Özet (TL;DR) @ 2018-10-08T09:35:00.000Z: TÜİK Başkan Yardımcısı Enver Taştı'nın yerine Yinal Yağan'ın getirilmesinin, 'enflasyon hesaplamaları' kaynaklı olduğu iddiaları üzerine TÜİK'ten açıklama geldi. Kurum, "TÜFE, kişilerden ve…


Ekonomi

09:35 08.10.2018(Guncellendi 09:36 08.10.2018) URL'yi kısaltın

TÜİK Başkan Yardımcısı Enver Taştı'nın yerine Yinal Yağan'ın getirilmesinin, 'enflasyon hesaplamaları' kaynaklı olduğu iddiaları uzerine TÜİK'ten açıklama geldi. Kurum, "TÜFE, kişilerden ve makamlardan bağımsız olarak hesaplanmaktadır ve hesaplanmaya devam edecektir" dedi.

Turkiye İstatistik Kurumundan (TÜİK), kamuoyunda bazı çevrelerce TÜİK Başkan Yardımcılığı pozisyonuna ilişkin alınan atama kararının, TÜİK tarafından yayımlanan Eylul ayı TÜFE ile ilişkilendirilmeye çalışıldığı ifade edildi.

(C) REUTERS / Umit Bektas

TÜİK'in, istatistik uretiminde uluslararası normlarda, mesleki bağımsızlık, şeffaflık, karşılaştırılabilirlik, tarafsızlık ve doğruluk ilkelerine bağlı olarak, uluslararası kurumlar tarafından tavsiye edilen yontem, tanım ve kavramları kullandığı belirtilen açıklamada, uretilen istatistiklerin uluslararası karşılaştırılabilirliğinin sağlanabilmesi için uluslararası tanım, kavram ve standartlara uyulmasının zorunlu olduğu kaydedildi.

Açıklamada, TÜİK'in Avrupa Birliği'ne (AB) uyum çalışmalarıyla birlikte, yuruttuğu tum çalışmalarda AB istatistik muktesebatını izlediğine ve Avrupa İstatistikleri Uygulama İlkelerine uygun istatistikler urettiğine işaret edilerek, şu ifadelere yer verildi:

' TÜFE, KİŞİLERDEN VE MAKAMLARDAN BAĞIMSIZ HESAPLANMAYA DEVAM EDECEK'

"TÜFE, kurumun urettiği tum diğer istatistikler gibi uluslararası yontemlerle hesaplanmaktadır. TÜFE kapsamında alandan fiyat derlenmesi ve hesaplama surecinde yaklaşık 300 personel gorev almaktadır. Tum veriler ve kodlamalar saklanmaktadır.

TÜİK, TÜFE dahil butun istatistiklerini uluslararası normlar çerçevesinde uretmek için gerekli kurumsallaşmayı gerçekleştirmiştir. Dolayısıyla TÜFE, kişilerden ve makamlardan bağımsız olarak hesaplanmaktadır ve hesaplanmaya devam edecektir. Kurumumuzun uzman personeli tarafından uluslararası standart yontemlerle uretilen istatistiklerin, alınan bir idari karar ileri surulerek itibarının sorgulanmasının kamu yararına hizmet etmeyeceği değerlendirilmektedir."

TÜİK'in dunyanın en şeffaf istatistik kurumları arasında yer aldığının altı çizilen açıklamaya gore, istatistiklerin kalitesinin ve uluslararası karşılaştırılabilirliğin sağlanmasına yonelik hazırlanan kalite raporları uluslararası kuruluşlarla paylaşılıyor. TÜİK tarafından yıllık olarak 87 konuda 332 haber bulteni onceden kamuoyuna ilan edilmiş plan dahilinde yayınlanıyor. Her turlu istatistiğe ilişkin metodolojik bilgiye TÜİK web sayfasından ulaşılabiliyor.

Kamuoyunda spekulasyon konusu edilen TÜFE, AB ve dunya genelinde kullanılan uluslararası tanım, kavram ve yontemlerle hesaplanıyor. Soz konusu kavram ve yontemlerle uygulama sonuçları yerli ve yabancı kurum ve kuruluşlardaki uzmanların değerlendirmelerine açık olduğu gibi, en ayrıntılı duzeyde kamuoyuyla paylaşılıyor. TÜFE hesaplamalarında kullanılan ağırlıklar, madde sepeti ve fiyatlar şeffaflık politikası gereği TÜİK internet sayfasında da yayımlanıyor.

Endeks madde sepeti ve ağırlıkların her yıl guncelleniyor. TÜFE sepetinde yer alan madde ve madde çeşidi sayısı her yıl değişim gosteriyor. 2018 yılında TÜFE'de 407 madde, 895 madde çeşidi kapsanmakta olup, 28 bin 15 işyeri ve 4 bin 274 konuttan her ay yaklaşık 415 bin fiyat derleniyor. TÜFE kapsamında 81 il merkezinin tamamını da içeren toplam 221 ilçeden fiyat derleniyor.

26 bolge bazında yaklaşık 250 personelle tabletler kullanılarak derlenen fiyatlar online olarak veri tabanına aktarılıyor. TÜFE hesaplamaları farklı programlar ve kodlama dilleri kullanılarak yapılıyor ve aynı sonuçların alındığı teyit ediliyor. TÜFE kapsamında bugune kadar derlenen tum fiyatlar veri tabanlarında saklanıyor. Hesaplamalarda kullanılan geçmişe yonelik tum ağırlıklar ve hesaplamada kullanılan kodlar tutuluyor. Endekse ilişkin olarak geçmişe ait herhangi bir hesaplama yapılmak istendiğinde daha once yayımlanan sonuçlara ulaşılabiliyor.