Özet (TL;DR) @ 2018-04-04T08:35:54.000Z: Merkez Bankası'nın Aylık Fiyat Gelişmeleri Raporu'nda, "Yıllık enflasyon temel mal ve hizmet gruplarında gerilerken, gıda ve enerjide yükselmiştir" denildi. Süt fiyatlarındaki artışın devam etmesiyle…


Turkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan Mart Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu'nda, martta tuketici fiyatlarının yuzde 0,99 arttığı, yıllık enflasyonun ise 0,03 puan azalarak yuzde 10,23'e gerilediği anımsatıldı. Yıllık enflasyonun temel mal ve hizmet gruplarında gerilediği, gıda ve enerjide yukseldiği belirtilen raporda, "Gıda grubu yıllık enflasyonundaki yukselişte işlenmiş gıda fiyatları etkili olurken, enerji enflasyonundaki artışta buyuk olçude baz etkileri one çıkmıştır. Temel mal grubu enflasyonunda alt gruplar geneline yayılan bir yavaşlama gozlenirken, hizmet enflasyonundaki duşuş gorece sınırlı olmuştur. Bu gelişmelerle çekirdek gostergelerin yıllık enflasyonları ve ana eğilimleri bir miktar gerilese de yuksek seviyelerini korumuştur" ifadelerine yer verildi.Raporda, mart doneminde B ve C endekslerinin yıllık değişim oranlarının sırasıyla 0,31 ve 0,50 puan azalarak yuzde 11,95 ve yuzde 11,44 olduğu bildirildi.Alt grupların yıllık tuketici enflasyonuna katkıları incelendiğinde bir onceki aya gore enerji ve gıda gruplarının katkısının sırasıyla 0,16 ve 0,07 puan arttığı, temel mal ve hizmet gruplarının katkısının ise 0,23 ve 0,05 puan azaldığı kaydedilen raporda, şu değerlendirmelere yer verildi:

"Alkol-tutun ve altın grubunun katkısında ise onemli bir değişim olmamıştır. Mevsimsellikten arındırılmış verilerle çekirdek enflasyon gostergelerinin 3 aylık ortalamalarına gore enflasyonunun ana eğiliminde duşuş gozlenmiştir. İşlenmiş gıda fiyatlarındaki olumsuz gorunume bağlı olarak B gostergesindeki iyileşme daha sınırlı olmuştur. Bu donemde ana eğilim hizmet grubunda gorece yatay seyrederken, temel mal grubunda gerilemeye devam etmiştir. Boylelikle çekirdek enflasyon gostergelerinin ana eğilimi yavaşlamakla birlikte yuksek seviyesini korumuştur. Mart ayında hizmet grubu fiyatları yuzde 0,53 yukselmiş, grup yıllık enflasyonu 0,11 puan azalışla yuzde 9,26'ya gerilemiştir. Bu duşuşte, ulaştırma ve diğer hizmetler kalemleri belirleyici olmuştur. Ulaştırma grubu enflasyonu kara yolu ile şehirler arası yolcu taşımacılığına bağlı olarak gerilerken, diğer hizmetler grubunda ev aletlerinin onarımı ve paket tur kaynaklı baz etkileri one çıkmıştır. Diğer taraftan, turizmdeki toparlanmaya paralel olarak konaklama hizmetleri enflasyonundaki artış eğilimi surmuştur."

" ENERJİ GRUBU YILLIK ENFLASYONU YÜZDE 8,29'A ULAŞTI"

Raporda, temel mal grubu yıllık enflasyonunun mart ayında 1,00 puanlık duşuşle yuzde 13,93 olduğu, bu donemde alt kalemlerdeki aylık fiyat artışlarına karşın, yıllık enflasyonun bir onceki yıldaki yuksek baza bağlı olarak tum alt gruplarda gerilediği belirtildi.Dayanıklı mal grubundaki fiyat artışında otomobil (yuzde 1,44) ile beyaz eşya (yuzde 1,12) kalemlerinin belirleyici olduğu kaydedilen raporda, diğer temel mal grubu fiyatlarında ise gecikmeli kur etkileri ve buna bağlı olarak ilaç fiyatlarında yapılan artışın mart ayına sarkan etkisiyle birlikte yuzde 1,24 arttığı bildirildi.Raporda, temel mal enflasyonunun, birikimli maliyet etkileri ve talep koşullarındaki seyrin etkisiyle yuksek seviyesini koruduğu vurgulandı.Enerji fiyatlarının mart ayında yuzde 0,32 arttığı hatırlatılan raporda, "Bu donemde uluslararası petrol fiyatlarının ve Turk lirasının yakın donemdeki seyrine bağlı olarak akaryakıt fiyatları yuzde 0,53 artış kaydetmiştir. Belediyelerce belirlenen şebeke suyu fiyatları yuzde 0,73 oranında yukselirken, tup gaz fiyatları yuzde 0,97 oranında azalmıştır. Enerji grubu yıllık enflasyonu temelde baz etkisiyle 1,37 puan yukselerek yuzde 8,29'a ulaşmıştır" ifadelerine yer verildi.

" KIRMIZI ET FİYATINDA 3 AYDA YÜZDE 8,05 ARTIŞ"

Raporda, gıda ve alkolsuz içecekler yıllık enflasyonunun mart ayında 0,10 puan artarak yuzde 10,37 olduğu belirtildi. Bu donemde yıllık enflasyonun işlenmemiş gıdada bir miktar gerilediği ve işlenmiş gıda grubunda ise yukseldiği bildirildi.

Yıllık enflasyonu yuzde 6,31'e gerileyen işlenmemiş gıda grubunda taze meyve- sebze fiyatlarının ılımlı seyrettiği kaydedilen raporda, diğer işlenmemiş gıda grubunda kırmızı et kaynaklı yuksek bir fiyat artışı gozlendiği vurgulandı.Raporda, şu ifadelere yer verildi:"Kırmızı et fiyatlarında mart ayındaki yukselişle (yuzde 5,12) birlikte ilk 3 aydaki birikimli artış yuzde 8,05 olmuştur. Sut fiyatlarındaki artışın devam etmesiyle bu urunde yıllık enflasyon yuzde 30'a yaklaşmıştır. Öte yandan, işlenmiş gıda grubu yıllık enflasyonu yuzde 14,42'ye ulaşmıştır. Peynir ve diğer sut urunleri ile ocak ayında ÖTV duzenlemesine gidilen alkolsuz içecekler grubunda yuksek fiyat artışları (sırasıyla yuzde 2,51 ve yuzde 1,46) surmuştur. Ayrıca bu donemde şeker fiyatlarında kaydedilen belirgin artış (yuzde 5,49) dikkat çekmiştir. Bu gelişmeler sonucunda, taze meyve-sebze dışı gıda yıllık enflasyonu yuzde 12,96'ya ulaşmıştır."

" ÜRETİCİ FİYATLARI KAYNAKLI MALİYET BASKISI GÜÇLÜ"

Raporda, yurt içi uretici fiyatlarının mart ayında yuzde 1,54 arttığı, yıllık enflasyonun 0,57 puan yukselerek yuzde 14,28'e ulaştığı anımsatıldı. Üretici fiyatlarında gozlenen artışta doviz kuru ve başta petrol olmak uzere emtia fiyatlarındaki yakın donem gelişmelerin belirleyici olduğu vurgulanan raporda, bu donemde imalat sanayi yıllık enflasyonunun yuzde 14,77'ye yukseldiği bildirildi.Uzunca bir suredir ağaç-mantar, ana metal, kağıt, plastik-kauçuk, metalik olmayan diğer mineral maddeler ve kimyasal urunler gibi ara malı ureten kalemlerde yuksek fiyat artışlarının izlenmekte olduğu belirtilen raporda, şunlar kaydedildi: "Bu doğrultuda, petrol ve ana metal hariç imalat sanayi fiyatlarının mevsimsellikten arındırılmış ana eğilimi artarak yuksek seviyesini korumuştur. Ana sanayi gruplarına gore incelendiğinde, mart ayında fiyatlar enerji grubunda yatay seyrederken, dayanıklı tuketim mallarında gorece ılımlı bir artış gostermiş, diğer alt gruplarda ise guçlu artışlar kaydetmiştir. Ara malı fiyatlarındaki artışta, demir-çelik, plastik, hayvan yemleri ve temel kimyasal urunler; sermaye malı fiyatlarındaki yukselişte motorlu kara taşıtları ile parça-aksesuarları, metal yapı urunleri ve makineler one çıkmıştır. Bu donemde, dayanıklı tuketim malları fiyatları mobilya ve ev aletlerindeki artışa bağlı olarak yukselirken, dayanıksız tuketim malları fiyatları et ve et urunleri, sut urunleri, ilaç, meyve-sebze ile katı-sıvı yağlar kaynaklı olarak artmıştır. Sonuç olarak, tuketici fiyatları uzerinde uretici fiyatları kaynaklı maliyet baskıları bir onceki aya kıyasla artarak guçlu seyrini korumuştur."