Özet (TL;DR) @ 2018-03-28T20:39:37.000Z: Kişisel verilerin 'Cambridge Analytica' şirketine satıldığı yönündeki iddialar üzerine patlak veren skandala Batı’daki medya kuruluşlarının manşetten yer vermesi, son günlerde çok konuşulan…


Kişisel verilerin 'Cambridge Analytica' şirketine satıldığı yonundeki iddialar uzerine patlak veren skandala Batı'daki medya kuruluşlarının manşetten yer vermesi, son gunlerde çok konuşulan Salisbury'deki esrarengiz zehirleme olayını dahi ikinci plana itti. Kopan fırtınanın benzer skandalların uzerini ortmesi, akıllarda soru işaretleri bırakıyor.

Birçok ulkede parlamento duzeyinde resmi soruşturmalar surerken internet devine karşı başlatılan 'Facebook'u sil' kampanyası, piyasada ciddi sarsıntıya yol açtı, herkes 'Rus parmağı' arayışına girdi.

Skandalın iç yuzune bakıldığındaysa ortalığı kasıp kavuran fırtınanın aslında uzun suredir bilinen gerçeklerden kaynaklandığı anlaşılıyor.

TRUMP 'IN ŞİRKETİ Mİ?

Cambridge Analytica şirketi birçok kişi tarafından 'Trump'ın şirketi' olarak tanıtılıyor, ki bu pek de doğru değil. ABD'de 2013'te resmen kurulan şirket, aslında iyi tanınan ve etkili siyasi danışmanlık şirketi SCL Group'un bir yan işletmesi.

SCL Group ise 1990'lardan bu yana dunyanın birçok yerinde seçim ve hatta askeri çatışma sonuçlarını etkileyebilecek guçte olan bir şirket. ABD'de çeşitli seçim kampanyalarında yer alan SCL, oncelikli olarak Avrupa Birliği'ndeki kişisel veri tabanlarının depolanmasıyla ilgili çok sayıda kısıtlama nedeniyle zorluklarla karşı karşıya kaldı. Şirket, ABD'de yan işletmesini kurduktan sonra, çeşitli sosyal ağların kullanıcılarının kişisel verilerine yonelik operasyonlar gerçekleştirdi. Başta Facebook olmak uzere sosyal ağlardaki verilere istinaden Cambridge Analytica, her kullanıcıların ilgi alanlarını, zayıf taraflarını ve korkularını ortaya çıkararak psikolojik birer portresini oluşturdu.

POP ÜLER ANKETLER 'ZARARSIZ' DEĞİL

Şirketin kullandığı yontemleri gizli tutmadığını da belirtmek gerekir. Birden 'gerçekleri goren' Batı medyası ise 'Trump ile bağlantısı olan bir şirketin' yasadışı ve kullanıcıların onayını almadan kendileri hakkında bilgi topluyor olmasından duyduğu ofkeyi ortaya koydu.

Aslında hedef kitle belirlemeyle ilgili herhangi bir pazarlama ajansının olağan, rutin çalışması olan bu yontemi Batı medyası onceden bilmiyormuş gibi davranıyor. Cambridge Analytica, pazarlamacıların en sevdiği anket yontemini kullandı, ilk gorunuşte zararsız gorunen '19. Yuzyılda kimdiniz?' veya 'Facebook'ta hangi arkadaşların seni sevdiklerini oğren' anketleriyle kullanıcıların sosyal ağlardaki kişisel verilerine erişme yolunu açtı ki bu, Batıda bilinmeyen bir şey olamaz.

Ancak Cambridge Analytica, sadece bir zamanlar ABD başkanlık koltuğuna aday olan Donald Trump'a çalışmış olduğu için şu anda herkesin hedefi haline geldi. Çoğu kişi, bu şirketin bazı kilit eyaletlerdeki kararsız seçmenleri 'durust olmayan yontemlerle' Cumhuriyetçilerin saflarına çekerek Donald Trump'ı ABD Başkanı yaptığını ileri suruyor. Meğerse Cambridge Analytica yoneticileri boyle bir çalışma yaptıklarını baştan beri ifade ediyordu.

OBAMA 'NIN YAPTIKLARI TRUMP'A YASAK

Oysa 2008'de ve ozellikle 2012'de siyasi kampanyalarında bu tur yontemleri geniş bir biçimde ilk kullanan isim, ABD'nin eski Başkanı Barack Obama'nın ta kendisi.

Obama'nın ekibi, hedef kitleyi belirleme yontemlerini aktif bir şekilde kullandı ve hem sosyal ağlardaki kullanıcıların, hem de bazı iş çevrelerinin veri tabanlarını satın aldı.

İnternette Demokratların yaptığı hedef kitle tespitini anlatan ayrıntılı bir makale yer alıyor. Makalede, DSPolitical şirketinin ABD'li seçmenlere ait veri tabanını tam olarak ne şekilde ve hangi yontemlerle topladığı geniş bir biçimde aktarılıyor.

Bu yakınlarda WikiLeaks, 2015'te yapılan bir sunuma dikkat çekti. Obama'nın seçim merkezindeki sayısal analiz bolumunun direktoru Carol Davidson, Demokratların ABD'nin neredeyse tum sosyal ağ kullanıcılarının verilerini nasıl topladıklarını gururla anlatıyor ve 'Cumhuriyetçilerin boyle bir sisteme sahip olmadıklarını' belirtiyor.

(C) REUTERS/ Dado Ruvic

BUZ DA ĞININ GÖRÜNEN YÜZÜ

Siyasi amaçlar için kişisel verilerin kullanımının etrafındaki gurultu, Cambridge Analytica soruşturması sırasında ortaya çıkan gerçekten skandal bir hikayeyi, tum dunyada Amerikan ve İngiliz ozel servisleri için çalışan Batılı siyaset bilimciler tarafından kullanılan kirli yontemler konusunu arka plana itti.

Cambridge Analytica skandalı SCL Group'tan dikkatleri çekmek için patlatılmışa benziyor, aksi halde Washington ve Londra'nın yurtdışındaki psikolojik operasyonlar yapmak, başka ulkelerde etnik çatışmalar çıkarmak ve gizli bilgi toplamak için kimin hizmetlerinden istifade ettiği yonunde sorular sorulacaktı. Dolayısıyla Cambridge Analytica dosyasında da hemen 'Rus parmağı' arayışlarına başlanmış olması hiç de şaşırtıcı değil.