Özet (TL;DR) @ 2018-04-16T01:18:00.000Z: Son zamanlarda medyada çıkan, Arnavutların bağımsız bir Kosova Kilisesi kurabileceği yönündeki haberler, ayrılıkçı bölgede yeni bir gerginliğe neden oldu.


Son zamanlarda medyada çıkan, Arnavutların bağımsız bir Kosova Kilisesi kurabileceği yonundeki haberler, ayrılıkçı bolgede yeni bir gerginliğe neden oldu.

Kosova'da Sırp siyasetçi Oliver İvanovic'e duzenlenen suikast ve Sırbistan'ın Kosova Ofisi Muduru Marko Curiç'in tutuklanıp ardından Belgrad'a geri gonderilmesi, bolgedeki Sırp azınlığın hangi şartlarda yaşamak zorunda olduğunu gozler onune serdi.

Sputnik, Kosova'daki durumun ileride ne şekilde gelişeceğini ve bu topraklardaki Ortodoksluğun korunup korunamayacağını araştırdı.

YEN İ KATLİAM TEHLİKESİ VAR MI?

Kosova'nın Mitroviça kentinde yaşayan Marko Yakşiç, kenti Sırp ve Arnavut kısımlarına bolen İbre Nehri'ndeki koprunun bulunduğu bolgede son birkaç yılda etnik esaslı çatışmaların sayısında buyuk artış olduğunu, çatışmalarda genel olarak gençlerin yer aldığını anlattı. Yakşiç, "Kosova'daki olaylar sıklıkla etnik nefrete dayalı, fakat bu otomatik olarak Arnavutların ve Sırpların mensup olduğu farklı dinleri de kapsıyor" diye konuştu. Durumu diğer ulkelerdeki durumla karşılaştıran Yakşiç, 'Kosova ve Metohiya'daki aşırı İslamcılığın gelişmesine rağmen o kadar on plana çıkmadığını' soyledi.

(C) AA /

Koskova'daki birçok kilise ve manastır polis ya da askerler tarafından 24 saat korunuyor. Kosovalı Sırplar, Arnavutların birçok Ortodoks kilisesini ve Sırp tarihi eserleri imha ettiği Mart 2004 olaylarının tekrar etmesinden korkuyor. Bolgedeki durum, 'patlamaya hazır' olarak niteleniyor.

Kosova yonetiminin gerilimin artışında doğrudan parmağı olduğunu belirten Yakşiç, Kosova Arnavut ozel kuvvetlerinin Sırbistan hukumetinin Kosova Ofisi Muduru Marko Curiç'in tutuklanması sırasında Mitroviça'daki Sırpların en aktif temsilcilerini de tutukladıklarını, bazı kişilere fiziksel şiddet uyguladıklarını, baskında 30 kişinin yaralandığını, Curiç'inse Belgrad'a geri gonderildiğini anlattı.

Sırp yonetimiyse durumu fazladan dramatize etmiyor. Kosova'dan Sorumlu Bakan Marko Curiç, bu konuda, "Priştine ile diyalog, olumle sonuçlanan etnik saldırıların tamamen sona erdiği bir atmosfer yaratıldı. Ayrıca genel olarak Arnavut siyasi çevrelerinin Sırp kulturel ve dini yapıtlarına daha sorumlu bir tutum sergilediği goruluyor" açıklamasında bulundu.

' PANİKLEMİYORLAR, İNANÇLA YAŞIYORLAR'

(C) REUTERS / Stefanos Rapanis

Rus sosyal medya platformu VKontakte'deki Serbian Tifo grubunun yoneticisi Andrey L., eski Ortodoks kutsal emanetleri gormek için Kosova'ya 2016'dan bu yana 3 kez geldiğini ifade etti. İzlenimlerini VKontakte'de paylaşan 28 yaşındaki Andrey, Kosova'da ilk goze çarpan şeyin, Sırp koyleri de dahil olmak uzere her yerde dalgalanan Arnavut bayrakları olduğunu aktardı.

Kendisini en çok etkileyen şeyin Sırpların her şeye rağmen normal bir yaşam surmeye çalışması olduğunu anlatan Andrey, "Kotu zamanların ne zaman başlayacağını asla bilemezsin. Aslında birçok kişi buradaki her şeyini bırakıp gidebilir, fakat Kosovalı Sırplar panik yapmıyor, onlar, 'Bu bizim torağımız, hiçbir yere gitmeyeceğiz' diyor" paylaşımında bulundu.

Sırplar, 2004'teki olaylarda yıkılan kiliselerin çoğunu yeniledi. Kosova'da şu anda 160 kilise ve 14 manastır var.

KOSOVA K İLİSESİ PROJESİ

Marko Yakşiç, Kosova Kilisesi projesi ile ilgili şunları soyledi: "Kosovalı Arnavut yonetimi, UNESCO'ya katılma kampanyası yaparak Sırp Ortodoks Kilisesi'ne ait olan butun manastır ve kiliseleri sahiplenmeye ve onları kendi kulturel ve tarihi mirası olarak gostermeye çalışyor. Buna ek olarak, Kosova'daki Sırp Ortodoks Kilisesi, mulklerinin surekli olarak Arnavutluk topluluğu tarafından yasadışı kullanımı veya doğrudan gasp edilmesi sorunlarıyla karşı karşıya kalıyor."

Çeşitli uzman değerlendirmelerine gore Kosova'daki Ortodoks Arnavutların sayısı son derece az. Ancak Priştine'nin dini yapılara ilgisi tamamen anlaşılabilir: bolgedeki antik kilise ve manastırlar, populer turistik yapılar olarak UNESCO'nun dunya miras listesine alınmış durumda. Bu yapılar Sırp Ortodoks Kilisesi'ne ait. Şimdilik.

Kosova Bağısız Kilisesi kurma fikri milliyetçi Arnavut partisi Levizja VETËVENDOSJE'ye ait. Geçen yıl yapılan parlamento seçimlerinde bu hareket, seçmenlerin yuzde 30'undan destek alarak ikinciliğe yerleşti.

Partinin uyelerinden Prizren belediye başkanı Mutahir Haskuka, Facebook hesabından paylaştığı mesajda, "VETËVENDOSJE'nin ilkesel tutumu, Kosova'daki Ortodoks Kilisesi'nin Sırp değil, Kosova Kilisesi adını taşıması gerektiğine dayalı" ifadelerini kullandı.

Kosova Ortodoks Kilisesi kurmanın taraftarları, tutumlarını 'Ortodoks Arnavutların' haklarını savunmaları gerektiğine dayandırıyor.

Rusya Bilimler Akademisi Slav Araştırmaları Enstitusu Balkanlar Krizi Araştırma Merkezi Başkanı Yelena Guskova, Sputnik'e verdiği roportajda, Kosova'nın henuz tanınmamış bir bolgesel oluşum olduğunu soyleri. Guskova, "Birleşmiş Milletlerde (BM) tum ulkeler bu projeyi desteklemiyor. Bu nedenle bağımsız Ortodoks kilise kurma planı da, Sırpları Kosova parlamentosuna sokma çalışması da Arnavutlara gore Kosova ve Metohya'nın tam bağımsızlığına kavuşmasına katkı sunmalı ve tanınmasını hızlandırmalı" diye konuştu.

Sırbistan'daysa birçok kişi, şimdilik Kosova Kilisesi kurma projesinin senaryosunu, neredeyse tumunde Muslumanların yaşadığı bolgede çok fantastik bularak, ciddiye almıyor.