Özet (TL;DR) @ 2018-07-27T10:32:00.000Z: Bilim insanları Mars'ta ilk defa buz yüzeyin altında sudan oluşan geniş çaplı bir göl buldu. Keşfe imza atan bilim insanlarından Dr. Sebastian Lauro, "Gölün keşfi Mars'ta hayat olasılığını hayli…


Bilim

10:32 27.07.2018(Guncellendi 10:41 27.07.2018) URL'yi kısaltın

Bilim insanları Mars'ta ilk defa buz yuzeyin altında sudan oluşan geniş çaplı bir gol buldu. Keşfe imza atan bilim insanlarından Dr. Sebastian Lauro, "Golun keşfi Mars'ta hayat olasılığını hayli artırıyor. Hatta başka goller de olabilir" dedi.

Avrupa Uzay Ajansı'nın Marsis adlı radarını kullanan bir grup İtalyan bilim insanı, Mars'ta buz yuzeyin altında gol buldu. Bu keşif, dunyadan 55 milyon km uzaktaki esrarengiz Kızıl Gezegen'de bulunan sıvı haldeki en buyuk su kutlesi oldu.

NASA/JPL-CALTECH/UNIVERSITY OF ARIZONA

Keşfi yapan ekipte yer alan Roma Tre Üniversitesi oğretim uyesi Dr. Sebastian Lauro, araştırmanın detaylarını Haberturk'ten Nalan Koçak'a anlattı.

Önceki araştırmalar Mars yuzeyinde geçmişte akan su yataklarının olduğunu ortaya koymuştu. Sizin araştırmanız daha onceki su keşiflerinden farklı ne soyluyor?

Aslında bu konu uzerine daha once makaleler yazıldı. Bunlardan birinde Mars'ın guney kutbunda sıvı halde su bulunabileceği hipotezi dile getirildi. Pek çok bilim insanı da o bolgede su aradı. Fakat kimse bulamadı. Mars'ta dediğiniz gibi sıvı halde su bulundu ama stabil formda değildi. Biz de ozellikle o bolgeye bakmaya karar verdik.

' ASLINDA 6 YILDIR BÖLGEDE SU OLDUĞUNU BİLİYORDUK'

Keşif neden onemli?

Daha once kimse bu hipotezi kanıtlayamadığı için keşfimiz çok onemli. İlk kez Mars'ta stabil halde sıvı su bulundu. 6 yıldır Marsis'ten gelen verileri inceliyorduk ve geçen yıl elimize geçen yeni bilgileri analiz ettik ve bu sonuca ulaştık. Aslında 2012'den beri bu bolgede sıvı halde su olduğunu az çok biliyorduk. Fakat keşfi ilan edebilmek için istatistiki verileri elde etmemiz gerekiyordu.

' GÖLDE SICAKLIK --60 CİVARINDA, YAŞAM VAR MI BİLMİYORUZ'

Suyun yuzeyin altında sıvı halde bulunması ne anlama geliyor?

Tabii ki suyun varlığı doğrudan hayatın varlığıyla ilişkili. Eğer sıvı halde su varsa hayat vardır. Keşfimiz bu anlamda çok heyecan verici. Biliyorsunuz Mars'ta yaşamı anlayabilmek için, benzer koşullara sahip olduğu için, Antarktika'da buzda araştırmalar yapılıyor. Mesela orada mikroorganizmaların yaşadığı tespit edildi. Mars'ta bu mumkun mu henuz teyit edemiyoruz. Çunku sıcaklık çok duşuk, --60 civarında. Koşullar hayat için çok zorlu. Fakat bazı bakterilerin bu sıcaklıkta yaşayabileceğini de tahmin ediyoruz. Bu nedenle kesin bir şey soylemek doğru değil.

Bu keşif Mars'ta hayat ihtimalini guçlendiriyor diyebilir miyiz?

Kesinlikle, hayli artırıyor. Son 30 yıldır bilim insanları Mars'ta su arıyor çunku hayat var mı bunu anlamaya çalışıyor. Bizim bunu bulmamız gerçekten çok onemli bir keşif. ****

' MARS'TA YAŞAM KÜÇÜK YEŞİL YARATIKLAR DEMEK DEĞİL'

Şimdi şunu açıklığa kavuşturalım: Mars'ta hayat deyince herkesin aklına uzaylılar geliyor. Siz bilim insanları nasıl bir yaşam formunun peşindesiniz?

Mikroorganizmalardan bahsediyoruz, yeşil kuçuk yaratıklardan değil.

Golun ozelliklerinden bahsedebilir misiniz?

Suda buyuk ihtimalle tuz var. Tuz, suyun donma noktasını yukarı çekiyor. Guney kutbunda, yuzeyi 20 kilometre genişliğinde. Üzerinde kalın bir buz tabakası var, tabaka suyun sıvı halde kalmasını sağlıyor. Suyu yuzeyin 1 buçuk kilometre altında tespit ettik.

Keşfi nasıl yaptınız, hangi yontemleri kullandınız?

Kullandığımız Marsis isimli radar, uzaya radyo dalgaları gonderiyor. Radar daha sonra yuzeye çarpan bu dalgaların yankısını topluyor. Suyu bulduğumuz yerde iki yankı tespit ettik, biri yuzeyden diğeri tabandan. Hangi bolgeden daha guçlu bir yankı geldiğini tespit etmek bizim için çok onemli. Çunku yankıların her biri farklı guçte oluyor. Yankıların gucunden yuzeyin ya da altının nasıl bir maddeden oluştuğunu tespit ediyoruz. Bolgelerdeki farklılıkları anlıyoruz. ****

' BAŞKA GÖLLER DE OLABİLİR'

Bir sonraki hedefiniz ne? Araştırmanıza nasıl devam edeceksiniz?

(C) NASA.

Başka bolgelerde farklı gollerin ya da ırmakların olup olmadığını anlamaya çalışacağız. Çunku boyle bir ihtimal var. Ayrıca suyun ozelliklerini de kesin olarak tespit etmemiz gerekiyor.

Mars'a pek çok insanlı misyon planları var. Araştırmanız bu planları etkiler mi?

Tabii ki. Misyonun keşif noktalarından biri de burası olabilir. Ama bahsettiğim gibi o bolgede koşullar çok sert, buzu delebilecek uzay ekipmanı şimdilik yok. Ama 20 sene içerisinde neden olmasın?