Özet (TL;DR) @ 2019-01-19T08:29:12.000Z: Türkiye Halciler Federasyonu Başkanı Tavşan, soğanda gümrük vergisinin sıfırlanmasına ilişkin, "Bu adım, depoların boşalmasına, eldeki soğanların hızla piyasaya sürülmesine neden olur. Depolar hızlı…


Turkiye Halciler Federasyonu Başkanı Yuksel Tavşan yeni Hal Yasası'nın yerel seçimlerin ardından Meclis'ten çıkarılmasını beklediklerini soyledi. Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın, Gıda Komitesi toplantısında, yeni Hal Yasası'na ilişkin kaygıları dikkate alacakları yonunde değerlendirmede bulunduğunu anımsatan Tavşan, soğuk zincirin olması, arz-talep dengesinin planlanması, kooperatifçiliğin desteklenmesi, toptancı hallerinin rehabilite edilmesi gibi beklentilerinin bulunduğunu bildirdi.Tavşan, uretimden tuketime tamamen okunabilir bir piyasanın oluşması gerektiğine işaret ederek, federasyon olarak taslakta itiraz ettikleri bazı noktalar bulunduğunu dile getirdi.Hal komisyonculuğunun kaldırılması ve hallerin ozelleştirilmesi gibi konularda çekinceleri olduğuna dikkati çeken Tavşan, şoyle devam etti:"Hal komisyonculuğu neden kaldırılıyor? Kooperatifçilik yine desteklensin ama komisyonculuk da dursun. Hallerde hal komisyoncusu da olsun, tuccar da olsun, kooperatifler de olsun. Bunlar tatlı rekabet içinde olsun ki ureticinin malı daha iyi değerlensin. Komisyonculuğun kalkmaması kuçuk uretici açısından onemli. Turkiye'de evinin arkasında, bahçesinde, seralarda uretim yapan çok fazla kuçuk uretici var. Hal komisyoncusu bu urunlerin pazarlanmasında etkin hareket ediyor. Kuçuk uretici için ustlendiği etkin gorev var, onun adına urununu komisyon karşılığında pazarlıyor. Komisyona da yuzde 8 tavan uygulanıyor. Bunlar uretici için çalışır, uretici hangisini daha iyi bulursa onunla iş yapar. Hal komisyonculuğu duzeltilebilir ama kalkması ozellikle uretici için sıkıntı yaratır. Bunun devam etmesinden yanayız."Tavşan, hallerin ozelleştirilmesini de doğru bulmadıklarını, hallerde zaten ozel sektorun, esnafın yer aldığını anlattı. Avrupa'da da ozel toptancı hali bulunmadığını vurgulayan Tavşan, "Buraları ozelleştirip serbest piyasaya bırakırsanız yarın birtakım hakim guçler burada hakim olabilir. Belediyeler, bakanlık, meslek kuruluşları işletebilir, hal esnafı katkı verebilir ama buraların istendiği zaman satılacak duruma gelmesini istemiyoruz. Ağırlık kamunun elinde kalmalı" diye konuştu.Sayısı 170'i aşan hal sayısının 30'lara duşmesinin zor olacağını ve kurulmuş hallerin kaldırılmasının bir fayda sağlamayacağını belirten Tavşan, buna karşın birleşmesinde fayda gorulen hallerin birleştirilebileceğini, buyuk olçekli, ihracat odaklı haller kurulabileceğini soyledi.

" SOĞAN FİYATLARI ETKİLENİR"

Tavşan, sıfır gumrukle soğan ithalatının onunun açılmasına da değinerek, firmaların Azerbaycan'dan soğan ithalatı yapmak için harekete geçtiğini bildirdi. Soğan fiyatının, taşıma, ayıklama gibi maliyetlerle hallerde 2,5-3 lira arasında olacağını ifade eden Tavşan, "Bu adım, depoların boşalmasına, eldeki soğanların hızla piyasaya surulmesine neden olur. Depolar hızlı boşalırsa fiyat ucuzlayabilir. Soğan tırlarının gelecek olması soğan fiyatlarını etkiler. Elinde soğan olan vatandaş korkuyor, zaten urun depoda çuruyor. Tabii ithalatın da bir maliyeti var. Birileri fırsatçılık yapıyorsa tamam ama onun haricinde biber, domates ve patlıcanı 1-2 liraya yiyemezsiniz." değerlendirmesinde bulundu.Meyve ve sebze fiyatlarının hava şartlarıyla doğrudan ilişkili olduğuna dikkati çeken Tavşan, şunları kaydetti:

"Yağış, sel, tufan var. Tum bahçelerin sular altında kaldığı, seraların parçalandığı ortamda fiyatların yuksek olması doğru orantılı bir durum. Olmayan urun pahalanır, bunun onune geçilemez. Birileri bu fiyatlardan istifade ediyorsa mani olalım, katma değer uretmeyen kimse arada olmasın. Konserve domatesteki ithalat kararı da bununla bağlantılı. Ruzgar seraları yerinden sokuyor. Bu doğrultuda domates fiyatı artıyor."