Özet (TL;DR) @ 2018-11-29T16:22:54.000Z: Rusya Radyolojik ve Toprak Araştırmaları Enstitüsü ile Rusya Ulusal Nükleer Araştırmalar Üniversitesi’nden bilim insanları, radyasyon ile kirlenmiş bölgelerde yetişen çam ağacı popülasyonları üzerinde…



Bilim

16:22 29.11.2018URL'yi kısaltın

Rusya Radyolojik ve Toprak Araştırmaları Enstitusu ile Rusya Ulusal Nukleer Araştırmalar Üniversitesi'nden bilim insanları, radyasyon ile kirlenmiş bolgelerde yetişen çam ağacı populasyonları uzerinde yaptığı araştırmada, kronik ışınlamanın bitkilerin ureme performansını etkilemese de genetik yapısı ve gelişimine zarar verdiğini tespit etti.

(C) REUTERS / NASA

Radyasyon kirlenmesinin yaşandığı topraklardaki çam ağacı populasyonları uzerindeki biyolojik etkileri inceleyen Rusya Radyolojik ve Toprak Araştırmaları Enstitusu ile Rusya Ulusal Nukleer Araştırmalar Üniversitesi'nden (MEPhI) bilim insanları, yaptığı araştırmalar sonucunda kronik ışınlamanın bitkilerin ureme performansını etkilemese de genetik yapısı ve gelişimine zarar verdiğini ortaya koydu.

Rusya Radyolojik ve Toprak Araştırmaları Enstitusu'nden Prof. Stanislav Geraskin, Sputnik'e yaptığı açıklamada, "Buyuk miktarda radyasyonun temel ekolojik sureçleri bozduğu, bitki ile hayvanların hayatını ciddi şekilde etkileyip yaşama alanını değiştirmesine yol açabildiği hepimiz tarafından bilinen bir gerçek. Ancak radyasyon kirlenmesine maruz kalan bolgelerde çok sayıda araştırmanın yapılmasına rağmen, kronik ışınlamanın bitki ve hayvan populasyonları uzerindeki etkileri, bilim dunyasında hala ateşli tartışmalara neden olan konu olarak kalmaya devam ediyor" ifadelerini kullandı.

Sonuçları 'Environmental Pollution' isimli uluslararası dergide yayınlanan araştırma, populasyonların uzun sure boyunca az miktarda radyasyonun bulunduğu ortamda yaşamasının populasyonda gorulen sitogenetik bozuklukların geçici dinamiği uzerinde etki yaratabildiği, ama ureme performansını etkilemediğini ortaya koydu.

İğne yapraklı bitkilerin çoğunun radyasyona karşı son derece hassas olması nedeniyle yuksek miktarda radyasyon toplu olumune yol açabilir. Ancak geniş alanlarda gozlenen radyasyon oranı genellikle bitkilerin olumune neden olmaz. Bu da, bilim insanlarının kronik ışınlamanın canlılar uzerindeki etkilerini incelemesine imkan tanımaktadır.

S İTOGENETİK BOZUKLUKLARIN SIKLIĞI ZAMANLA PERİYODİK OLARAK DEĞİŞİYOR

Rusya Radyolojik ve Toprak Araştırmaları Enstitusu ile Rusya Ulusal Nukleer Araştırmalar Üniversitesi'nden araştırmacılar, Çernobil kentinden yaklaşık 200 km uzaklıkta bulunan Rusya'nın Bryansk bolgesinin en yuksek radyasyon oranının saptandığı dort alanındaki çam ağacı populasyonları uzerinde inceleme gerçekleştirdiler. Sonuçta araştırmanın yapıldığı populasyonlarda sitogenetik bozuklukların sıklığının zamanla periyodik olarak değiştiği ortaya çıktı.

Araştırmanın sonuçlarını Sputnik'e değerlendiren Rusya Ulusal Nukleer Araştırmalar Üniversitesi Nukleer Fizik ve Teknolojiler Bolumu'nden Prof. Alla Udalova, "Bu sonuç, canlı sistemlerde dinamik dengeyi sağlayan doğal nedenlerden dolayı populasyonlarda biyolojik parametrelerin periyodik olarak değiştiğine dair varsayımı kanıtlar niteliğinde. Soz konusu surecin en iyi orneği, yırtıcılar ve kurbanları (mesela kurtlar ile tavşanlar) populasyon sayısında gorulen dalgalanmalardır" ifadelerini kullandı.

Öte yandan kronik ışınlanma etkisi altında bulunan çam populasyonlarında dongusel sureç bozukluklarının yaşandığı saptandı. Bu da, kronik ışınlanma etkisinin doğal populasyonlara has olan gelişim kurallarını değiştirebildiği anlamına gelmektedir.

Ü REME PERFORMANSI İLE RADYASYON ORANI ARASINDA BİR BAĞ YOK

Bu arada yapılan araştırmalar sonucunda bilim insanları ureme performansı ile radyasyon oranı arasında bir bağ olmadığını saptadı. Ancak hava durumunun araştırmanın yapıldığı bolgelerdeki çam ağaçlarının tohumları kalitesi uzerinde etki yarattığı ortaya konuldu. Boylece bitkilerin yaşamı açısından iklim faktorunun toprakların radyasyon kirlenmesinden çok daha onemli olduğu kanıtlanmış oldu.

İnsan dahilinde Dunyadaki tum biyolojik turler, çevre uzerindeki etkisi surekli artan insan kaynaklı faktorlerden etkileniyor. Araştırma sonucunda elde edilen bilgiler, doğa ve insan için bu etkilerin uzun vadeli sonuçlarını daha iyi şekilde anlamamıza imkan tanımaktadır.