Özet (TL;DR) @ 2018-10-27T20:57:00.000Z: Suriye konulu dörtlü zirvenin ardından yayımlanan bildiride liderler, teröre karşı mücadeleye devam etme gerekliliğinin altını çizerken, etkili önlemlerin tam olarak uygulanması ve tüm ilgili…


Suriye konulu dortlu zirvenin ardından yayımlanan bildiride liderler, terore karşı mucadeleye devam etme gerekliliğinin altını çizerken, etkili onlemlerin tam olarak uygulanması ve tum ilgili tarafların hukumlere riayet etmesi suretiyle sağlanacak kalıcı bir ateşkesin onemini vurguladı.

Turkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Almanya Başbakanı Angela Merkel, Vahdettin Koşku'nde gerçekleştirilen Suriye konulu dortlu zirvenin ardından ortak bildiri yayımladı.

Bildiride, Dortlu Zirve'de Suriye ihtilafına dair son gelişmelerin ele alındığı ve Suriye ihtilafından kaynaklanan bolgesel ve kuresel guvenlik ile istikrara yonelik risk ve tehditler karşısındaki ortak kaygıların ifade edildiği belirtildi. Liderler, Suriye Arap Cumhuriyeti'nin egemenliği, bağımsızlığı, birliği ve toprak butunluğu ile Birleşmiş Milletler Şartı'nın amaç ve ilkelerine olan kuvvetli taahhutlerini teyit etti.

' İHTİLAFA ASKERİ ÇÖZÜM GETİRİLEMEZ'

Suregiden ihtilafa askeri çozum getirilemeyeceğine ve ihtilafın yalnızca BM Guvenlik Konseyi'nin 2254 sayılı kararıyla uyumlu olarak muzakere edilmiş bir siyasi sureç yoluyla sona erdirilebileceğine dair guçlu inançlarının altını çizen liderler, bu çerçevede, Suriye ihtilafına muteber ve surdurulebilir çozum bulunmasına katkı sağlamayı amaçlayan tum uluslararası girişimler arasında eşgudumun artırılmasının onemini vurguladı.

Bildiride, şu goruşlere yer verildi:

- BM Guvenlik Konseyi tarafından terorist olarak tanımlanan DEAŞ, Nusra Cephesi ile El Kaide veya DEAŞ'la bağlantılı tum diğer bireyler, gruplar, teşebbusler, oluşumlar ve diğer terorist grupların tamamen ortadan kaldırılması amacıyla terorle mucadelede kararlılıklarını teyit etmişlerdir. Suriye'nin egemenliği ve toprak butunluğu ile komşu ulkelerin ulusal guvenliğine zarar vermeyi amaçlayan ayrılıkçı gundemleri reddetme kararlılıklarını ifade etmişlerdir.

-- Turkiye Cumhuriyeti ve Rusya Federasyonu tarafından 17 Eylul 2018'de Soçi'de imzalanan İdlib Gerginliği Azaltma Bolgesindeki Durumun İstikrarlaştırılmasına İlişkin Muhtıra'yı memnuniyetle karşılamışlardır. Ağır silahların ve radikal grupların Muhtıra uyarınca tesis edilen silahtan arındırılmış bolgeden çekilmesinde sağlanan ilerlemeyi takdir etmişlerdir.

KALICI B İR ATEŞKESİN ÖNEMİ VURGULANDI

Terore karşı mucadeleye devam etme gerekliliğinin altını çizen liderler, Muhtıra'da ongorulen etkili onlemlerin tam olarak uygulanması ve tum ilgili tarafların Muhtıra hukumlerine riayet etmesi suretiyle sağlanacak kalıcı bir ateşkesin onemini vurguladı. Suriye'de herhangi bir tarafça kimyasal silah kullanılmasına azami surette karşı olduklarını teyit eden liderler, tum taraflara Kimyasal Silahların Geliştirilmesinin, Üretiminin, Stoklanmasının ve Kullanımının Yasaklanması ve Bunların İmhası ile İlgili Sozleşme'ye tam riayet etmeleri çağrısında bulundu.

BM'nin kolaylaştırıcılığında ve Suriyelilerin onculuk ve sahipliğinde yurutulecek kapsayıcı bir siyasi surece desteklerini ifade eden liderler, Suriyeli taraflara bu surece aktif katılım sağlama çağrısında bulundu.

Liderlerin ortak bildirisinde şu ifadeler yer aldı:

-- BM gozetiminde, en yuksek uluslararası şeffaflık ile hesap verilebilirlik standartlarına uygun olarak, diaspora mensupları da dahil seçime katılma hakkına sahip tum Suriyelilerin katılımıyla duzenlenecek serbest ve adil seçimlerin zeminini oluşturmak uzere Suriye'de anayasal reformu gerçekleştirecek Anayasa Komitesi'nin Cenevre'de kurulması ve erken bir zamanda, şartları gozeterek, bu yıl sonu itibarıyla toplanması çağrısında bulunmuşlardır.

-- Siyasi surecin surdurulmesine ve ateşkesin kalıcı olmasına katkı sağlanmasını teminen guven artırıcı onlemlerin uygulanmasının onemini vurgulamışlar ve ilgili Çalışma Grubu tarafından BM ile Uluslararası Kızılhaç Komitesi (ICRC) uzmanlarının katılımıyla çalışmalar yurutulen, zorla alıkonulanlar/kaçırılanların serbest bırakılması, cenazelerin teslimi ve kayıp şahısların tespiti konularına desteklerini beyan etmişlerdir.

ULUSLARARASI TOPLUMA ÇAĞRI: YARDIMLARI ARTTIRIN

İnsani yardım kuruluşlarına Suriye genelinde hızlı, guvenli ve kesintisiz erişim sağlanması ile Suriye halkının acılarının hafifletilmesi için ihtiyaç duyan herkese acil insani yardım ulaştırılması gereksiniminin altını çizen liderler, bu çerçevede, Suriye'ye yapılan yardımı artırmaları için başta Birleşmiş Milletler ve bağlı insani kuruluşları olmak uzere, uluslararası topluma çağrıda bulundu.

' MÜLTECİLER SURİYE'YE GÜVENLİ VE GÖNÜLLÜ ŞEKİLDE GERİ DÖNMELİ'

Başta Turkiye, Lubnan ve Ürdun olmak uzere, ev sahibi ulkelerle dayanışma içinde olduklarını teyit eden liderler, multecilerin Suriye'ye guvenli ve gonullu şekilde, uluslararası hukuka uygun koşullarda geri donmelerine bağlı olduklarını hatırlattı.

Multecilerin ve ulke içinde yerlerinden edilmiş kişilerin Suriye'de ikamet ettikleri asıl yerlere guvenli ve gonullu olarak geri donuşleri için gerekli şartların tum ulke genelinde oluşturulması ihtiyacına işaret eden liderler, geri donenlerin silahlı çatışma, siyasi baskı veya keyfi tutuklamalardan korunması ve su, elektrik, sağlık ve sosyal hizmetler dahil olmak uzere insani altyapı gereksiniminin altını çizdi.

Liderler, Birleşmiş Milletler Multeciler Yuksek Komiserliği (BMMYK) ile diğer uluslararası uzmanlık kuruluşları da dahil olmak uzere ilgili tum taraflar arasındaki eşgudum ihtiyacını vurguladı.

S İYASİ ÇÖZÜM İÇİN BİRLİKTE ÇALIŞMA TAAHHÜDÜ

Liderler, Suriye'de barış ile istikrar için gerekli koşulların tesisini, siyasi bir çozumun teşvikini ve bu bağlamda uluslararası oydaşmanın guçlendirilmesini teminen birlikte çalışma taahhutlerini ifade etti.

Macron, Merkel ve Putin, İstanbul'daki Dortlu Zirve'ye ev sahipliği yapmalarından oturu Turkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a içten teşekkurlerini sundu.