Özet (TL;DR) @ 2018-04-30T14:54:00.000Z: Hileli gıda üreten veya ithal eden firmalara 18 bin lira ceza verildiği ortaya çıktı. En çok hile yapılan ürün grubu yüzde 35'le süt ürünleri olurken, ikinci sırada yüzde 22 ile et ürünlerin…


Turkiye

14:54 30.04.2018(Guncellendi 15:08 30.04.2018) URL'yi kısaltın

Hileli gıda ureten veya ithal eden firmalara 18 bin lira ceza verildiği ortaya çıktı. En çok hile yapılan urun grubu yuzde 35'le sut urunleri olurken, ikinci sırada yuzde 22 ile et urunlerin bulunuyor. WCO'ya gore, ekonomik buyukluğu tum dunyada 50 milyar dolar civarında olan hileli gıda sektorunun Turkiye'deki buyukluğu 10 milyar lirayı aşıyor.

Cumhuriyet'ten Gamze Bal'ın haberine gore, sutten peynire, baldan baharata yediğimiz her urune hile karışıyor. İnsan sağlığını hiçe sayan hileli gıda ureticilerine verilen komik cezalar ise caydırıcı olmaktan çok uzak.

(C) AA / Arşiv

Dunya Tuketici Örgutu'ne (WCO) gore ekonomik buyukluğu tum dunyada 50 milyar dolar civarında olan hileli gıda sektorunun Turkiye'deki buyukluğu ise 10 milyar TL'yi aşıyor. Bu urunleri ureten firmalara verilen ceza ise buyukluğu ne olursa olsun yalnızca 18 bin TL.

TMMOB Gıda Muhendisleri Odası İstanbul Şube Başkanı Zafer Şenyurt, 18 bin TL ceza kesilmesinin caydırıcılıktan uzak olduğunu vurgulayarak, "Et, sut, peynir, zeytinyağı, bal, baharat.. Hile yapılmayan urun neredeyse yok. Ancak etkin bir mucadele de yok" dedi. Hileli urun urettiği veya sattığı tespit edilen firmalara uygulanacak cezai yaptırımların yeniden duzenlenmesi gerektiğini ifade eden Şenyurt, "Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'na ve ilgili birimlerine onemli gorevler duşuyor. Mevzuatta yer alan eksiklikler en kısa surede giderilmeli" diye konuştu.

' DENETİMLER YETERSİZ, BAZI ÜRÜNLERDE FARKI ANLAMAK ZOR'

Turkiye'de faaliyette bulunan yaklaşık 652 bin onaylı ve kayıtlı işletme varken, bu işletmeleri denetlemekle gorevli denetçi sayısı yalnızca 6404. "Denetimlerin gerek nicelik, gerekse nitelik açısından yeterli olduğu soylenemez. Denetçi sayısı, işletme sayısı dikkate alındığında mevcudun en az iki katı olmalıdır" diyen Şenyurt, denetim kriterlerinin yeniden ele alınması ve denetçi niteliklerinin artırılması gerektiğini aktardı.

Şenyurt, "Bazı urunlerde gorsel ve duyusal olarak farkı anlamak zor da olsa mumkun olabilse de çoğunda analiz yapılmadan anlamak mumkun değildir. Bu nedenle denetimler son derece onemli" diye konuştu.

Şenyurt, kayıtdışılığın yaygınlığı açısından gıda sektorunun ikinci sırada yer aldığını soyledi. Şenyurt'a gore faaliyetteki kayıtlı işletmeleri denetleyen 6 bin 404 kişilik kadro içerisinde gıda muhendislerinin payı yalnızca 2 bin 237. Bu durumdan dertli olan gıda muhendisleri, meslek alanlarını ilgilendiren konularda bile yeterince rol alamadıklarından yakınıyor.

Gıda guvenliğinin tum dunyanın ele aldığı onemli bir konu olduğunu ve bu konuda uzerlerine duşeni yapmak istediklerini soyleyen Şenyurt, "20 bine yakın uyesiyle Gıda Muhendisleri Odası olarak gorev ve sorumluluk almaya hazırız. Konuyla ilgili GTHB ilgili birimleriyle ve belediyelerle ortak çalışmalar yapabiliriz. Öncelikle meslek alanımızı ilgilendiren konularda etkin rol almak istiyoruz. Yurttaşlarımızın bilinçlendirilmesi son derece onemlidir" diye konuştu.

GIDADA H İLELİ YÖNTEMLER

Turkiye Ziraatçılar Derneği'nin (TZD) tespit ettiği gıdada hileli yontemler şoyle:

  • Yoğurda bitkisel yağ ve jelatin katılıyor, jelatin, domuzun deri veya kemiklerinin kaynatılmasıyla elde ediliyor.
  • Yağlı tulumpeynirine bitkisel yağ ve nişasta; yağlı eritme peynirine bitkisel yağ karıştırılıyor.
  • Şekere tekstil boyası, yumuşak şekere domuz jelatini ve tekstil boyası karıştırılıyor.
  • Tavuk kemikleri oğutulup salama katılıyor.
  • Kaçak çaylar, kimyasal renklendiriciler hatta domuz kanıyla renklendiriliyor.
  • Yuzde 100 dana eti diye satılan sucuklarda at, eşek ve kanatlı eti kullanılıyor.
  • Uzun soyulmuş sosise kanatlı eti, yabancı doku ve iç organ katılıyor.

EN B ÜYÜK TEHLİKE SÜTTE

En çok hile yapılan urun grubunun yuzde 35 ile sut urunleri olduğunu, yaygın olarak tereyağı ve peynirin başı çektiğini anlatan Şenyurt, ikinci sırada ise yuzde 22 ile et urunlerinin bulunduğunu dile getirdi.

Şenyurt, "Zeytinyağı hileleri yuzde 12 ile uçuncu sırada yer alırken, yuzde 11 katkı maddelerinde, yuzde 10 balda, yuzde 10 baharat urunlerinde hile yapıldığı tespit edildi" diye konuştu.

Tuketicinin bu hileleri anlamasının neredeyse imkansız olduğuna işaret eden Şenyurt, "Yurttaşlarımıza oncelikle mumkun olduğunca ambalajlı urunleri tercih etmelerini, guvendikleri firmaların urunlerini almalarını, aldıkları urunlerin etiket bilgilerini mutlaka kontrol etmelerini oneririz. Meyve sebze urunleri dışında gıda urunlerinin neredeyse tamamının ambalajsız olarak satılması mevzuata aykırıdır. Meyve sebzelerde de sağlığı tehdit edebilecek onemli riskler mevcut. Kimyasal kalıntı riski bunların başında geliyor. Halk pazarlarında satılan açık urunler de gıda guvenliği açısından son derece riskli. Üretim koşulları ve menşei bilinmeyen urunlerden uzak durulmasını oneriyoruz" dedi.