Özet (TL;DR) @ 2018-08-07T16:54:00.000Z: ABD'nin Türkiye'ye yönelik artırdığı yaptırımlar, dolar/TL kurunun tırmanışı ve uluslararası medyanın Türkiye'ye yönelik 'daha büyük yaptırımlar geleceği' senaryoları... Sürecin nedenleri ve krizden…


Goruş

16:54 07.08.2018(Guncellendi 18:08 07.08.2018) URL'yi kısaltın

ABD'nin Turkiye'ye yonelik artırdığı yaptırımlar, dolar/TL kurunun tırmanışı ve uluslararası medyanın Turkiye'ye yonelik 'daha buyuk yaptırımlar geleceği' senaryoları... Surecin nedenleri ve krizden çıkış yollarını EPPEN Başkanı Volkan Özdemir, Sputnik'e anlattı.

Turkiye ile ABD arasındaki kriz hız kesmiyor. Turkiye'den bir heyetin 48 saat içerisinde ABD'ye ziyarette bulunacağı ve bazı konularda on mutabakat sağlandığı yonundeki haberler, Dışişleri Bakanlığı tarafından teyit edilmedi. ABD ile on mutabakat sağlandığı yonundeki haber sonrasında sabah ilk işlemlerde 5.18 seviyesine kadar gerileyen dolar kuru, haberin teyit edilmemesi sonrasında 5.25 seviyesine yukseldi.

Ancak soz konusu gelişme, son tezahuru 'Papaz Brunson davası' olan krizin yalnızca son 24 saatinden ibaret. 1970'li yıllardan bu yana ilişkileri en kotu seviyeyi goren Turkiye ve ABD'nin ilişkileri bir suredir çıkmaza girmiş durumda.

'ABD'li papaz davası' olarak bilinen davanın sanığı Andrew Brunson'ın yurt dışına çıkış yasağının kaldırılması talebinin reddi uzerine ABD'de once Turkiye'nin uluslararası kuruluşlardan kredi almasını kısıtlayan bir tasarıyı kabul edildi, sonra da ABD'nin Rusya'yı hedef aldığı Magnitskiy Yasası'na benzer bir yaptırımın Turk yetkililere uygulanması yonunde karar verildi. Bu kapsamda, Turkiye Adalet Bakanı Abdulhamit Gul ve İçişleri Bakanı Suleyman Soylu'nun ABD'deki mal varlıklarına el konulması ongoruldu ve ABD vatandaşlarının Gul ve Soylu ile ticaret yapması da yasaklanmış oldu.

ABD 'NİN YENİ HEDEFİ TÜRKİYE'NİN MEGA PROJELERİ Mİ?

ABD'nin Turkiye'ye yonelik giderek arttırdığı yaptırımlara, ABD merkezli basın kuruluşlarında Turkiye'ye yonelik yeni yaptırımlar gelebileceğine işaret eden haberler ekleniyor.

Birkaç gun once Bloomberg'de yayınlanan bir haberde, "ABD'nin yeni hedefinin Erdoğan'ın çılgın projeleri olabileceği" yazıldı. Haberde yer verilen 'çılgın projeler' tanımıyla, yapım ve plan aşamasında olan 3. Havalimanı ve Kanal İstanbul gibi projelere işaret ediliyor. Bu noktada iki soru on plana çıkıyor. İlişkiler yeni yaptırımlara sahne olur mu? Bu yaptırımlara Turkiye'nin mega projelerini hedef alan tedbirler eklenir mi? Turkiye bu sureçten nasıl çıkmalı?

Konuyu Enerji Piyasaları ve Politikaları Enstitusu (EPPEN) Başkanı Dr. Volkan Özdemir, Sputnik'e değerlendirdi.

' BİR SONRAKİ ADIM TÜRKİYE'NİN FİNANS KAYNAKLARINDAN SOYUTLANMASI OLACAKTIR'

Twitter

EPPEN Başkanı Özdemir, "Çılgın projelerle ilgili kısımdan bağımsız olarak ABD'nin varlık dondurma gibi onlemlerle Turkiye'yi hedef alacağını daha onceki roportajımızda soylemiştim. Turkiye-ABD ilişkileri, ABD'nin Turkiye'ye açmış olduğu cephe nedeniyle kopma noktasındadır. Buna ileriki donemlerde, finansal yaptırımlar ve Turkiye'nin uluslararası finans kaynaklarından soyutlanması gibi mudahaleler de dahil olacaktır. Bunu bilerek, bu gerçeği kabul ederek Turkiye de mucadeleye hazırlanmalı" ifadelerini kullandı.

' DOLAR ÜZERİNDEN ULUSLARARASI MEDYA DESTEKLİ BİR OPERASYON YÜRÜTÜLÜYOR'

ABD'nin jeopolitik hedeflerine ulaşmak için Turkiye ekonomisinin kırılganlığından faydalanmaya çalıştığına ancak başarılı olamayacağına işaret eden Özdemir, "Hedef tabii ki jeopolitik ve ABD'nin bolgede yapmak istedikleriyle alakalı. Tempoyu artıracaklardır. O yuzden Turkiye'nin kafa karışıklığını bir kenara bırakması ve karşı hamlelerle buna yanıt vermesi de son derece onemli. Ancak Turkiye'nin kırılgan durumu dolar. Ve dolar uzerinden de uluslararası medya destekli bir operasyon yurutuluyor" dedi ve şoyle devam etti:

"Bu gerçeği vurguladıktan sonra, madalyonun obur yuzunden de bahsetmeden geçmeyelim. Turkiye yıllardır uretimden uzak, tuketim odaklı, dış kaynak bağımlısı bir ekonomik yapı inşa ederek kendini zor bir duruma soktu. Ekonomik yapısı kırılgan bir hale geldi. İşte bu nedenle, Turkiye'yi duşman goren Amerika, Turkiye'ye yumuşak karnından saldırarak, doları suni bir şekilde yukselterek Turkiye'de bir kriz ortamı yaratmaya çalışıyor. Her ne kadar bu kırılganlıktan faydalanarak bunu yapabilecek kapasiteleri olsa da; hiç bir koşulda ben (ABD'nin) Turkiye'deki siyasi ve jeopolitik amaçlarına ulaşabileceğini sanmıyorum."

' TÜRKİYE 1980'DEN BU YANA KENDİNİ SICAK PARAYA BAĞIMLI HALE GETİRDİ'

Turkiye'nin eşiğinde olduğu krizi fırsata çevirmesinin gereğine işaret eden Özdemir "Turkiye, 1980'den bu yana, ozellikle son 15 yılda, çok yanlış bir ekonomi politikası, neoliberal ekonomi politikası takip etti. Bunun temel ayağını, finans kesiminin buyumesi, sanayinin geri planda kalması, tamamen uluslararası ticaret ve fon akışlarında serbestlik, dalgalı kur rejimi gibi unsurlar oluşturdu. Maliye politikası yerine para politikası on plana çıktı. Dolayısıyla Turkiye, bu ekonomi politikasını seçerek bir nevi kendini dunyaya bu şekilde açarak, kendini sıcak paraya bağımlı hale getirdi.

' ÜRETİM ODAKLI DEVLETÇİ BİR EKONOMİ ANLAYIŞI TÜRKİYE'NİN TEK KURTULUŞU'

Özdemir, "Sıcak para ile yurutulen bu tuketim ekonomisiyle karşı karşıya olmak, bir uyuşturucu muptelasının durumuyla anlatılabilir. İyi hissetmek için surekli, uyuşturucu bulmanız gerekiyor ama bu da sizi adım adım çurumeye goturuyor. Dolayısıyla o uyuşturucu kesilip bazı krizler atlatıldıktan sonra sağlam bir tedavi donemine girilmesi gerekecektir. Bu açıdan bakılınca da kriz bir fırsattır. Turkiye bu vesileyle uretim ekonomisine geçmeli, serbestleşme uygulamalarını rafa kaldırmalı ve dunyadaki değişen guç dengelerini lehine kullanmalıdır. BRICS buna iyi bir ornektir. Turkiye, BRICS ve onun başlıca fon kaynağı olan, alternatif ekonomik duzenin sahibi Çin'e de yakınlaşarak, Çin fonlarının desteğiyle bu krizi atlatmaya çalışabilir. Ama onemli olan, gelecek kredinin nasıl değerlendirileceğidir. Çinliler boyle bir kredi açsa bile Turkiye bunu yatırıma, uretime çevirebilecek mi? İşte o yuzden piyasacı değil, kalkınmacı; liberal değil devletçi bir ekonomi anlayışı Turkiye'nin onundeki tek kurtuluştur" diye ekledi.