Özet (TL;DR) @ 2018-07-04T23:22:32.000Z: Crimson Alter bloggeri İvan Danilov, ABD Başkanı Donald Trump’ın diğer ülkelere yaptığı tehditler, yaptırımlar, ek vergiler ve diplomatik baskı sayesinde “ABD’yi tekrar büyük ülke yapma” stratejisinin…


Analiz

23:22 04.07.2018URL'yi kısaltın

Crimson Alter bloggeri İvan Danilov, ABD Başkanı Donald Trump'ın diğer ulkelere yaptığı tehditler, yaptırımlar, ek vergiler ve diplomatik baskı sayesinde "ABD'yi tekrar buyuk ulke yapma" stratejisinin çatlak verdiği yorumunu yaptı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın diğer ulkelere tehditler, yaptırımlar, ek vergiler ve diplomatik baskı sayesinde "ABD'yi tekrar buyuk ulke yapma" stratejisi çatlak verdi. ABD'nin kuresel ticaret savaşındaki temel duşmanları Çin ve Avrupa Birliği'nin silah bırakma niyetinde olmaması yetmiyormuş gibi şimdi de Asya Pasifik bolgesindeki muttefikleri de anti Amerikan ekonomik koalisyona katılmaya başladı. Aralarından bazıları Çin'i ve bolgesel hırsları sevmeseler de Trump imkansızı başardı: Pekin karşıtı ulkeler şimdi onunla aynı safa girmeye hazır. Mevcut Washington idaresi dost kaybediyor ve yeni duşmanlar kazanıyor ve bunun sonu iyi olamaz.

' 16 ASYA ÜLKESİNİN TİCARET BAKANLARI TOPLANDI'

Bloomber, 1 Temmuz'da Japonya'nın başkenti Tokyo'da 16 Asya ulkesinin ticaret bakanlarının toplanarak, içinde ABD'nin olmadığı dunyanın en buyuk ticari bloğunun oluşturulmasını goruştuğunu bildirdi. Yeni serbest ticaret alanının organizatorleri Çin, Hindistan ve Japonya. Bu durumun Washington'u tedirgin etmemesi mumkun değil. ABD, Çin'i durdurma anlamında Hindistan ve Japonya için buyuk umutlar besliyor, Pekin'i "yabancı ellerle boğmak" için Hindistan ile Çin ve Japonya ile Çin arasındaki geleneksel anlaşmazlıklar ve rekabetten yararlanmaya çalışıyordu.

Uygulamada ise ABD'nin Asya'daki muttefiklerinin, ki içinde Hindistan ve Japonya'nın dışında Guney Kore, Avustralya ve Yeni Zelanda da var, kitleler halinde dış politikada Amerikan yanlısı duruştan vazgeçerek daha pragmatik yaklaşım sergilemeye başlıyor.

' ABD'LİLER BÖYLE TEPKİ BEKLEMİYORDU'

Japonya Ticaret Bakanı Hiroşige Seko, yeni ticari bloğun neden kurulduğunu gazetecilere anlattı ve hatta Asya ulkelerinin kime karşı arkadaşlık yapacağını ortaya koydu: "Anlaşmanın yıl sonunda imzalanmasına giden yol daha da açıldı. Korumacılıktan doğan tedirginliğin kuresel biçimde arttığı dikkate alınırsa Asya bolgesinin serbest ticaret bayrağı altında yurumesi onemli". Diplomatik Japoncadan Turkçeye çevirirsek bakan Seko şunu soylemek istedi: Amerikan korumacılığı oyle ciddi bir sorun haline geldi ki, Asya kavanozundaki orumcekler aralarındaki anlaşmazlıkları unutmaya hazır ve hep birlikte Sam Amca'nın elini ısırmak istiyor. Amerikalılar, Hindistan ve Japonya'ya karşı ek vergiler getirdiklerinde boyle tepki beklemiyordu.

Singapur Ticaret Bakanı farklı sozleri kullansa da benzer goruşu dile getirdi: "Uluslararası ticaret sistemi karşısında tam şu anda ciddi sorunlar var. Bu sorunlar, bizim goruşme surecinden onemli bir sonuç çıkarmamız için ek teşvik olarak çalışıyor". Bilindiği kadarıyla uluslararası ticaret sistemi karşısında tek bir buyuk sorun var ve adı Donald Trump. Bu sorun oyle ciddi gorunuyor ki Washington'un eski 'koleleri' bile ABD duşmanlarıyla birleşmeyi tercih ediyor. Eski 'koleler' artık yeterince Washington'dan korkmuyor, hiçbir zaman karşılıksız olmayan askeri ve politik destek için ABD'ye "teşekkur etmek" için ekonomik çıkarlarını kurban etmeye hazır değiller.

' TRUMP İDARESİ 'ORTAKLIK' PROJESİNİ TOPRAĞA GÖMDÜ'

Başlarda, 'Trans Pasifik Ortaklık' olarak duşunulen Asya ticaret bloğunun oluşturulmasının sonuçlarını abartmak mumkun değil. Trump idaresi 'ortaklık' projesini toprağa gomdu: kasıtlı olarak Çin ihraç edildi, amaç bu ulkeyi kıta içinde izole etmek, ticaret politikaları Washington tarafından belirlenen ulkelerle çevrelemekti. Trump idaresi, ABD'nin bu anlaşmadan kazanacağı bonusların onemli boyutta olmadığına ve her bir ulkeye ayrı ayrı baskı yapılırsa Asya'dan daha fazla taviz koparabileceğine karar verdi. Ancak aldıkları sonuç tam tersi çıktı: Çin'in izolasyonu suya duştu. Şimdi bu ulke, Hindistan ve Japonya ile birlikte şu ana kadar gorulmemiş boyut ve guçteki ticaret bloğunun oluşturulması uzerinde çalışıyor. Bu bloğun sınırları için dunya ekonomisinin yaklaşık uçte biri ve dunya nufusunun yaklaşık yarısı yer alacak.

(C) AFP 2018 / DOMINICK REUTER

Boyle bir birliğin kurulması, ABD'nin ekonomik baskı politikasının ongorulemeyen ve çok ciddi zorluklarla karşı karşıya kalmasına yol açacak. Misal, bu birliğin uyesi olan bir ulkeye karşı ek vergiler neredeyse etkisiz hale gelecek, zira urunler, bloğun diğer ulkeleri uzerinden ihraç edilebilecek. Yani orneğin Çin'e getirilen vergiler hiçbir işe yaramayacak ya da bu vergilerin yeni bloğun Japonya, Hindistan ve Avustralya dahil tum 16 uyesine karşı uygulanması gerekecek. Bu belki Trump idaresi için engel değil ama yanıt tedbirler gelince ciddi sorunlar yaşanacak. Yanıt çok acı verici olacak zira derhal dunyanın uçte birini Amerikan ihracatçılarına kapatacak. Yeni ticari birliğin her bir uyesi ayrı ayrı, Washington'un ek vergi maskesi altında gizlemeye çalıştığı ekonomik yaptırımlar karşısında savunmasız ama eğer bu ulkeler birleşirse Amerikan şirketlerine buyuk zarar verebilecek buyuk bir guç ortaya çıkıyor. Bu da kuresel ticaret savaşında zafer kazanma olasılığını radikal biçimde değiştiriyor.

' TRUMP, DİĞER ÜLKELERE BASKIYI ABARTTIĞININ FARKINA VARMIŞ OLABİLİR'

Donald Trump idaresi diğer ulkelere baskıda abarttığının farkına varmış olabilir. ABD Dışişleri Bakanlığı'nın İran petrolu alımının 'sıfıra indirgenmesi' talebi Hindistan ve Japonya için 'son damla' olabilir. Zira kendi enerji ihtiyaçlarını karşılamada yetersiz olan bu ulkeler İran petrolune buyuk ihtiyaç duyuyor. Wall Street Journal, ABD yonetiminin taleplerinden vazgeçmeye ve bazı ulkeler için 'geçici olarak yaptırımlardan muaf tutmayı' gozden geçirmeye hazır olduğunu bildirdi.

Ama muhtemelen bu çok renksiz ve geç kalınmış bir uzlaşma jesti. ABD amacına ulaşamadı ve eski dostlar şimdi onu "yiyip bitirmeye" hazır.