Özet (TL;DR) @ 2018-09-21T15:10:00.000Z: Artvin'in Arhavi ilçesi Kamilet Vadisi'nde şehir içerisinde oluşu nedeniyle çevrecilerin tepkisine neden olan ve kamuoyunda, 'Çılgın HES' olarak bilinen Kavak hidroelektrik santral (HES) inşaatı…


Çevre

15:10 21.09.2018(Guncellendi 15:17 21.09.2018) URL'yi kısaltın

Artvin'in Arhavi ilçesi Kamilet Vadisi'nde şehir içerisinde oluşu nedeniyle çevrecilerin tepkisine neden olan ve kamuoyunda, 'Çılgın HES' olarak bilinen Kavak hidroelektrik santral (HES) inşaatı tamamlandı. HES projesi geçen ay deneme uretimine başladı, suyun tunele alındığı Cihani Deresi yatağı kurudu.

(C) Fotoğraf : DHA

Vadide, HES projesine karşı 6 yıldır başlarına taktıkları atmaca maskeleri ve ellerinde sopalarla nobet tutan ve hukuk mucadelesi veren Arhavi Doğa Koruma Platformu uyesi, 'Kadın Atmacalar' grubu mucadelelerine rağmen derenin kurumasının uzuntusunu yaşıyor. Kadın Atmacalar Grubu uyesi Nazlı Demet Uyanık, "Santral kurulmadan once derelere sık sık geliyor, ağaçların uzerinden suya atlıyorduk. Şimdi su ancak ayak bileğimize kadar geliyor. Bizim içimiz kan ağlıyor" dedi.

Kamilet Vadisi'nde 6 yıl once yapımına başlanan 14 megavatlık Kavak Hidroelektrik Santral projesiyle, Cihani ve Kapisre derelerinin sularının 5 kilometre boyunca tunel ve borularla Cumhuriyet Mahallesi'nde yapılacak olan Kavak Hidroelektrik Santrali'ne taşınması, uretilecek elektriğin de aynı bolgede kurulacak santralle dağıtılması planlandı.

Sputnik

Arhavi Belediyesi, daha once tarım alanı olan Cumhuriyet Mahallesi'nin bir bolumunu, 'Konut dışı kentsel çalışma alanı' ilan ederek HES projesine onay verdi. Şehir içerisinde oluşu nedeniyle çevrecilerin tepkisine neden olan ve kamuoyunda, 'Çılgın HES' olarak bilinen HES inşaatına karşı çıkan vatandaşlar, Arhavi Doğa Koruma Platformu onculuğunde 'iptal' davası açtı.

İki kez 'ÇED olumlu' raporu iptal edilen HES projesine karşı eylemler duzenlendi, hukuk mucadelesi verildi. HES'lere karşı surdurulen mucadelede surekli on saflarda yer alan kadınlar Arhavi Doğa Koruma Platformu bunyesinde 'Kadın Atmacalar' grubu oluşturdu. Başlarına atmaca maskeleri takan kadınlar, ellerinde sopalarıyla turkuler eşliğinde HES nobeti tuttu, vadilerini korumaya çalıştı.

6. YILIN SONUNDA DEREDE KURUDU

Arhavi'de 6 yıldır çevre ve hukuk mucadelesi surerken HES inşaatı tartışmaların arasında tamamlandı. HES projesi geçen ay deneme uretimine başladı, suyun tunele alındığı Cihani deresi yatağı kurudu. Vadide, HES projesine karşı 6 yıldır başlarına taktıkları atmaca maskeleri ve ellerinde sopalarla nobet tutan ve hukuk mucadelesi veren Arhavi Doğa Koruma Platformu uyesi 'Kadın Atmacalar' grubu mucadelelerine rağmen derenin kurumasının uzuntusunu yaşıyor.

' İÇİMİZ KAN AĞLIYOR'

Kadın Atmacalar gurubu uyesi Nazlı Demet Uyanık, HES kurulmadan once insanların ağaçların uzerinden dereye atlayarak yuzduğunu ancak şimdi su seviyesinin ayak bileğine kadar geldiğini soyledi. Uyanık, "HES şirketi dereyi katletti ve vadiye buyuk bir kelepçe taktı. Bizim içimiz kan ağlıyor. Hukuk surecimiz devam ediyor. İki defa projeyi iptal ettirmeyi başardık fakat sonunda geldiğimiz nokta ortada. Turkiye'de HES'lerden elde edilen enerji ulkenin enerji ihtiyacının sadece yuzde 5'ini karşılıyor. Bunun için bu guzelliklere kıymanın ve Doğu Karadeniz'deki butun dereleri bu şekilde katletmenin hiçbir açıklaması olamaz. Her yerde HES bu kadarına pes diyoruz" dedi.

' SU DEMEK HAYAT DEMEKTİR'

(C) Fotoğraf : DHA

Zeliha Ocaklı ise çok mucadele ettiklerini ancak derenin kurumasını engelleyemediklerini belirterek, "Burası bizim için piknik alanıydı. İşten çıktığımız zaman kan ter içinde bu dereye gelip çoluk çocuk yuzuyorduk. Su demek hayat demektir. Dunyada zaten hava, su, guneş olmadan yaşanmıyor. Suyumuzu elimizden aldılar. Su bittikten sonra oksijen bitti. Bizim burada yaşantımız engellendi" diye konuştu.

Leyla Öncel de "Dunyada yaşam bir dongudur. Susuz hayat olması mumkun değil. Biz verdiğimiz mucadelelerde bunları anlatamadık. Paranın, para kazanma hırsının gucune yenik duştuk" ifadelerini kullandı.
Dereden eskiden su içtiklerini hatırlatan Suzan Özçakmak da "Burası alabalık doluydu. Şimdi ne alabalık kaldı ne de su. Kokudan geçilmiyor" dedi.

Akif Uyanık da HES projesine karşı 2012 yılında itibaren mucadele yuruttuklerini belirterek, "Burası koyun hem sosyalleşme hem de yuzme alanıydı. Sosyalleşme alanımız ve kulturumuz yok oldu. Mahkeme kararına gore burada dereden akan suyun debisinin yuzde 12'sinin bırakılması gerekiyor. Fakat burada hile yaparak su seviyesini yuksek gostermek için kanalı daralttılar ve yukarıdan akan bir ırmağı da bu dere yatağına verdiler. Buna rağmen su seviyesi yuzde 5 bile değil" diye konuştu.