Özet (TL;DR) @ 2018-12-24T14:22:00.000Z: Tüm depremlerin yüzde 90'ının meydana geldiği, aktif volkanların yüzde 75'inin bulunduğu Ateş Çemberi'ndeki Endonezya, yine tsumaniye çok sayıda can kaybı verdi. Hükümet depremle ilgili erken uyarı…


Asya & Pasifik

14:22 24.12.2018(Guncellendi 16:37 24.12.2018) URL'yi kısaltın

Tum depremlerin yuzde 90'ının meydana geldiği, aktif volkanların yuzde 75'inin bulunduğu Ateş Çemberi'ndeki Endonezya, yine tsumaniye çok sayıda can kaybı verdi. Hukumet depremle ilgili erken uyarı sisteminin 2012'den beri çalışmadığı gibi toprak kaymaları ve yanardağ patlamalarıyla ilgili erken uyarı sisteminin zaten hiç olmadığını duyurdu.

Dunyanın en kalabalık Musluman ulkesi, Pasifik Ateş Çemberi'nde yer alması sebebiyle sık sık deprem ve yanardağ patlamaları ve bunların tetiklediği tsunamilerle boğuşuyor. Endonezya'yı cumartesi vuran tsunami en 281 olu, 1016 yaralıya yol açtı, ayrıca 57 kişi de kayıp konumunda. Tsunaminin, Anak Krakatoa yanardağının patlamasıyla tetiklenen yeraltı toprak kaymalarının sonucu oluştuğu teyit edildi.

The eruption and seismicity of Mount Anak Krakatau over the past 3 months -- the volcano erupts almost every day. Mount Anak Krakatau is still in the growth stage growing 4-6 meters per year https://t.co/NgMM722TMf

-- Chandni Vatvani (@ChandniCNA) 24 Aralık 2018

Eylul ayı sonunda Endonezya'nın Sulawesi Adası'nda meydana gelen 7.4 buyukluğundeki deprem yine tsunami felaketi yaratmışken, Endonezya Ulusal Afet Yonetimi Kurumu (BNPB) tsunami erken uyarı sisteminin 2012 yılından beri çalışmadığını açıklamıştı. Bu kez Sumatra ile Cava adaları arasındaki Sunda Boğazı'nı vuran volkanik tsunaminin ardından, "Depremin yol açmadığı tsunamiler için erken uyarı sistemimiz bulunmuyor" açıklaması geldi.

DOLUNAY ETK İSİ

BNPB Sozcusu Sutopo Purwo Nugroho, Sunda Boğazı'ndaki tsunaminin onceden fark edilemediğini, çunku depremle ilgili erken uyarı sisteminin 2012'den beri çalışmadığı gibi sualtı toprak kaymaları ve yanardağ patlamalarıyla ilgili erken uyarı sisteminin zaten hiç olmadığını soyledi. Dolunayın etkisiyle tsunami dalgalarının daha da yukseldiğini ve felaketin çapını buyuttuğunu kaydetti.

5) There was NO tsunami advance warning system on the night of 22/12/2018. The absence of this system had caused the failure to detect tsunami in advance. Signs on an impending tsunami were not monitored hence public had no time to evacuate https://t.co/dybtDfq66Q

-- Chandni Vatvani (@ChandniCNA) 24 Aralık 2018

"Vandallık, parasızlık, teknik aksaklıklar yuzunden tsunami saptama şamandıları sisteminin devredışı kalmasına yol açtı. Cumartesi gecesi tsunami erken uyarı sistemi devrede değildi" diyen Nugroho, tum sistemin denizaltı toprak kaymaları ve yanardağ patlamalarının tetiklediği tsunamileri de kapsayacak şekilde yeninden tasarlanıp guncellenmesi gerektiğini belirtti.

T ÜM VOLKANLARIN YÜZDE 13'Ü ENDONEZYA'DA

Endonezya'da 127 yanardağ bulunduğunu, bunun dunyadaki tum yanardağların yuzde 13'une tekabul ettiğini aktaran Nugroho, bunların bir kısmının denizaltında bulunduğunu ya da çok kuçuk adalar şeklinde olduğunu, patladıklarında tsunamiye yol açtıklarını kaydetti.

ERKEN UYARI İÇİN SEFERBERLİK ÇAĞRISI

BNPB Sozcusu, tum doğal felaketleri kapsayacak şekilde erken uyarı sistemi kurmanın Endonezya'nın karşı karşıya kaldığı en buyuk meydan okuma olduğunu, bunu çozmek için tum hukumet kurumları, akademik potansiyel ve beyin gucunun seferber olması gerektiğini soyledi.

4) Other natural disasters such as floods, landslides, volcanic eruptions, forest fires, dry weather and tornadoes also need advance warning systems. These will relay information to the public before disaster strikes https://t.co/1WKocMmoz0

-- Chandni Vatvani (@ChandniCNA) 24 Aralık 2018

İ LK KEZ 2008'DE KURULDU

(C) REUTERS /

2004 yılında deniz yatağının altında gerçekleşen 9.3 buyukluğundeki depremin tetiklediği tsunami, 15 dakika içinde Banda Açe'yi silip supurup sadece Endonezya!da 168.000, bolge çapında 250.000 can almıştı. Bundan 4 yıl sonra depremin tetiklediği tsunamilerle ilgili erken uyarı sistemi kuruldu.

'Ateş Çemberi' olarak adlandırılan deprem kuşağı, Pasifik Okyanusu'ndaki 40 bin kilometrelik alanı kapsıyor. Tum depremlerin yaklaşık yuzde 90'ı, en buyuk depremlerin ise yuzde 81'inin gerçekleştiği Pasifik Ateş Çemberi'nde yeryuzundeki aktif volkanların yaklaşık yuzde 75'i yer alıyor.

Nitekim Endonezya'da birkç gundur yeni tsunamiler olabileceği uyarıları yapılıyor.

​