Özet (TL;DR) @ 2018-06-11T06:04:01.000Z: Kestane büyüklüğünde, mesanenin tam altında yer alan ve idrar kanalını çevreleyen prostat, salgı bezi olarak görev yapıyor. Dokusunda iyi huylu büyüme olduğunda idrar yolu şikayetlerine neden oluyor…


Erkek ureme sisteminin bir parçası olan prostat ın ana gorevi; meninin sıvı kısmını oluşturmak ve meni miktarını çoğaltarak spermin dolleme kapasitesini artırmak. Ergenlik donemine kadar faal olmayan prostat, kırklı yaşlardan itibaren erkek vucudunda oluşan hormon değişimleri nedeniyle iyi huylu olarak buyumeye başlıyor. İleri durumda prostat buyumesinde ise sık idrara çıkmak, zor idrar yapmak, idrara başlarken bir sure beklemek, idrarı kesik kesik boşaltmak, tuvaletten çıktıktan çok kısa bir sure sonra tekrar idrar hissi duymak, mesanenin tam boşalmadığını hissetmek, ani idrar sıkışmaları, idrar kaçırma ve geceleri idrar hissiyle uyanmak gibi şikayetlere neden oluyor.

Erkeklerin korkulu ruyası olan prostat kanseri nin de hemen hemen aynı belirtilerle sinyal verdiğini soyleyen Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Halim Hattat , ancak hastalığın erken evrelerde genellikle hiç şikayete yol açmadığını belirtiyor.

PSA TEST İ ERKEN TANI İMKANI SUNUYOR

Prostat kanseri sinsi ilerleme ozelliği gosterdiği için erkeklerin ozellikle orta yaşlardan sonra duzenli urolojik muayene yaptırmaları ve PSA , yani kanda prostat spesifik antijen seviyelerini kontrol ettirmeleri, kanserin erken evrede yakalanabilmesinde onemli rol oynuyor.

Kontrollerde bir buyume saptandıysa bunun iyi huylu mu, kotu huylu mu olduğuna mutlaka bakmak gerektiğini vurgulayan Prof. Hattat, erken evrede yakalanan ve henuz prostat kapsulu dışına taşmamış olan kanserlerde tedavi başarısının yuksek olduğuna dikkat çekiyor.

PROSTAT KANSER İ HANGİ BELİRTİLERLE ORTAYA ÇIKIYOR?

Prostat kanseri erken donemde belirti vermese de Prof. Hattat, - Özellikle geceleri olmak uzere, sık idrar yapma, - İdrar yapmada guçluk,   - İdrar akımında kesinti olması veya idrar akımı şiddetinin azalması,   - İdrar yaparken ağrı veya yanma hissi olması,   - Menide veya idrarda kan bulunması, - Sıklıkla sırtın alt kısmı, kalça veya bacakların ust kısmında hissedilen kemik ağrısı, - Ereksiyonu sağlama ve surdurme guçluğu gibi sorunların ise kanserin ipucu olabileceğini soyleyerek, bu belirtilerin hafife alınmaması konusunda uyarıda bulunuyor.

PROSTAT KANSER İ RİSKİNİ ARTIRAN İKİ ÖNEMLİ FAKTÖR 

Prostat kanserinin 55 yaş uzerinde çok sık gorulduğunu dile getiren Prof. Hattat, ozellikle ailesinde prostat kanseri olanlarda ve kilolu erkeklerde riskin arttığını belirtiyor: "İkinci- uçuncu kuşak akrabalarınızda prostat kanseri varsa,  sizin de prostat kanseri olma riskiniz 5-10 kat artıyor. İlk kuşak akrabalarınızda prostat kanseri varsa riskinizi neredeyse 11-12 kat daha fazla. Aktivitesi duşuk bir yaşam tarzı, aşırı kilo ve obeziteye neden olan fazla yağlı ve kalorili bir beslenme planının prostat kanseri riskini arttırdığı da biliniyor. 8 Avrupa ulkesinde yaklaşık 150 bin erkeği 15 yıl inceleyen bir çalışmaya gore, vucut kitle endeksi (yani kg-kilo/ m²-boy²) ve bel çevresi yuksek olan erkeklerde prostat kanseri riski daha fazla. Hatta bel çevresinde her 10 cm'lik artış, prostat kanseri riskini %18, vucut kitle endeksinde her 5 birimlik artış da riski %10 arttırıyor."

TEDAV İDE CERRAHİ SEÇENEK ÖN PLANA ÇIKIYOR Prostat kanserinin tedavisinde ise robotik radikal prostatektomi, yani prostatın tamamen çıkarılması, robotik cerrahiye uygun olmayanlarda açık ameliyat, lokal ileri prostat kanseri olan veya cerrahi için uygun olmayan hastalarda hormon tedavisi ve radyoterapi gibi yontemler kullanılıyor. Yaygın metastatik hastalıkta ise cerrahi orşiektomi ile testislerin alınması, medikal kastrasyon ve kemoterapi uygulanabiliyor.

PROSTAT SA ĞLIĞINI KORUMANIN 5 YOLU

Prof. Dr. Halim Hattat, prostat kanserinden korunmada ve prostatı sağlıklı kılmada etkili olabilecek onerilerini ise 5 başlık altında şoyle ozetliyor:

SA ĞLIKLI YAĞLARI VE VİTAMİN ZENGİNİ BESİNLERİ TÜKETİN

Trans yağlardan uzak, omega-3'ten zengin bir diyetin prostat sağlığını olumlu etkilediği biliniyor.  Omega-3'u balıkta, semizotu ve kuruyemişlerde bolca bulabilirsiniz.  Sebzelerden brokoli, karnabahar, kabak, karalahana, buruksel lahanası, soğan, sarımsak ve kırmızı turp tercih edebilirsiniz. Domateste bulunan likopen ciddi bir prostat dostu.  Yeşil çayın ve E vitamininden zengin buğday, kuruyemiş, soya fasulyesi ve avokadonun prostat sağlığına katkısı var. Komur ateşinde yoğun şekilde pişmiş etlerden ve işlenmiş et urunlerinden uzak durun.  Çinko ise hem prostat sağlığı hem de cinsel sağlık açısından onemli bir mineral.  Susam, deniz urunleri balkabağı çekirdeği, badem çinko bakımından zengin.

BEL ÇEVRESİNİN KALINLAŞMASI ÖNEMLİ RİSK!

Bel çevresi kalınlığı kalp kadar cinsel ve urolojik sağlık için de onemli bir risk.   Bel çevresi 100 cm uzerine çıktığında idrar sıkıntıları, prostat buyumesi ve PSA değerleri artıyor. Cinsel fonksiyon sorunları riski de %70'in uzerine çıkıyor. Vucut Kitle Endeksi (boy/ kilo²) 32.5'ten yuksek kişilerde de prostat kanserinin çok daha agresif seyrettiğini biliyoruz. Bu nedenle kilonuzu dikkatle takip edin. Bel çevrenizi 94 cm'nin altında tutun.

Prof. Dr. Halim Hattat Prof. Dr. Halim Hattat

İ DRAR YAPARKEN SORUN YAŞIYORSANIZ İÇTİKLERİNİZE DİKKAT EDİN İdrarda yanma-sızı, sık idrara çıkma, kesik kesik idrar yapma gibi şikayetler yani alt idrar yolu sıkıntıları her 5 kişiden birinde goruluyor. Prostat hastalarının ise hemen hemen tamamında bu şikayetlere rastlanıyor. İdrar sıkıntılarında hangi içeceklerin tuketilmemesi gerektiğini inceleyen bir araştırmaya gore mesaneyi rahatsız eden kafeinli, karbonatlı ve asidik içeceklerden uzak durmak şart.  Tatlandırıcılar da onerilmiyor. Gunde 2 kahveden fazlasını tuketmemek gerekiyor. Kolalı ve şekerli içecekler ise idrar şikayetlerini 2 kat arttırıyor.  Nar suyunun ise prostat kanserinin ilerlemesini yavaşlattığı gosterildi.  Gunde 1-2 bardak nar suyu tuketebilirsiniz.

D ÜZENLİ EGZERSİZ ŞART

Harvard Üniversitesi'nde 30 binden fazla erkek uzerinde yapılan bir çalışmada duzenli egzersiz yapan erkeklerde prostat buyumesi ve idrar şikayetlerinin azaldığı gosterildi. Yine İtalya'da yapılan başka bir çalışmada 3 ay boyunca duzenli yuruyuş yapanlarda kronik prostat enfeksiyonlarının hafiflediği ortaya kondu.  Kısacası duzenli egzersiz prostat sağlığının onemli bir parçası. Egzersiz motivasyonu için çok iyi bir neden!

PROSTAT KONTROLLER İNİ İHMAL ETMEYİN!

Biz mutlaka 45-50 yaşından itibaren her erkeğin, her yıl bir kez urolojik muayene olmasını oneriyoruz.  Bu şekilde henuz belirti vermemiş, hastada şikayete yol açmamış erken evredeki prostat kanseri, erken teşhis edilebiliyor. Yine her erkekte doğal olarak meydana gelen prostat buyumesinin ne boyutta olduğunu saptayabiliyoruz. Muayeneye ek olarak kanda bakılan PSA testi de bize prostat sağlığı ile ilgili onemli fikir veriyor. Bu noktada eğer gerekirse ileri tanı yontemlerine başvurulabiliyor. Unutmayın prostat hastalıklarında erken tanı hem tedavinizi kolaylaştırır hem de hayat kurtarır!

V İDEO: KANSER TARAMA TESTLERİ 50 DEĞİL, 45 YAŞINDA BAŞLAMALI