Özet (TL;DR) @ 2018-10-10T13:19:00.000Z: Tüketici Dernekleri Federasyonu (TÜDEF) Genel Başkanı Aziz Koçal, Seyr-i Sabah programında enflasyonla mücadele için atılan adımları değerlendirdi. Koçal, fiyat indirimleri yapmak yerine tüm…


Seyr-i Sabah

13:19 10.10.2018(Guncellendi 15:13 10.10.2018) URL'yi kısaltın

Tuketici Dernekleri Federasyonu (TÜDEF) Genel Başkanı Aziz Koçal, Seyr-i Sabah programında enflasyonla mucadele için atılan adımları değerlendirdi. Koçal, fiyat indirimleri yapmak yerine tum etiketlerin buyuk zamların gelmediği Ağustos oncesi fiyatlarına getirilmesini onerdi.

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın enflasyonla mucadele adımları, Turkiye'deki şirketlerin buyuk bir bolumunun yuzde 10 indirim katılımıyla buyuk sese getirdi. Tuketici Dernekleri Federasyonu Genel Başkanı Aziz Koçal, Seyr-i Sabah programında fiyatlarda yuzde 10 indirimden once zaten aşırı zamlanma olduğunu, o yuzden de indirimin bir işe yaramayacağını dile getirdi. Koçal, gerçekten indirim yapılmak isteniyorsa etiketlerin, doviz kurlarının yukselip zam dalgasının gelmesinden onceki doneme ayarlanması gerektiğini soyledi:

' TÜKETİCİNİN MARUZ KALDIĞI ESAS ENFLASYON YÜZDE 50'NİN ÜSTÜNDE'

"Dunku indirimleri duyunca çok da şaşırmadım. Bunlar biraz piyasanın gazını almak için. Yuzde 10 fiyatta indirim diğer tarafında bankaların kredi faizinde yuzde 10 indirim yapılıyor. Bunlar Ağustos başındaki fiyatlardan mı yapılacak yoksa doviz kurunun artmasından sonra yapılan bindirimlerden mi indirilecek? Bunları kim kontrol edecek? Enflasyon yuksek çıkınca bunlar gundeme geldi. Bu sadece rakamsal veriler, açıklanan enflasyon. Oysa tuketicinin maruz kaldığı enflasyon yuzde 50'nin ustunde. Devletin kendi sağladığı hizmetlerin başında gelen elektrik zamlarına bakıldığında yuzde 44.97'ye varan bir zam var 9 ayda. Bu veriler Elektrik Muhendisleri Odası'nın yaptığı bilimsel araştırmalara dayanıyor.

İndirimi yapılacak 50 kalem urun neye gore belirlendi? Enflasyon paketinde olan urunler. Mağaza indirim yapacağı urunlerin fiyatını yuzde 20 ila 40 arası artırıyor sonra onları yuzde 10 aşağı çekip indirim yaptım diyor. Mağaza neye gore indirim yapacak bugunku yukselttiği fiyata gore mi yoksa Ağustos'tan onceki fiyatlara mı? Biz indirim filan istemiyoruz bize Ağustos fiyatından satsınlar. Kışlık sezon geldi vatandaşın açlık sınırı 1893 TL'ye gelmiş. Yeni imal ettiğiniz kazağı 100 liradan 90 liraya indiriyorsunuz. Yazlık sezon bitti urunleri zaten indirimde. Pek kışlık urunlerin fiyatlarını neye gore indirecekler?

(C) Fotoğraf : Twitter

Enflasyonun yukselme nedeni doviz kuruna bağlıysa doviz kuru neden yukseldi buna bakıp bunun onlemi alınmalı. Raftaki etiketlerle enflasyona mudahale edildi gibi gosterilecek ama gerçek olan bu değil. Fiyat etiketi sizin elinizde. Sabit bir fiyat endeksi ya da listesi yok ki. Mesele elektrikte doğal gazda yap yuzde 10'u gorelim. Yıl sonuna kadar zam yapmayacağız denildi. Aynı durum seçim surecinde yaşandı. Zam yapılacaktı yapılmadı seçimler bitti bindirildi. Yılbaşından sonra zam yapılmayacağının garantisi var mı? Yok. Bu bir piyasanın gazını almadır. Fiyat serbest piyasa tarafından belirlenir. Ben aslında 90 lira koyacağım etiketi 100 lira koyuyorum sonra 90'a duşurup 10 lira indirim yaptım diyorum. Bunu onleyecek ya da bunu denetleyebilecek bir mekanizma yok. O nedenle diyorum ki yuzde 10 indirim değil Ağustos fiyatlarına insinler. Ekim, Kasım ve Aralık enflasyonunu duşuk gostermeye çalışıyorlar. Neden? Çunku asgari ucretler ve maaşlar var ve sendikalarla masaya oturulacak. Bunun perde arkasında ucret pazarlığında duşuk gosterilmek istenen enflasyon var.

Fiyat karşılaştırılmaları bizde mevcut değil. Ama Ağustos oncesi fiyatlarla şimdikileri araştırıp paylaşacağız. Krizle ilgili çeşitli açıklamalarla kamuoyunu bilgilendirdik. Gelinen sureç ranta dayalı bir ekonominin sonucudur. Tuketici de tabi ki bilinçli tuketmeli. İhtiyacımız kadar alıp tuketelim. Marketlerden değil bakkallardan alalım. Temel ihtiyaçların dışında alışverişlere yonelmemeliyiz. Bir tarafta kriz yok deniyor diğer tarafta enflasyon paketi ekonomik krizi aşma paketleri yayınlanıyor. Her şey birbiriyle çelişiyor. Bu krizin faturasını krizi yaratanlar, bunlardan nemalanan kimlerse onlar odesin. Ağustos oncesinde doviz alıp sonrasında satanlar bu krizin ceremesini çeksin. Asgari ucretin açlık sınırının altında kalmış bir çalışan olarak bunun faturasını niye odeyeyim? Bu, aynı zamanda dolaylı vergileri de tuketicinin sırtına yukluyor. Zam, KDV ve ÖTV'yi emektar halkın sırtına yukluyor.

(C) AA / Arif Hudaverdi Yaman

Önumuzdeki donemde piyasaların karşılaştırılmasını yapacağız. Ama standart bir fiyat politikası uygulanmıyor. Fiyat belirleme politikaları belirlenmeli. Elektrik ve doğalgazın standardı var ama peynirin hatta ekmeğin bile standardı yok. Cumhuriyet gazetesi eğer boyle giderse karneyle satışlar ve kuyruklar başlar diyor ben ona tam katılmıyorum. Ancak esnaf odalarının kendi etik kurallarını oluşturarak yuksek kar marjlarından yaşanabilir ve alınabilir kar marjlarına girmek için fiyatlar belirlemesi gerektiğine inanıyorum. İstismar eden haksız kazanç elde eden esnafları aralarında barındırmamaları gerektiğini duşunuyorum. Devlet standart fiyat politikası belirleyemeyeceğini duşunuyorum. Bizleri çok da kolay bir sureç beklediğini duşunmuyorum. Turkiye bir ithal urunler cenneti haline gelmiş. Buğdayda dışa bağımlı haline gelmiş. Hiçbir ulke kendi urettiği urunleri ithal etmez ama biz buğday ulkesi olarak buğday ithal ediyoruz. Bunların yaşanacağı bugunun geleceği dunden belliydi. İthal urunlerde indirim yapılmayacak. Bunun çozumu yerli uretimi artırmaktan tarımı geliştirmekten geçer. Hayvancılığı teşvikten geçer. Ama biz Turkiye'de inşaat gibi ranta dayalı yatırımlar yapıyoruz. Turkiye'nin uretime, tuten bacalara ihtiyacı var.

Biz tuketici derneği olarak evrensel haklarımız çerçevesinde mucadele ediyoruz. Temel ihtiyaçların karşılanması tuketici hakkıdır. Bunlar beslenme barınma içecek, ulaştırma gibi temel ihtiyaçların karşılanmasıdır. Turkiye bunun altına imza atmıştır. Bunları yapacak olan devlettir. Şeker fabrikalarını ozelleştirmekten geçmiyor bunun yolu."