Özet (TL;DR) @ 2019-03-01T06:07:44.000Z: Yavaş ilerleyen nörodejeneratif, yani beyin hücrelerinde kayıpla seyreden Parkinson, genel olarak yaşlı hastalığı olarak biliniyor ve daha çok 65 yaşından sonra ortaya çıkıyor. Ancak hastalık…


Dopamin, yoğunlaştığı beyin bolgesiyle, vucut hareketlerini kontrol eden diğer beyin bolgeleri arasında mesajlar ileten bir kimyasal. İnsanın akıcı ve uyumlu hareketler yapmasını sağlayan dopamin, bazı hucrelerin kayba uğraması  sonucu yeterli miktarda uretilemiyor. İşte Parkinson hastalığı açısından tehlike çanları da bu noktada çalmaya başlıyor. Dopamin in yetersiz uretimiyle Parkinson hastal ığının motor belirtileri ortaya çıkıyor. En onemli sinyal ise enterik sinir sistemi, beyin sapı ve koku yollarında kendini gosteriyor.

Parkinson hastalığının, hareketlerde yavaşlamaya, sıklıkla ellerde, nadiren çene, baş ve ayaklarda titreme ye, kaslarda sertlik, duruş̧ ve denge bozukluğuna neden olan, merkezi sinir sisteminin bir hastalığı olduğunu soyleyen Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakultesi Hastanesi Noroloji Uzmanı Prof. Dr. G ulsen Babacan Yıldız, Parkinson hastalığının gorulme sıklığının 65 yaş ve uzerinde % 1.7 ila 2.2 olduğunu ve yaş ilerledikçe bu oranının arttığını soyledi.

KOKU DUYUSU KAYBINA D İKKAT!

Parkinson, hareketle ilgili olan ve hareketle ilgili olmayan belirtilerle varlığını ortaya koyan bir hastalık. Belirtiler hastadan hastaya değişebilmekle beraber genel olarak motor, yani hareketle ilgili belirtiler; titreme, hareketlerin yavaşlaması veya hareket edememe, uzuvlarda kasılma ve dengesiz yuruyuş oluyor. Motor olmayan belirtiler arasında ise uyku bozuklukları, kabızlık, koku duyusunun kaybı, depresyon, cinsel işlev bozukluğu ve anksiyete bulunabiliyor. Koku duyusu kayb ı ya da azalması, kabızlık, uyku ve cinsel işlev bozukluklarının, titreme ve hareketlerde yavaşlama gibi hastalığın motor belirtilerinden yıllarca once başladığı duşunuluyor. (1)

20- 40 YA Ş ARASINDA DA ORTAYA ÇIKABİLİR!

Parkinson hastalığının sadece yaşlılara ozgu olmadığını ve hastaların ortalama % 5'inin 20 ila 40 yaşları arasında olduğu nu soyleyen Norolog Yıldız, Parkinson açısından erkeklerin daha şanssız olduğunu, hastalığın erkeklerde kadınlara oranla daha sık gorulduğunu belirtti. Turkiye'de yaklaşık 200 bin civarında Parkinson hastası bulunduğunu aktaran Prof. Yıldız, "Hastalığın tam olarak nedeni bilinmiyor  ancak olası nedenler arasında hem genetik, hem çevresel faktorlerin sorumlu olduğu duşunuluyor" dedi ve ekledi:

KES İN TEDAVİSİ YOK!

"Gunumuzde bu tur hastalıkları tamamen geçiren bir tedavi maalesef yoktur. Ancak çok sayıda tedavi seçeneği ve beraberinde uygulanacak duzenli bir fizik tedavi ile hastalar sorunsuz olarak yaşamlarına devam etmektedirler. Bugun için hastalığı yavaşlatan en onemli unsur, uygun tedavi eşliğinde spor, stresten uzak durma ve sağlıklı beslenmedir."

" BEYİN PİLİ" DE TEDAVİ SEÇENEKLERİ ARASINDA

Parkinson tedavisinde, norologların gozetiminde 4-5 yıl suren ilaç tedavisine rağmen hastanın şikayetleri gunluk yaşamı aksatacak derecede devam ediyorsa beyin ve sinir cerrahisi uzmanlarınca cerrahi tedaviye geçilebiliyor. Cerrahi tedavi olarak da genellikle halk arasında beyin pili olarak bilinen "derin beyin stimulasyonu" yontemi uygulanıyor.

Beyin ve omuriliğin hasara uğradığı Parkinson gibi hastalıklarda ortaya çıkan fonksiyonel kayıplara değinen Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Teoman Ayd ın da merkezi sinir sitemini etkileyen bu hastalıklarda; denge bozuklukları, kaslarda guçsuzluk, duyu bozuklukları, hareketlerde yavaşlama ve yurume guçluğu gibi belirtilerin sıklıkla gozlendiğini vurgulayarak, "Tum bu sorunlar da kişinin bağımsız hareket etmesini ve gunluk yaşam aktivitelerini yerine getirmesini olumsuz yonde etkiler" dedi.

Sanal gerçeklik rehabilitasyonu ile hastalar egzersizlerini daha kolay yapabiliyor. Sanal gerçeklik rehabilitasyonu ile hastalar egzersizlerini daha kolay yapabiliyor.

Parkinson hastalığında gorulen bu  fonksiyonel kayıpların giderilmesinde farklı rehabilitasyon yontemleri kullandıklarını ifade eden Prof. Aydın, hastalığın ilerleyişinin ve oluşturduğu şikayetlerin hastadan hastaya farklılık gostermesi nedeniyle rehabilitasyon hedeflerinin de bireysel olarak belirlendiğine dikkat çekti. **

SANAL GER ÇEKLİK REHABİLİTASYONU NE AVANTAJ SAĞLIYOR?

**Parkinson hastalığının tedavisinde kullanılan sanal gerçeklik rehabilitasyonunun ise hem hasta konforu hem de tedavinin başarısı açısından onemli avantajlar sunduğunu soyleyen Dr. Aydın, "Soz konusu hastalıkta uygulanan rehabilitasyon programları çok uzun surebilmekte hatta kişilerin omur boyu egzersizlerini uygulamaları gerekmektedir. Bu sureç kişilerin fonksiyonelliğine olumlu katkılar sağlamakla birlikte kişiler için bir sure sonra yıpratıcı hale de gelebilmektedir. Bu noktada hastaların ilgisini canlı tutan bu bilgisayar tabanlı sanal gerçeklik uygulamaları ile hastalarının motivasyonunu ve egzersizlere katılımını artırmayı hedefliyoruz" değerlendirmesinde bulundu.

HASTA, V ÜCUT HAREKETLERİYLE OYUNDAKİ OBJELERİ YÖNETİYORSanal gerçeklik rehabilitasyonunda; bilgisayar ortamında çeşitli resim ve animasyonlarda gerçek dunyaya ilişkin bir algı sağlanıyor ve kişi de vucut hareketlerini algılayan çeşitli kamera sistemleriyle bu dunyaya dahil ediliyor. Bu kamera sistemleri çeşitli oyunlarla entegre edildiğinde hasta vucut hareketleriyle oyundaki objeleri yonetiyor ve aynı zamanda eğlenerek egzersiz yapıyor.Oyunlar, rehabilitasyon için planlanmış ve hastalık belirtilerine yonelik egzersizleri içeriyor.

Tedavi başarısında " hasta motivasyonu" vurgusu yapan Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı, "Boylece, hastalara eklem hareket açıklığına yonelik egzersizler, dengesini geliştirmeye yonelik egzersizler ve elin ince motor becerisine yonelik egzersizler uygulayabiliyoruz. Aynı şekilde sensor teknolojileri ile hastaların hareket ve postur olçumleri yapılabilir, raporlanabilir ve tedavi oncesi ve sonrası şeklinde değerlendirilebilir. Tedavinin başarısındaki en onemli etken hastanın motivasyonu ve tedaviye devamlılığı olduğundan dolayı sanal gerçeklik rehabilitasyonu başarımızı artırmaktadır" şeklinde konuştu.

V İDEO: 35 YAŞINDA PARKİNSON HASTALIĞINA YAKALANDI

SANAL GER ÇEKLİK HER HASTAYA UYGUN MU, MALİYETİ NE KADAR?Hastanın sanal gerçeklik rehabilitasyonuna uygunluğuna, fiziksel tıp ve rehabilitasyon hekimi karar veriyor. Sanal gerçekliği, diğer rehabilitasyon programların yardımcı bir araç olarak kullandıklarını soyleyen Dr. Aydın, "Hastalara uygulanan program, bir butun olarak kabul edilmekte ve sanal gerçeklik uygulaması için ek bir ucret yansıtılmamaktadır. Ayrıca hastalar uygulamalarımız sırasında kullandığımız sensorlere ve kameralara sahip olduklarında, sisteme evden giriş yaparak, doktoru tarafından uygun gorulen programlara evden de devam edip egzersizlerini yapabilmektedirler. Sistem uzerinden doktoru tarafından da ilerlemeleri takip edilebilmektedir. Bu tip bireysel uygulamalarda maliyet, kullanılan sensore gore değişmekle birlikte zamanla daha da uygun fiyatlara gerileyecektir" ifadesini kullandı.(1) Turk Noroloji Derneği