun olmalarının ardından ayda 1500 ile 2000 Yuan arası para kazanabileceklerini belirtti.

Zakir ayrıca, eğitim merkezleriyle ilgili one surulen iddiaların 'tamamen fabrikasyon' ve 'oldukça gulunç' olduğunu belirtti ve eğitim merkezlerinin yatılı okullar gibi olduğunu açıkladı. Bu merkezlerde Çin anayasası, Çin dili ve meslek edindirme gibi kurslar yer alıyor. Öte yandan, merkezlerde eğitim alan oğrenciler- hafta sonu tatillerini geçirmek uzere evlerine de gidebiliyorlar.

Eğitim merkezlerinde dini aktivitelerin yer almadığını da belirten Zakir, "Öğrencilerin inanç ozgurluğunu sonuna kadar savunuyoruz ve koruyoruz" ifadeleriyle oğrencilerin merkezlerdeki eğitimlerini tamamlamalarının ardından ibadetlerini yerine getirmeye devam edebileceklerini açıkladı.

Guardian'a konuşan ve 'eski oğrenciler' olduklarını iddia eden isimler ise, Mandarin dışında bir dil konuştukları zaman cezalandırıldıklarını ve aileleriyle iletişim kurmalarına da izin verilmediğini iddia etti.

Öte yandan, eğitim merkezlerine yoneltilen eleştirilerin dozu artarken, Kazakistan'da yaşayan aktivist Serikzhan Bilash ise, Çin'e karşı 'cihat ilan etmekten' oturu ev hapsine çarptırıldı. Çin'in Yeniden Eğitim Merkezleri'ni eleştiren kişi veya kurumlar ise çoğunlukla radikal islamcı duşunceye sahip.

' NAR TANELERİ GİBİ BİR ARADA DURMALARINA ÖNDERLİK EDİYORUZ'

(C) AFP 2018 / Greg Bake

Yeniden Eğitim Merkezleri'nin 'mucidi' olduğu soylenen Sincan Parti Sekreteri Chen Quanguo ise, salı gunu yaptığı açıklamalarda butun etnik gruplardan insanların yaşam, eğitim ve birlikte çalışma surecinde birbirleriyle karşılıklı etkileşim içinde olacaklarını belirtti. Chen, daha once de Çin'in bir diğer tartışmalı bolgelerinden olan Tibet'te gorev yapmıştı.

Chen ayrıca, partinin etnik politikalarıyla ilgili olarak yaptığı açıklamada "Bizler, butun etnik grupların birliği 'kendi gozlerini sevdikleri gibi' sevmelerine, birliği kendi yaşamlarını korudukları gib ikorumalarına ve nar taneleri gibi bir arada durabilmelerine onderlik ediyoruz" ifadelerini kullandı.