Özet (TL;DR) @ 2018-12-19T03:44:00.000Z: Bilim insanlarının, Aging Cell dergisinde yayınlanan makalesinde, kadınların erkeklerden daha uzun yaşamalarının sebebinin cinsiyet kromozomlarından kaynaklandığı belirtildi.


Bilim

03:44 19.12.2018(Guncellendi 05:50 19.12.2018) URL'yi kısaltın

Bilim insanlarının, Aging Cell dergisinde yayınlanan makalesinde, kadınların erkeklerden daha uzun yaşamalarının sebebinin cinsiyet kromozomlarından kaynaklandığı belirtildi.

Dunya Sağlık Örgutu istatistiklerine gore, şu an insanların ortalama yaşam suresi 71 yıl. Afrika'nın en yoksul ulkelerinden Avrupa'nın en zengin ulkelerine dek, dunyanın tum ulkelerinde kadınların yaşam suresi erkeklerinkinden daha uzun. Bunun sebebi geleneksel olarak erkeklerin risk almaya, obeziteye, alkol, sigara ve uyuşturucu kullanımına daha eğimli olduğu şeklinde açıklanıyor.

San Francisco'daki Kaliforniya Üniversitesi'nden Dena Dubal, "Birçok insan, cinsler arasındaki bu farkın evrimsel kokleri olduğuna inanıyor. Uzun bir yaşam, ozellikle kadınlara çocukları ve torunlarına  daha fazla bakma imkanı sağlıyor" diyor.

C İNSİYET KROMOZOMLARININ ÖNEMİ

Ancak Dubal ve meslektaşları, cinsler arasındaki bu farkın sadece sosyal değil, aynı zamanda genetik etkenlerden de kaynaklandığını ortaya koydu. Dubal'a gore, bilim insanları, kadın ve erkek organizmalarının çalışmalarındaki farklılıkların çoğunun cinsiyet kromozomlarından kaynaklı olabileceğinden şupheleniyor.

(C) REUTERS / Rina Chandran

Erkek Y kromozomu neredeyse yaşamsal onemdeki hiçbir geni içermiyor. Embriyo geliştirme programının işlemesi için gerekli olan DNA'nın bazı kritik bolumlerini naklederek genomdan çıkarılabilir. Kadın X kromozomu hem dişi hemde erkeklerin yaşamı için kritik oneme sahiptir. Genlerinindeki çalışmanın bozulması genellikle olumcul olur.

KEM İRGENLER ÜZERİNDE DENEY

Bilim insanları erkek ve dişilerden oluşan dort grup kemirgen yetiştirdi. Bunlardan yarısı 'yanlış' kromozom grubuna sahipti. Bilim insanları, Y kromozomunun eksik parçalarını DNA'larına yerleştirerek XX kromozomlardan erkek yetiştirebildikleri gibi, XY grubuyla da 'transgender' dişiler yaratmayı başardı.

Biyologlar sonraki uç yıl boyunca bu kemirgenlerin ne kadar yaşadığını gozlemledi. Deney sonucu, yaşam suresinin hayvanın cinsiyetine değil, daha çok bir dizi kromozoma bağlı olduğunu ortaya koydu. 'Yanlış' XX dişiler ve normal XX erkekler, XY dişi ve erkeklere gore daha uzun yaşadılar.  'İlave' X kromozomunun, olume karşı dişileri erkeklere oranla daha zayıf koruduğu belirtildi. Bunun, kadınların yumurtalıklarında bazı hormonların ve diğer sinyalleyici molekullerin olduğunu ve bunun da yaşam suresini uzatabileceği ve yaşlanmayı yavaşlatabileceği kaydedildi.