O, dünyanın ilk protez kollu sincabı. İki ay önce ormanda kapana yakalandı, kollarını kaybetti. Şansı, bilgisayar mühend...

Özet (TL;DR) @ 2018-04-09 09:05:07.060955: O, dünyanın ilk protez kollu sincabı. İki ay önce ormanda kapana yakalandı, kollarını kaybetti. Şansı, bilgisayar mühendisi Tayfun Demir’in onu bulmasıyla döndü. İşte Sincap Karamel’in ve…

Bundan tam uç yıl once…36 yaşındaki bilgisayar muhendisi Tayfun Demir için sıradan bir gundu. İzmit'te bir restoranda arkadaşlarıyla buluşmuş yemek yiyordu. Birden bir kedinin ağzında bir 'şey'in çırpındığını fark ettiler. Kedinin onune tabağındaki yemeklerden koyduğunda ağzındaki 'şey'i yere bırakmasını umuyordu. Kuçucuk bir şeydi... Daha gozleri bile açılmamıştı. Hemen veterinere goturdu. Buldukları yavrunun bir sincap olduğunu soyleyen veteriner, pansumanı yaparken "Sincaplar hakkında bilgimiz yok. Kimsenin yok. Kendiniz araştırın, bir şekilde bakın" diyordu. Hayvanlarla ilgisi o ana kadar sokaktakileri beslemekten ibaret olan Demir için bir şeyler değişmek uzereydi. Kısa bir sure içinde veterinerin haklı olduğunu anladı, yabancı makaleleri okuyup vahşi yaşam derneklerine danışmaktan başka çaresi yoktu. Alf adını koyduğu sincabı bir şekilde hayatta tutacaktı. Kedinin ağzındayken kuyruğunun yarısı kopan Alf, gozunu Demir'in elinde açtı. Yemek bulmayı, yuva yapmayı bilmeyen Alf'i doğaya bırakmanın onun olumu olacağını duşunen Demir, evdeki kabloları kemirirse çarpılır diye korkup evdeki kablo tesisatını bir metre yukarıya taşıdı. Elyafın sincapları zehirlediğini oğrenince de içinde elyaf olan tum mobilyaları değiştirdi. Bugune kadar 40'a yakın şarj aleti, 4-5 telefon, birkaç tane de televizyon kumandasını feda etse de muhim değildi. Alf'e tırmanıp koşabileceği bir oda tasarladı ama buyudukçe bu odanın ona yetmediğini gordu. Surekli dışarı çıkabileceği, kedi-kopekle karşılaşmayacağı bir bahçe gerekiyordu.

Sincap Karamel, Tayfun Demir'in sayesinde yeniden hareket edebiliyor. Ancak bir sure rehabilitasyon merkezinde kalması gerekiyor. Tayfun Demir, evinin haricinde bahçeli bir yer daha kiraladı. Kiraladığı bu bahçeli eve, binlerce kozalak rendeletti, dal parçaları getirtti. Artık Alf bu bahçede adeta kendi doğasındaymış gibiydi. Aynı gunlerde sincap bulan başkaları da faydalansın diye sosyal medya hesaplarından makaleler ve videolar paylaşmaya başladı. Araştırmalarını surdururken sincapların ormandan toplanıp oyuncak niyetine internette satıldığını da gordu: "Bu siteler için savcılığa gittiğimde bana 'Sen kimsin' dediler. Sincapların evde yaşamaları mumkun değil. Herkesin onlara ozel bir yer hazırlaması da oyle... Kafeslere kapatıyorlar, onlar da strese girip oluyor. Yetkili kurum, Avcılık ve Yaban Hayatı Şube Mudurluğu ama insanlar sincap bulup ne yapacaklarını araştırdığında karşılarına ben çıkıyordum. Her gun 100'un uzerinde mail ve mesaj alıyorum. Geçen yıl, İzmir'den biri bahçesindeki ağaçları keserken sincap yuvasına denk gelmiş. Yavrulardan birinin kuyruğu kesilmiş. Veteriner 'Hayatımda sincap gormedim. Nasıl bakacağımı bilmiyorum' deyince adam bana ulaştı. Yavruları aldım, iki ay buyuttum, doğaya saldım."

Bu y ıl Şubat sonu…

Batman'da bir grup genç, ormanda avcıların yabani hayvanları yakalamak için kurduğu kapanına sıkışmış halde bulduğu sincaba nasıl bakacaklarını bilemeyince Demir'e ulaştılar. Demir, İstanbul'a getirilen Karamel'i gorduğu an, onun yaşayacağına hiç ihtimal vermemişti. Hemen İstanbul Üniversitesi Veterinerlik Fakultesi'ne gittiler, oradaki hekimler kolları kırık Karamel'i acilen ameliyata aldı. Tam altı saat suren bir ameliyattan soz ediyoruz… Bir hafta sonra sincabın kollarındaki doku ve sinir olumunun vucuduna yayılmaya başladığı haberi geldi. Yani kolları kesilmezse kangren olacaktı: "İkinci operasyonla kolları alındı ama olu doku çok fazla olduğu için dikişler atıyordu. Pansuman yapılırken canı o kadar yanıyordu ki gozleri yaşarıyor ve çırpınıyordu." Karamel'in vucudundaki iltihaplı dokular, daha sonra ozel bir klinikte lazerle temizlendi. Bir hafta içinde de kilo almaya, tuyleri yeniden çıkmaya başladı.

Ge çen hafta…

Etrafını saran ve ona merakla bakan 15 kişinin ortasında oylece duruyor, Karamel. Az sonra stresten titremeye başlayacak ve hepimiz geri çekileceğiz. Kolları yok. Tuylerinin bir kısmı dokulmuş. 300 gram ağırlığında, avcunuza sığacak kadar ufak. İstanbul Aydın Üniversitesi'ndeyiz, Ortopedik Protez ve Ortez Teknikeri Mustafa Gultekin tarafından ona ozel hazırlanan protezi takılıyor. Şanslı, çunku bilgisayar muhendisi olan Demir kendi şirketinde çalıştığından ona ayıracak çok vakti var. Karamel, vucudunun kaldıramayacağı iki ameliyattan sapasağlam çıktığı gibi, kollarına takılan protezle de dunyanın butun sincapları arasında bir oncu artık. Fizyoterapist Eylem Kuçuk'un gozetiminde, protezle uyum içinde hareket edebilmesi için, bir rehabilitasyon surecine de girdi aynı gun. Hedef, farklı zeminlerde devrilmeden yurumesinin sağlanması ve devrildiğinde kendini toparlayıp yuruyebilmesi. Bunun için oncelikle protezi kısa sureli aralıklarla kullanacak, zamanla bu sureyi yavaş yavaş artıracak.

Tayfun Demir, roportajımızda amacının sincap beslemek değil, bir şekilde doğasından kopmuş sincapları rehabilite edip doğaya kazandırmak olduğunun altını çiziyor. Şimdiye dek onlarca sincabın onun yanında, meşe ağacından nasıl yemek alındığını, toprağa nasıl saklandığını oğrendiğini ve doğaya salındığını da… "Geçenlerde, İzmir'de birine sincap beslediği için altı bin lira ceza verdiler. Çok doğru. Ama hayatı boyunca doğayı gormemiş, yuva yapma, yemek bulma becerisi olmayan bir sincabı kış gunu ormana bırakırsanız olur! Turkiye'de bu kadar çok sincap varken, bir rehabilitasyon merkezi bile yok. Üstelik sincaplar, orman fabrikalarıdır. Yedikleri tohum ve meyveleri gomerler. Dolap niyetine toprağı kullanırlar. Gomdukleri şeylerin sayısı o kadar fazladır ki hepsini yemeye fırsat bulamazlar ve gomdukleri bu tohumlar filizlenir. Dolayısıyla yeni ağaçlar çıkmış olur. Doğaya bu kadar katkıları varken sincaplar konusunda ulkemizde ne bir uzman ne de onlarla ilgilenen bir kurum var."