Interfax'ın haberine göre, iki ülkenin hükümet komisyonları, sınırın bitişiğinde eşdeğer bir arsa karşılığında, Kırgızla...

Özet (TL;DR) @ 2018-08-17T03:52:45.000Z: Interfax'ın haberine göre, iki ülkenin hükümet komisyonları, sınırın bitişiğinde eşdeğer bir arsa karşılığında, Kırgızlara ait Barak Köyü’nün Özbekistan'a verilmesini tartışıyorlar. Böyle bir…

İnterfax Haber Ajansı, Kırgız-Özbek hukumetler arası sınırların belirlenmesi ve sınırlandırması komisyonunun Kırgız uyesi Bayyiş Yusupov'a dayandırarak verdiği haberinde, konuya ilişkin yapılan goruşmeler sonucunda, Kırgızistan'ın Oş bolgesinin Kara-Suu ilçesine bağlı Barak Koyu'nun Özbekistan'a geçeceği, buna karşılık Özbekistan'ın da Kırgızistan'a Oş bolgesinin Kara-Suu ilçesine bağlı Ak-Taş yerleşim biriminin bitişiğindeki eşdeğer bir araziyi vereceği bilgisini paylaştı.

Sadece 4 kilometrekarelik bir alana sahip olan Barak Koyu 80 kişilik nufusa sahip. Koylulerin çoğunun zor yaşam koşulları nedeniyle koylerinden ayrıldığı belirtiliyor.

' ÖZBEKİSTAN'A VERİLECEK KÖYE ULAŞIM ZOR'

Her ne kadar Kırgızistan'ın ana kesiminden olsa da, sadece birkaç kilometre genişliğinde bir Özbek bolgesi şeridi ile ayrılan koye ulaşımın çok zor olduğu belirtiliyor. Kommersant'a konuşan ve Oş'taki sosyal sorunlarla yakından ilgilenen bir kaynak, "Örneğin, hamile bir kadının sınırın obur yanındaki doğumevine gitmesine izin verilmedi" bilgisini paylaştı. Kaynak ayrıca Barak sakinlerinin çoğunun halihazırda Oş bolgesinde arazi aldıklarını, ancak onceki evlerinden ayrılmak istemediklerini de sozlerine ekledi.

' KIRGIZ-ÖZBEK İLİŞKİLERİNE KATKI SAĞLAYABİLİR'

Kommersant'ın ulaştığı uzmanlara gore, iki taraftanda birbirine verilecek kuçuk bir taviz bile, geleneksel olarak zorlu olan Kırgız-Özbek ilişkilerinde onemli ilerlemeler kaydedecektir. Cumhurbaşkanı Şavkat Mirziyoyev'in, Aralık 2016'da Özbekistan'da goreve başlamasıyla iki ulke arasındaki ilişkiler iyileşme yoluna girmişti. Önemli bir Özbek nufusun yaşadığı Kırgızistan'ın Oş bolgesinden sınırı geçme proseduru onun doneminde basitleştirildi.

' BÖLGEDEKİ DİĞER ÜLKELER İÇİN MÜKEMMEL BİR ÖRNEK'

Kommersant'a konuşan Orta Avrasya (Özbekistan) Analitik Grubu başkanı Vladimir Paramonov "Özbekistan ve Kırgızistan arasındaki muzakere surecindeki belirgin ilerleme bolgedeki tum diğer ulkeler için mukemmel bir ornektir. Benim duşunceme gore, iki ulke yonetimi ve uzmanlarının sakin bir çalışma ortamında çalışmasına izin vermek, tutkuları alevlendirmemek ve muzakere surecinin karmaşıklığı hakkında spekulasyon yapmamak gerekiyor" ifadelerini kullandı.

' DEVLET BAŞKANLARI DÜZEYİNDE BİR TOPLANTIYA İHTİYAÇ VAR'

Gorulduğu kadarıyla diplomatlar da bu goruşte hemfikir. Özbek Dışişleri Bakanlığı'nın basın servisi Kommersant'a bolgelerin takası hakkında konuşmak için çok erken olduğunu soyleyerek şu ifadeleri kullandı: "Bu konu teklif duzeyinde tartışıldı. Bir çalışma grubu tarafından değerlendirildi. Ancak, bu tur konular cumhurbaşkanı ve parlamento tarafından çozulur. Genellikle bu kadar hızlı olmaz, devletbaşkanları duzeyinde bir toplantıya ihtiyaç var."

KIRGIZ YETK İLİLERDEN İDDİALARA RET

Kommersant'a konuşan Kırgız hukumetinin sınırların belirlenmesi ozel temsilcisi Kurbanbay İskandarov, Bayyiş Yusupov'un sadece kendi arzularını dile getirdiğini, ve aslında bu konunun Kırgız ve Özbek hukumet komisyonları duzeyinde bile ele alınmadığını soyledi. Bu açıklama aslında Özbek Dışişleri Bakanlığı basın servisinin "Geri kalan koordine edilmemiş sahalarda, Barak Koyu de dahil olmak uzere, devlet sınırının proje hattının karşılıklı olarak kabul edilebilir bir temelde geçişini belirlemek için çalışmalara devam edilmektedir" açıklamasıyla çelişiyor.

Gorunuşe gore, Barak konusu şimdiye kadar sadece Kırgızistan ve Özbekistan'daki çalışma grupları tarafından ele alındı, ancak henuz hukumetler arası bir toplantıda kararlaştırılmadı.

SORUNUN ÇÖZÜMÜ İÇİN ALTI SEÇENEK

Kurbanbay İskandarov, "Komisyonumuz, yerleşim birimi sakinlerinin sorununu çozmek için beş veya altı seçenek uzerinde çalışıyor. Bir sure once onlarla tanıştık, Özbekistan'dan Kırgızistan'a serbest geçiş olmaması gibi mevcut sorunları tartıştık. Koyluler şimdi komşu bolgeden 300 kilometrelik yolu kattederek Kırgızistan'a gidebiliyor " ifadelerini kullandı.

Hukumetler arası komisyon çalışmalarının son aşaması 1-7 Ağustos'ta gerçekleştirildi. Özbek Dışişleri Bakanlığı'nın mesajında, komisyonun Barak yerleşimiyle ilgili çalışmaları hakkında hiçbir bilgiye yer verilmiyor, sadece Özbekistan'ın Kırgızistan topraklarındaki yerleşim birimi olan Şahimardan'dan bahsediliyor.

2017 'DE SINIRLAR KONUSUNDA ANLAŞMA İMZALANDI

Özbek Devlet Başkanı Şavkat Mirziyoyev 5 Eylul 2017'de Kırgız mevkidaşı (zamanın Devlet Başkanı Almazbek Atambaev) ile sınırın yuzde 85'inin duzenlenmesi konusunda bir anlaşma imzaladı. Şimdi  arsaların kalan yuzde 15'i uzerinde çalışmalar yapılıyor. Kırgızistan Devlet Başkanı Sooronbay Ceenbekov ile Özbekistan Devlet Başkanı Şavkat Mirziyov'un 3 Eylul'de Turki Cumhuriyetleri İşbirliği Konseyi toplantısının yapılacağı Çolpon-Ata kentinde biraraya gelmesi bekleniyor. Ancak iki ulke devlet başkanlarının toprakların takası konusunu gundeme alacakları konusu hakkında bilgi bulunmuyor.

Kommersanta konuşan kaynaklar, toprakların takası konusunun Özbekistan'ın aksine, aktif bir muhalefet yurutulen Kırgızistan'daki iç siyasi tepki yuzunden dondurulabileceği bilgisini verdiler. Orta Asya uzmanı Aleksander Knyazev " Kırgızistan'da, komşu bolgelere verilecek herhangi bir toprak tavizinin, muhalefet tarafından iktidarı suçladığı bir gelenek var. Kırgızistan Cumhurbaşkanı Askar Akayev'in devrilmesi sureci, 2002 yılında Çin ile toprakların değişmesinden duyulan rahatsızlıktan dolayı başladı" ifadelerini kullandı.