Özet (TL;DR) @ 2018-06-04T21:57:00.000Z: Metehan Demir’e göre, Çavuşoğlu-Pompeo görüşmesi öncesi Büyükelçi Kılıç’ın Washington’a dönüşü olumlu sinyal, F-35’lerin teslimatında da sıkıntı yok. Menbiç için “ABD ile bir orta yol bulunur, yoksa…


Eksen

21:57 04.06.2018(Guncellendi 21:58 04.06.2018) URL'yi kısaltın

Metehan Demir'e gore, Çavuşoğlu-Pompeo goruşmesi oncesi Buyukelçi Kılıç'ın Washington'a donuşu olumlu sinyal, F-35'lerin teslimatında da sıkıntı yok. Menbiç için "ABD ile bir orta yol bulunur, yoksa bu iş tamamen kopar" diyen Demir, Turkiye'nin Kandil yolunu yavaş yavaş temizleyip 'kontrol hattı çektiğini' soyledi.

Dışişleri Bakanı Mevlut Çavuşoğlu ile ABD'li mevkidaşı Mike Pompeo arasında ABD Dışişleri Bakanlığı'nda goruşme gerçekleşti. Çavuşoğlu, Pompeo ile goruşmesine dair, Menbiç yol haritası, Suriye meseleleri ve diğer bolgesel konuların konuşulduğunu belirtti. Turkiye'nin yaptığı açıklamada Menbiç konusunda 'yol haritasının onaylandığı' belirtildi.

Turkiye ve ABD arasında Menbiç, F-35'ler, Suriye'nin kuzeyindeki işbirliği ile Irak'ta TSK operasyonunun surduğu Kandil bolgesine uzanan gelişmeleri gazeteci-yazar Metehan Demir ile konuştuk.

' SURİYE'DE SADECE BİR HAZIRLIK ARASI VERİLDİ'

Metehan Demir, Çavuşoğlu ile Pompeo arasında gerçekleşen goruşmeye olumlu bakılabileceğini belirtti. Suriye'de sadece bir 'hazırlık arası' verildiğini soyleyen Demir, Suriye'deki aktorlerin kış donemi için 'altyapı çalışmalarına' başladığının altını çizdi:
"Goruşmeye olumlu bakabiliriz. Bunun birinci parametresi Washington Buyukelçisi Serdar Kılıç'ın geçen hafta Washington'a gitmesi. Sıkıntılı bir sureç olsa Turkiye tavrını daha da seslendirmek ve belli bir çerçeveye oturtabilmek anlamında burada tutabilirdi. O açıdan Kılıç'ın gitmesi bir jest olarak da değerlendirilebilir. Ama şu da var: Herkes bir kış hazırlığı içinde. Bunun oncesinde yazın mevcut coğrafi ve meteorolojik şartlar çerçevesinde herkes orada pozisyon alıyor. Suriye'de sadece bir hazırlık arası verildi. O nedenle Suriye'deki tum etkin aktorler gelecek donem için altyapı çalışmalarına başladı. Amerika'nın da çekileceği yonunde tartışmalar vardı. Amerika ya doğrudan ya da dolaylı olarak Suriye içinde yer almak isteyecektir. Bugun de zaten goruşmeler sırasında bu isteklerini anlamak mumkun."

' BÜYÜKELÇİNİN DÖNÜŞÜ F-35'LERDE BİR SIKINTI OLMAYACAĞINI GÖSTERİYOR'

Turkiye'nin S-400 konusunda geri adım atmayacağını ifade eden Demir, 21 Haziran'da yapılacak F-35 savaş uçaklarının teslim toreninde bir teslimat gerçekleşmeyeceğini belirtti. Demir'e gore, Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu ve Washington Buyukelçisi Kılıç'ın Washington'a gitmesi, teslimatta bir sıkıntı yaşanmayacağını gosteriyor:
"Turkiye'nin S-400 konusunda geri adım atacağını sanmıyorum. S-400 ile ilgili bir problem olmayacaktır. NATO'dan gelen çatlak sesler var. ABD'den sert çıkışlar var, işi F35'e goturuyorlar. Ama F-35'in 2002 yılında yapılmış bir anlaşma çerçevesinde, uluslararası hukuki şartlara dayalı, resmi bir anlaşma olduğunu unutmayalım. Bu 'Ben kızdım, oynamıyorum' diyecekleri bir durum değil. Bu her ulkenin belirli katılımıyla gerçekleşen, Turkiye'nin de hatırı sayılır anlamda teknolojik ve yedek parça uretimiyle katkı sağladığı, tanesi 100 milyon dolar civarında olan bir uçak paketi. Bugune kadar çok yol kat edildi, eğitimler ve teknik altyapı ile ilgili çalışmalar tamamlandı. 21 Haziran'daki resmi toren ile ilgili bir detayı vermek istiyorum. 21 Haziran'da bir uçak teslimatı olmayacak. Pilotların el sıkışması, 'Uçakları size devrediyoruz, hayırlı olsun' şeklinde bir toren olacak. Daha takvim veriliyor. O gun bir toren olacak. Ama ondan sonra aslında bir nevi teslimat gibi de algılanacak. Dışişleri bakanı ve buyukelçinin Washington'a gitmesi teslimatta bir sıkıntı olmayacağını gosteriyor."

' ABD VE RUSYA DA TÜRKİYE'Yİ KARŞISINA ALMAZ'

ABD ile Menbiç konusunda bir orta yol bulunacağını soyleyen Demir, Turkiye'nin Menbiç'teki milli menfaatleri çerçevesinde Rusya ya da ABD'yi karşısına almayacağını vurguladı, "Amerika ve Rusya da Turkiye'yi karşısına almaz" dedi:
"Menbiç'te belirleyici, surecin onun açma anlamındaki ulke Turkiye. Hem Amerika hem de Rusya'nın kendi tezleri var. Burada eğer Menbiç'te Amerika varlık anlamında Kandil ile bağlantılı olan teror orgutu PKK'nın çıkarılması ile ilgili bir ara çozume de gidebilir. Ama ABD ile bir orta yol bulunur yoksa bu iş tamamen kopar. Turkiye'nin ozellikle Fırat Kalkanı doneminde Rusya ile yakın işbirliği de goz onune alındığında bugun denge politikası uzerine kurulu bir ara çozum olacaktır. Turkiye, Menbiç'teki milli menfaatleri çerçevesinde ne Rusya'yı ne de Amerika'yı karşısına almaz. Amerika ve Rusya da Turkiye'yi karşısına almaz."

' KANDİL'E GİDEN YOL YAVAŞ YAVAŞ TEMİZLENİYOR'

İçişleri Bakanı Suleyman Soylu'nun, "Kandil bizim için artık uzak bir hedef değil. Kuzey Irak bolgesinde Hakurk hattında birçok noktaya kadar epey bir yer ele geçirildi" açıklamalarının onemli olduğuna dikkat çeken Demir, Turkiye'nin Kandil'e giden yolu yavaş ve emin adımlarla temizlediğini ifade etti:

(C) AA / Gokhan Balcı

"Turkiye yavaş ve emin adımlarla o bolgede ilerliyor. Bu yaz aylarında bu konuda farklı bir noktaya da ulaşılacak. Kandil ile Turkiye arasında bir duzluk alan var. O duzluk alan PKK teror orgutu tarafından Kandil'den Turkiye'ye geçişlerde normal tampon geçiş noktası olarak kullanılıyordu. Turkiye bu bolgeyi tuttu. Aslında Kandil'i oncelikli olarak guney tarafından kuşatmış durumda. Orayı tamamen izole etmiş durumda. O çerçevede baktığınız zaman Turkiye o bolgeyi tamamen kontrol altına alacak. Turkiye bunun diplomatik altyapısını da hem Bağdat yonetimi hem de Amerika ile kurmuş durumda. Turkiye'nin içeriye 30-35 km kadar girdiği ve orada tamamen kontrolu sağladığını soylemek mumkun. Zaten zaman zaman çıkan çatışmalar da o bolgede gerçekleşiyor. Kandil'e giden yol yavaş yavaş temizleniyor. Temizlenirken Kandil'den de kimsenin bu tarafa gelememesini sağlayacaklar. Bir kontrol hattı çekilmiş gibi bir şey olacak."

' ABD, ŞENGAL'DEKİ ÜSLE İRAN'A DOLAYLI MESAJ VERİYOR'

Metehan Demir, ABD'nin Şengal bolgesine yeni bir us kurarak İran'a dolaylı yoldan bir mesaj verdiğini belirtti. ABD'nin geç kalmış bir acelecilikle bu adımı attığını ekleyen Demir, Turkiye'ye ise 'Ben de buradayım. Çok fazla gelmezsen iyi olur' mesajı verildiğini soyledi:
"Bu ABD'nin boş kalan yerlerde pozisyon alması anlamına geliyor. Turkiye'nin bu tarafa doğru gelmesi noktasında 'Ben de buradayım. Çok fazla gelmezsen iyi olur' mesajı veriliyor. ABD, tamamen onceden on alma anlamında bu adımları atıyor. Daha once Menbiç'te denedi bunu ABD, orada tutmadı fazla. Şimdi yeni alanlar arıyorlar. Bu bolgeler erken gelenin oturduğu bolgeler olduğu için onlar yerlerini aldılar. ABD, 'En azından ben bir yeri tutayım, ondan sonra beni oradan çıkarmak guç olsun' diye geç kalmış bir acelecilikle bu hareketleri yapıyor. ABD bugune kadara hiçbir yerde tam tutunamadığı için şimdi son kalan alanlarda yeni hareketler deniyor. İran, piramidin en ust noktası. Amerikan'ın İran ile ilgili ileri projeksiyonunda mutlaka bir planlama var. Ama bu bolgedeki aktorler oncelikle Irak ve Suriye denkleminde saha tutulmadan İran ile ilgili bir şeyin yapılmayacağını duşunuyorlar. Bu İran ile bağlantılı değil ama Haşdi Şabi varlığını da duşunursek Amerika aslında dolaylı olarak İran'a bir mesaj veriyor. İran'ın son donemde İran ile ilgili yapılan analizlerde dikkat çeken cumle İran'ın bugune kadar herkes sadece nukleer işine adapte olmuş ama İran aslında başka medyaya nufuz anlamında çeşitli çalışmalar yapmış ve bu konuda da oldukça ilerlemiş, 'Batı bunu goremedi' eleştirileri var. Şimdi ona karşı hamleler çalışılıyor. Ama İran'ın da karşı hamleleri olduğunu duşunuyorum. Çunku İran, Irak'ta ve Suriye'de son iki buçuk yılda hatırı sayılır alan kontrol altına almak için girişimde bulunmuştu. Şimdi onu karşı hamlelerle geriye adım attırılması çalışmaları bunlar."