Gazetecilik kuruluşu Orb Media’nın dokuz farklı ülkeden 250 plastik su şişesini incelediği araştırma, kaygı verici bir s...

Özet (TL;DR) @ 2018-05-27 18:29:03.755847: Gazetecilik kuruluşu Orb Media’nın dokuz farklı ülkeden 250 plastik su şişesini incelediği araştırma, kaygı verici bir sonucu ortaya çıkardı: Şişelerin hepsinde plastik parçacıklar bulundu. Üstelik…

Su someliyesi kimdir, ne yapar?

- İyi suyun tanımını yapar, insanlara farklı su çeşitlerini ve bunların faydalarını anlatır. Su monuleri hazırlar ve su tadımı yapar. Çoğumuz farkında değiliz ama suyun mineral oranına gore değişen bir tadı vardır. Mesela kalsiyum oranı yuksek su sert olur. Magnezyumu ne kadar yuksekse, su o kadar lezzetli olur.

◊ " Suyun pH'ı 7.5 ile 8.5 arasında olmalı" diye biliriz. Bu oran, bir suyu sağlıklı yapmaya yeter mi?

- Hayır. Hatta aldığım someliyelik eğitimi boyunca Ph'tan sadece yarım saat bahsedildiğini soyleyebilirim.

◊ O halde nedir iyi su?

- İnsan sağlığına zararlı olabilecek mikroorganizmaları ve kimyasalları içermeyen aynı zamanda sağlık için gerekli mineralleri yeterli ve dengeli miktarda içeren renksiz, kokusuz ve berrak olan su, sağlıklı ve iyi sudur. Mesela biz Turkler mineral oranı yuksek suları pek sevmiyoruz. Almanya'daki sular bize ağır gelir ama insanlar suya orada besin hatta bazen ilaç muamelesi yaparlar.

◊ T urkiye'de nerenin suyu en sağlıklıdır?

- Bir suyun kalitesi, kaynağıyla ilgilidir. Kaynak suların minerali vardır ve bu, oradaki toprağın ve taşın jeolojik yapısından gelir. Turkiye'deki en guzel suların çoğunluğu Uludağ'ın kaynak sularıdır çunku mineral açısından hem zengin hem de lezzet olarak çok dengelidir. Farkında değiliz ama Sağlık Bakanlığı'nın kaynak sularına çok sıkı denetimleri var. Kaynaktan alıyor, şişeden alıyor, sonra bakkaldaki sudan alıp, analiz ediyor.

Su gurmesi Ebru Erke

T urkiye'deki musluk sular ı içilebilir

◊ Hangi sular ı içmeliyiz?

- Hayatın her alanında olduğu gibi içtiğimiz suda da çeşitlilik onemli. Su, bir gıda maddesidir. Dunya Sağlık Örgutu'ne gore Turkiye'deki musluk suları, içilebilir sular. İyi bir filtrasyon ile musluk sularımız içilebilir. Ama hayatımızı sadece çeşme suyu içerek de geçiremeyiz; mineral oranı iyi, sağlıklı ambalajlı sulardan da tuketmek gerek.

◊ Ama baz ı binaların boruları asbestli...

- Şehir hatları kontrol ediliyor ama evet, bazı binalar eski ve şebeke borularından ağır metaller geçebiliyor. Bu aşamada, musluk sularını ters ozmozlu filtrelerle filtreleyip yemeklerde ve çaylarda kullanabiliriz.

◊ Ters ozmoz nedir?

- Ters ozmoz, yuksek basinç uygulamasının olduğu bilinen en hassas membran filtre sistemi. Suyun içindeki ağır metalleri çekiyor ve temizliyor. Ama bu sistemde "Ben kotu maddeleri çektim, iyi mineralleri bırakayım" diye bir durum yok. Hepsini alıyor. Musluk suyunuzu korkmadan iyi bir filtre sistemiyle filtereleyip kullanabilirsiniz, ozellikle yemeklerde ve çay demlerken.

◊ Herkesin evinde olan plastik damacanalarda durum ne?

- Damacana su tuketirken her gıda maddesinde olduğu gibi merdiven altı firmalara dikkat edip buyuk firmalara guvenmekte fayda var. Bakanlığın belirlediği kritere gore, bir damacana maksimum 75 kere ya da beş yıl kullanılabilir. Bunu okuyunca "Bu 75 kullanım, beş yıla tekabul etmiyor, bu ne demek?" diyebilirsiniz. Açıklamaya gore, sirkulasyonu çok olan damacanalar en fazla 75 kere kullanılıyor. Bu beş yıl ise, sirkulasyonu az olan firmalar için. Bakanlık, şu anda bu damacanalarla ilgili bir takip sistemi çıkarmak için çalışıyor.

◊ Her damacanay ı takip mi edecek?

- Evet, her damacananın kaçıncı kez kullanılıyor olduğunu takip edebileceğiz.

G uneş altında bekleyen suyu içmeyin!

◊ Ş işe suyunu hayatımızdan çıkarmak mumkun mu?

- Gerçekçi olmak gerekirse "Pet şişeli suyu hiç içmeyin" demek ekonomik açıdan çok zor. Cam şişeyi her daim tercih etmeliyiz.

◊ " Hangi suları hiçbir koşulda içmeyin" dersiniz?

- Guneş altında bekleyeni sakın içmeyin. Guneş altında bekleyen plastiklerde koku olur, camlarda bile yosunlanma gorulebilir. Zehirlenir, olur muyuz? Hayır. Vucuda nasıl bir zararı olduğu henuz tam ispatlanmadı ama ishal gibi kronik rahatsızlıklara yol açabilir.

◊ Gelelim mikroplastik konusuna... En bilinen şişe sularının içinde bile mikroplastik bulundu.

- İnsanlar endişelenmekte haklılar. Ama sadece suda değil, şu anda solduğumuz havada, giydiğimiz giysilerde bile mikroplastikler var. Hatta mikroplastikler cam şişenin içinde bile oluyor.

◊ Kapaktan m ı geçiyor?

- Bazen kapaktan geçiyor, bazen kapak metal olsa bile etraftaki kontaminasyondan içine duşuyor. Önemli olan, oranı. En iyi gıdayı da tuketsen, adamın biri şurada patinaj çeker, o zaman da plastik yutarsın. Teknolojiden dolayı hayatımızın her parçasında bunlara maruz kalabiliyoruz. Minimuma indirmeye çalışmak, en guzeli.

Su hakk ında hiç bilinmediğini duşunduğunuz bir şey var mı?

- Sutten aldığımız kalsiyumun aynı oranını iyi kalsiyum oranına sahip bir sudan da alabiliyoruz. Yurtdışında laktoz intoleransı olan ya da sut içemeyen pek çok kadına kalsiyum oranı yuksek su onerilir.

S utten aldığımız kalsiyumun aynı oranını sudan da alabiliyoruz Laktoz intoleransı olan pek çok kadına kalsiyum oranı yuksek su onerilir.

Mikroplastiklerin uzun d onem etkileri araştırılmalı

T ıbbi Ekoloji ve Hidroklimatoloji uzmanı Prof. Dr. Mufit Zeki Karagulle:

◊ K ısa ve uzun vadede plastik yutmanın zararları neler?- Literaturde, henuz mikroplastiklerin insan sağlığına yonelik bir risk oluşturduğuna dair herhangi bir kanıt bulunmuyor. Ancak mikroplastiklere çevresel maruz kalmanın uzun donem etkilerinin araştırılması gerekiyor. Bu haberdeki çalışmada bir litre plastik şise suda ortalama 10 mikroplastik parçacığın bulunduğu gosterildi. Daha onceki başka bir çalışmada da evde hazırlanan bir yemek tabağında ortalama 114 mikroplastik lifi bulunmuştu. Mikroplastikleri, kozmetik urunler, giysiler, endustriyel işlemler, ambalaj malzemeleri, ev ve mutfak eşyaları ve daha buyuk plastik eşyaların bozulması gibi çeşitli kaynaklardan çevreye 'bulaşan' kuçuk plastik parçacıkları, lifleri olarak tanımlayabiliriz. Gunluk yaşantımızda farkında olmadan karşı karşıya kaldığımız bu plastik tozlarına, kirleticilerine karşı onlem almada dilerim çok geç kalmamış olalım.

◊ Sa ğlıklı su sizin tanımınıza gore nedir?

- Sağlıklı su en yalın haliyle doğal yeraltı suyu olarak tanımlanabilir. Doğal kaynak suyu ve doğal mineralli sular diye adlandırılan bu sular, doğal su çevrimiyle binlerce yılda oluşurlar, endustriyel ve tarımsal kirleticilerden ve bakteriyel bulaşmalardan korunmuş haldedirler. Ayrıca, ozel su molekul yapıları ve çozunmuş olarak birçok mineral içermeleri nedeniyle doğal fizyolojik besin, sağlık koruyucu ve tedavi edici ozellikleri bir arada taşırlar. İçme suyu olarak bu tur suların kullanımı en sağlıklı seçenektir.