Danimarkalı bir sivil toplum kuruluşunun bir süpermarketler zinciri ve iki üreticiyle yaptığı anlaşma sonucunda bundan b...

Özet (TL;DR) @ 2018-05-23T15:00:00.000Z: Danimarkalı bir sivil toplum kuruluşunun bir süpermarketler zinciri ve iki üreticiyle yaptığı anlaşma sonucunda bundan böyle Danimarka'da süpermarketlerde şekli bozuk sebze ve meyveler de yerini…

Kuzey Avrupa Bakanlar Kurulu tarafından açıklanan 'Üretimde gıda kaybı' verilerine gore Danimarka tarımında yıllık ortalama 33 bin tonluk sebze israfı yaşanıyor. Geçen hafta buyuk bir supermarket zinciri ve iki uretici tarafından yapılan açıklamada, bu israfla mucadele etmenin amaçlandığı belirtildi.

Danimarkalı 'Stop Wasting Food' (Gıda İsrafını Durdur) isimli bir sivil toplum kuruluşunun ise, Rema 1000 supermarketler zinciri ve Alfred Pedersen & Søn ApS and Gartneriet Østervang Sjaelland isimli ureticilerle bir anlaşma imzaladığı oğrenildi.

Bu anlaşmaya gore, bugune kadar raflarda kendine yer bulamayan 'tipsiz' meyve ve sebzeler bu haftadan itibaren seçilmiş Rema 1000 marketlerinde satılmaya başlanacak. Ürunlerin indirimli satılacağı bildirilirken, supermarketler zinciri ve iki ureticiyle yapılan anlaşmaya gore, Danimarkalı sivil toplum kuruluşu satılan bu urunlerden urun başına 3 sent pay alacak.

' PARÇASI OLMAKTAN MUTLULUK DUYUYORUM'

Konuyla ilgili konuşan, Rema 1000 marketlerinin satın alma ve pazarlama direktoru Anders R. Jensen, yapılan anlaşmadan memnuniyet duyduğunu belirterek "Üreticilerin, perakendecilerin ve muşterilerin sorumluluklarını paylaştıkları ve gıda atıklarını azaltmaya odaklanan işbirliği, en buyuk sonuçları vermektedir. Değer zincirindeki tum bağlantılar gıda atıklarının azaltılmasına oncelik vermeyi tercih ettiğinde, en iyi sonuçları elde edebiliriz. İşte bu yuzden bu ortaklığın bir parçası olmaktan mutluluk duyuyorum" ifadelerini kullandı.

Alfred Pedersen & Søn ApS ile satış muduru Claus Duedal Jakobsen ise "Çeşitli şekillerdeki sebzelerimizin en az guzel gorunenler kadar taze ve lezzetli olduğunu gostermek istiyoruz" dedi.

' SEKTÖRDE BÜYÜME YARATACAK'

Stop Wasting Food'ın kurucusu Selina Juul ise bozuk şekilli sebze ve meyvelerin Danimarkalı supermarketlerle satılmasına ilişkin uzun yıllardır goruşulduğunu belirtti ve "Bu durum, birincil uretim sırasında atıkların azaltılmasına yardımcı olacak ve gıda perakende sektorunde buyume yaratacak. Danimarkalı tuketicilerin duzensiz şekilli sebzeleri supermarket raflarına kabul etmeye hazır olduklarından eminim" ifadelerini kullandı.

Yapılan anlaşma sonucunda bozuk şekilli sebze ve meyvelerin yaz boyunca supermarket raflarında yerini alacağı bildirildi.

BM 'DEN 'ÇİRKİN SEBZE VE MEYVE' AÇIKLAMASI 

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgutu (FAO) de geçen gunlerde çirkin meyve ve sebzeleri tercih etmenin, hem çevre, hem ekonomi hem de #SıfırAçlık (#ZeroHunger) dunyası için iyi olduğunu açıkladı.

FAO'nun 'Asıl guzellik (ve tat!) içtedir' başlıklı açıklamasında meyve ve sebzelerin uçte birinin market raflarına bile gelmediği çunku çiftlikten markete giderken şekilleri nedeniyle reddedildiklerine dikkat çekildi ve şu değerlendirmeler yapıldı:

"Supermarketler bunda bir rol oynasa da kendi vicdanlarımıza da bakmalıyız. Oval şekilli ve mat renkli elmayı mı yoksa mukemmel yuvarlak parlak olanı mı seçerdik? Bunlardan biri kesinlikle diğerinden daha guzel bir Instagram fotoğrafı olurdu ama sonunda her ikisi de eşit derecede iyi tatlar ve açlığınızı giderirdi.

D ÜNYADA NE ÜRETİLİRSE ÜÇTE BİRİ İSRAF

Dunyada ne uretilirse uçte biri kayıp veya atık olarak israf olurken her gun 815 milyon insan açlık yaşıyor. Meyve ve sebzelerin ise neredeyse yarısı (yuzde 45) israf edilir. Aşırı hava olayları ve iklim değişiklikleriyle dolu dunyamızda çirkin meyveyi kurtarmak sadece bir etik meselesi değil, bir kaynak sorunudur. Değerli doğal kaynaklar attığımız yiyecekleri uretmek için kullanılır.

Bir domatesi uretmek için 13, portakalı uretmek için ise 50 litre su kullanılır. Aynı zamanda tohumlar, toprak, çiftçilerin emeği ve hatta yiyeceklerin taşınması için yakıt da kullanılır. Tum bu kaynaklar bu emeklerin meyveleri kaybolduğunda kaybolur.

Atık, birçok yonden ve değer zincirinin birçok farklı surecinde meydana gelebilir. Bir havuç, muz ve patatesin hikayelerine kulak verelim.

HAVUCUN H İKAYESİ

Bir havuç çoğu zaman bir supermarkete bile gitmeden once birçok engelle karşılaşır. Supermarketin meyve ve sebzeler için sahip olduğu katı gereksinimleri geçmelidir. Havuçlar bazen de estetik kusurlar için onları analiz eden fotoğrafik sensor makinelerinden geçmelidir. Hafifçe bukulmuşlerse, parlak turuncu değillerse, lekeli veya kırıksalar insan tuketimine hala uygun olmalarına rağmen hayvanların beslenmesi için ayrılan yığına taşınırlar.

Havuçların yaklaşık yuzde 25-30'u fiziksel veya estetik kusurlardan dolayı marketlere gitmez. Çiftçi pazarlarında veya çiftlik dukkanlarında havuçların satışı supermarketin sahip olduğu sıkı estetik standartların bazılarını atlayabilir ama siz geleneksel gorunmeyen bir havucu satın alır mıydınız?

(C) AFP 2018 / Fabrice COFFRINI

MUZUN H İKAYESİ

Muzlar ozellikle kırılgan bir meyvedir. Manavlara veya marketlere gelseler bile istifleme veya paketleme biçimleri yumuşaklıklarına zarar verebilir. Muzların kabaca işlenmesi gorunumlerini olumsuz etkileyebilir ve meyvenin daha çabuk bozulmasına neden olabilir.Tuketiciler normalde aşırı olgun, yumuşak, renksiz veya hasarlı urunler satın almak istemezler. İşte size bir ipucu: Eğer aynı gun meyve yemeyi duşunuyorsanız zaten olgun olanları satın alın. Eğer kimse onları seçmezse birilerinin midesi yerine çope gidecektir.

PATATES İN HİKAYESİ

Patates gibi bazı gıdalar başka tur yiyecekler için işlendiğinde israf olurlar. Örneğin, patatesler kızartma için dilimler halinde kesilirken israf olabilir. Bu dilimler işleme ve paketleme aşamalarında kolayca kırılır. Kırılan parçalar daha sonra dışarı atılır çunku genellikle onları yeniden kullanmak yerine onları atmak daha ucuzdur. Yukleme ya da nakliye aşamasında hasar goren diğer patatesler ise paketleme fabrikasına dahi varmadan dışarı atılır. Tuketiciler için hala guvenli, besleyici ve tadı iyi olan kırık patates gibi 'alt standart' uretim ve urunler için pazarlar geliştirmek; işleme, paketleme veya taşımadaki hatalardan kaynaklanan gıda atıklarını veya kayıplarını azaltmanın bir yolu olacaktır."