Belki de işe en baştan, tanımlardan başlamak gerekiyor. Toplumsal cinsiyet eşitliği, farklı cinsiyet...

Özet (TL;DR) @ 2018-03-05 09:33:49.560374: Belki de işe en baştan, tanımlardan başlamak gerekiyor. Toplumsal cinsiyet eşitliği, farklı cinsiyetlere sahip bireylerin eşit haklara sahip olması anlamına geliyor. Anayasa ve pek çok uluslararası…

-- Çocukları doğumundan itibaren giysileri ve odalarının renkleri ile ayrıştırıp cinsiyetlendirmeyin. Rengin cinsiyeti olmaz. -- "Prenses kızım" ve "Aslan oğlum" diyerek toplumsal roller yuklemeyin. Duygusal ve guçlu olabilmek cinsiyete değil insana ozgudur. "Erkek adam ağlamaz" demekten vazgeçin. -- Öfkenin kontrol edilmesinde çocuklarınıza rol model olun. Öfkelenen kadın ağlar, erkek kırıp doker modeli ile kadına yonelik şiddetin oluşmasında model olmayın. -- Oyuncak seçimlerinde çocukları cinsiyetlerine gore yonlendirmeyin. -- Ev içinde eşler arası eşit ve cinsiyetsiz işbolumu ile çocuklara ornek olun. Yemeği birlikte hazırlamak, beraber tamirat işleri yapmak gibi... -- Çocuklara sorumluluk verirken cinsiyet gozetmeyin. "Haydi kızım kalk erkek kardeşine su getir" gibi cinsiyetçi ayrıştırmalardan uzak durun. -- Erkek çocuklarına ev işlerinde, kız çocuklarına ev dışı işlerde de sorumluluk verin. -- Çocukların izlediği cinsiyetçi ve ayrımcı çizgi filmlere, televizyon programlarına, oyunlara karşı dikkatli olun. -- Kitap seçiminde cinsiyetçi oyku ve masallardan uzak durun. -- Meslek seçimlerinde çocukların isteklerine ve yeteneklerine onem verin, cinsiyetçi yonlendirmelerden kaçının. -- Sanat ve sporda çocukların ilgi ve yeteneklerini onemseyin, cinsiyetlere gore ayrıştırmayın.

-- Sosyal faaliyetlere katılımları için eşit fırsatlar sunun.

E ĞİTİM - Şengul Hablemitoğlu

-- Mufredat ve ders kitapları ataerkil bir dille hazırlanmamalı. -- Cinsiyet ayrımını keskinleştiren kadın-erkek rolleri eğitim kurumlarında pekiştirilmemeli. -- Kız çocuklarının eğitime erişimindeki eşitsizlikler giderilmeli. -- Eğitimci kadınların yaşadığı ayrımcılıklarla mucadele edilmeli. -- Okuloncesi okullaşma yaygınlaşmalı. -- Eğitim programları ve kitaplar, gunluk politikalara değil, evrensel değerler ve eşit toplum anlayışına uygun hazırlanmalı. -- Ders kitaplarındaki cinsiyetçi dil gozden geçirilmeli. -- Çocukların hayallerinin sınırlarını çizmeye kalkan anlatımlar ayıklanmalı. -- Karma eğitim tartışmaya açılmamalı. -- Lisede evlenme yasağının kaldırılması gozden geçirilmeli.

-- Öğretmen yetiştiren tum kurumlarda toplumsal cinsiyet zorunlu ders olarak konulmalı.

HUKUK - Nazan Moro ğlu

-- Medeni Kanun'da değişiklik yapılarak evlilik yaşı, Turkiye'nin onaylamış olduğu Çocuk Hakları Sozleşmesi'yle uyumlu hale getirilmeli, 18 yaş evlilik yaşı olarak kabul edilmeli. -- Kadını birey olarak gormeyen zihniyetin devamına yol açan 'kadının soyadı' kuralı eşlerarası eşitlik ilkesine uygun olarak duzenlenmeli.-- Anayasa Mahkemesi'nin 'dini nikahın ancak resmi nikahtan sonra yapılabileceği, aksi halin suç oluşturacağına ilişkin' Ceza Kanunu maddesinin iptaliyle ortaya çıkan mağduriyetin onlenmesi için TCK'da benzer duzenleme yapılmalı. -- Zorunlu kesintisiz temel eğitim 12 yıla çıkarılmalı. Kız çocuklarının okuldan alınmalarına yol açan 4+4+4 kesintili eğitim kaldırılmalı.

-- 'BM Surdurulebilir Kalkınma Hedefleri'ne ve 5 No.lu 'toplumsal cinsiyet eşitliği' hedefine Turkiye'nin 2030 yılına kadar ulaşabilmesi için Milli Eğitim Bakanlığı'nca mufredata bu konuda bir ders konulmalı.

S İYASET - Filiz Kerestecioğlu

-- Parlamenter siyasette parti gruplarına benzer yapıda, kadınları ilgilendiren gundemlerin tartışılabileceği ve kadınların bağımsız karar alabileceği bir Parlamento Kadın Grubu kurulmalı. -- Siyasi partilerde, kadınların soz, konuşma, karar alma becerilerini geliştirebileceği Kadın Meclisleri oluşturulmalı. -- Kadın Meclisleri, Parlamento Kadın Grubu ve tum kadın orgutlenmeleri hiyerarşiden uzak olmalı. -- Genel olarak parlamento, siyasi parti veya parti dışı siyasi çalışma alanlarında pozitif ayrımcılık ilkesi gozetilmeli ve temsiliyette eşitlik sağlanmalı. -- Eşitlik, meclis başkanı, parti başkanı, grup başkanvekili gibi mevkiler için de, bir tur eşbaşkanlık sistemi şeklinde uygulanmalı.-- Kadınlara yonelik fiziksel, cinsel veya psikolojik şiddette bulunan veya oven kişilerin siyasi parti, grup veya sivil toplum kuruluşlarıyla ilişkileri kesilmeli.-- Cinsiyetçi soylemler kesin biçimde engellenmeli. Meclis İçtuzuğu'nde ve parti içtuzuklerinde bu konuda yaptırımlar getirilmeli. Kampanya ve eğitim çalışmaları yapılmalı.-- Kadınların Meclis Genel Kurulu'nda konuşma sureleri ve sayıları, kadınlar lehine pozitif ayrımcılık esasına gore duzenlenmeli. -- Parlamentoda yuz yuzelik fırsatı veren komisyon çalışmaları daha yoğun ve muzakereci bir yontemle yurutulmeli. Sayısal olarak eşit temsiliyet sağlanmalı. -- Feminist mucadelede var olmak ve kadın dayanışmasının gucu parlamentoya da taşınmalı. -- Kadın hakları alanında çalışan bağımsız kurumlarla işbirliği içinde, bağımsız olarak ve yalnızca kadınların sorun ve talepleri için çalışacak bir kadın bakanlığı kurulmalı. -- Siyaset ve siyasetçi algısını yeniden yaratarak erkek, guçlu ve lider siyasetçi yerine, siyaseti yatay biçimde orgutleyerek, başta kadınlar olmak uzere herkesin siyasete aktif katılımı desteklenmeli.

-- Gundelik hayatı doğrudan etkileyen yerel siyasete kadınların katılımı teşvik edilmeli.

İ STİHDAM - Cinsiyet Eşitliği İzleme Derneği

-- Kadınların istihdamı ve ekonomik bağımsızlıkları desteklenmeli. Çalışan kadınların dortte biri, ucretsiz aile işçisi olarak çalışıyor. -- Eşit işe eşit maaş verilmeli, kadınlar sigorta kapsamına alınmalı. Çalışan her 100 kadından 44'u herhangi bir sosyal guvenlik kurumuna bağlı değil. -- Kadınların iş bulabilmelerine yonelik hizmetlere, mesleki eğitim ve iş piyasalarına, bilgiye ve teknolojiye ulaşmaları sağlanmalı. -- Mesleki eğitime katılan kadınların işe yerleştirilmesi için ozel destekleyici onlemler alınmalı. -- Kadınların ekonomik kapasiteleri, ticari ağları guçlendirmeli ve kadın girişimciliği desteklemeli. Turkiye'de her 100 erkek işverene karşılık sadece 1 kadın işveren var. -- İşe alım sureçlerinde ayrımcılığın onune geçilmeli, kadınların doğum ve benzeri nedenlerle işten çıkarılmaları onlenmeli. -- Bakım hizmetlerinin sorumluluğu sadece kadınların değildir. Çocuk, yaşlı, engelli ve hasta bakımı kamusal bir hizmet olarak ele alınmalı.

-- İşyerlerinde kreş hizmeti verilmesi zorunluluğu kadın çalışan sayısı uzerinden değil, toplam çalışan sayısı uzerinden planlanmalı.

_ Foto ğraf: Selçuk Şamiloğlu_

Ş EHİR - Deniz Altay Baykan

-- Kentlerde çoğu standartlar ve mekansal kararlar, yetişkin, sağlıklı, erkek kullanıcı temel alınarak oluşturulmakta. Kadınlarla katılımcı uygulamalar yapılmalı, bir veritabanı oluşturulmalı. -- Toplu taşıma sistemlerinde farklı ulaşım araçları arasında aktarmalar kolay ve ucuz olmalı. -- Okuryazarlık oranı erkeklerden daha duşuk olan kadınlar için yol bulmak kolay olmalı. İşaretleme ve bilgilendirmeler yeterli sıklıkta ve algılanabilir yapılmalı. -- Tum toplu taşıma durakları kadınların, çocukların, engelli ve yaşlıların farklı iklim koşullarında rahat araç beklemelerine imkan vermeli. -- Güvenliği sağlamak açısından duraklarda şeffaf malzemeler kullanılmalı. Acil yardım duğmeleri ya da telefonları yerleştirilmeli. -- Duraklar ve yakın çevresi oturma, aydınlatma elemanı, çop kutusu, guzergah panoları, elektronik otobus tarifeleri, saat ile donatılmalı. -- Kadınların konut sahibi olmasına olanak verecek finansman destekleri yaratılmalı. -- Açık alanlar ve parklar guvenli olmalı. İyi aydınlatılmalı.-- Donemeçler ve yol ayrımlarında kor noktalarda ayna kullanarak varılacak yolun onceden gorulmesi sağlanmalı.

-- Kamusal alanlarda ucretsiz olarak elektronik haberleşme imkanı sağlanmalı.

ULA ŞIM - Berna Yazıcı

-- Toplu taşıma araçlarında kadınlara yonelik tacize karşı kampanyalar duzenlenmeli. Kampanya ile ilgili gorseller toplu taşıma araçlarına ve duraklara yerleştirilmeli. -- Bu tacizlere yonelik şikayet, yaptırım ve ceza mekanizmaları gorunur kılınmalı ve pratikte işler hale getirilmeli.

-- Kamu/belediyeler, bu konuda aktif sorumluluk almalı, çalışanlar bu şikayetler karşısında eyleme geçmeye yonelik eğitim almalı.

Ç ALIŞMA HAYATI - Ebru Nihan Celkan

-- Toplumsal cinsiyet eşitliği, kurumların anaakım konularından biri olarak belirlenmeli. Kurum içi eğitimler uygulanmalı. -- Kadın ve erkek çalışan sayısı genelde eşitlenmeli. -- Belli iş alanlarında kadın işi/erkek işi ayrımı ortadan kaldırılmalı. -- Kurum tesisleri, toplumsal cinsiyet eşitliği bakış açısıyla gozden geçirilmeli. Örneğin erkek işgucunun yoğun olduğu alanlarda (şantiyeler, lojistik depoları, makine sanayii vb.) kadınlar için tuvalet unutulmamalı. Henuz anne olmuş kadınlar için emzirme odaları, kreş yapılmalı. -- Kadın ve erkek çalışanların başta ucret politikası olmak uzere diğer hak ve fırsatlardan eşit yararlandığından emin olunmalı.-- Yonetimde kadın ve erkek sayısı eşitlenmeli.

-- İşyerinde kullanılan dil toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamaya yonelik gozden geçirilmeli. Cinsiyetçi dili terk etmek, bir hedef olarak belirlenebilir.

MEDYA - Cinsiyet E şitliği İzleme Derneği

-- Medyada nefret ve cinsiyet temelli şiddetin herhangi bir biçimde teşvik edilmemesine yonelik yasal bir çerçeve benimsenmeli.-- Medyada kadının dengeli ve klişeleşmemiş imajlarına yer verilmeli. -- Kadınları, imaj bankalarından alınan fotoğraflarla haberlerin gorsel ve estetik unsuru olarak kullanmaktan vazgeçilmeli.

-- Haber içeriklerinde toplumsal cinsiyet eşitliğini gozeten bir bakış açısı yerleşmeli. 2017'de kadınlarla ilgili haberlerin yuzde 70'i şiddet içerikliydi. Başarılarıyla ilgili haber oranı ise yuzde 30'da kaldı.

-- Kadın çalışanların medyadaki varlığı, kadınlara ilişkin haberleri etkilediğinden çalışan kadınların oranı artırılmalı.

-- Kadınların medya yonetimi gorevlerindeki oranı artırılmalı. Gazete kunyelerinin sadece yuzde 19'u kadın.

TV D İZİLERİ - TV Dizilerinde Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Çalıştayı

-- Kadınların ve erkeklerin fiziksel gorunum, karakter, duygu ve meslek çeşitliliği artırılmalı. -- Hayata, işe ve eve dair sorumluluklar dengeli dağıtılmalı. -- Şiddet olağanlaştırılmamalı. -- Toplumsal cinsiyet eşitliğine uygun bir dil kullanılmalı.

-- Rol model karakterlerin gorunurluğu sağlanmalı ve artırılmalı.

SPORDA E ŞİTLİK

Lale Orta -- Sporda fırsat eşitliği yaratılmalı.-- Erkekler için yapılan her turlu spor aktivitesi, organizasyonu, etkinliği ve yatırımı kadınlar için de yapılmalı. -- Binicilik, buz pateni, jimnastik, dans sporları, halkoyunları ve voleybol dışında da kadın sporcu sayısı artırılmalı.-- Lisanslı her 100 erkek futbolcunun karşısında lisanslı 1 kadın futbolcu bulunmakta. Bu dengesizlik giderilmeli.-- Spor medyasında çoğunlukla, 'futbol' ve 'erkek' haberleri yer almakta. Kadınların yer aldığı spor haberleri ile erkeklerin yer aldığı spor haberleri arasında dengeli bir dağılım olmalı. -- Kadın sporcularla ilgili haberlerde, kadınlık ozellikleri değil, başarıları on plana çıkarılmalı. -- "Futbol erkek oyunudur" soyleminden vazgeçilmeli. -- Tribunlerde cinsiyet eşitliği sağlanmalı.

-- Spor alanlarında kadın bedeni uzerinden yapılan aşağılayıcı, hakaret edici soylemlere son verilmeli.

Ne şe Gundoğan -- Kadın takımları bulunan spor federasyonlarının yonetim kurullarında kadın uyelerin temsili sağlanmalı. -- Kadın takımı olup da yonetiminde kadın uye bulunmayan federasyonlara finansal yaptırım uygulanmalı.-- Kadın antrenor, menajer, fizyoterapist, masor, doktor gorevlendirmesi ve yetiştirmesi konusunda kulupler teşvik edilmeli.-- Gençlik ve Spor Bakanlığı'nın merkezi ve taşra teşkilatlarında çok az yonetici kadın var. Daha fazla kadın yonetici yetiştirilmeli ve gorevlendirilmeli.-- Spor idareciliğinde ust duzey gorev ustlenmiş kadınlar, bu alanda potansiyel gordukleri kadın çalışanlara mentorluk yapmalı, yol gostermeli. -- Cinsiyet eşitliği alanında çalışan universiteler, kadın orgutleri ve sivil toplum kuruluşları, araştırma ve resmi dokumanlarına sporu da eklemeli. -- Spor alanında çalışan tum ozel ve kamu kurumlarında işe alımlarda, eşit şartlar oluştuğunda kadınlar lehine pozitif ayrımcılık yapılmalı.

-- Okul, kulup, federasyon ve devlet bunyesinde gorev yapan kadın ve erkek antrenorlere eşit ucret verilmeli.

TOPLUMSAL D İL - KHAS Toplumsal Cinsiyet ve Kadın Çalışmaları Araştırma Merkezi

-- Kadın yerine daha 'kibar', 'edepli' olduğunu duşunerek 'bayan', 'hanım', 'kız' kullanılmamalı. -- 'Kızlık soyadı', 'kızoğlankız' gibi cinselliği çağrıştıran ifade olarak kız kelimesini kullanmaktan kaçınmalı. -- 'Adam gibi yap', 'kız gibi kıvırtma', 'erkekler ağlamaz' gibi cinsiyete dayalı yorumlar kullanılmamalı. -- 'Devlet adamı', 'bilimadamı', 'insanoğlu', 'Allah baba' gibi meslek gruplarını, hatta insanlığı erkek kabul eden, kadını dışlayan ifadeler bırakılmalı. -- Kadın kelimesini olumsuz bir kavram olarak, kirlenmiş, bakire olmayan olarak yaftalayan ifadelerden kaçınmalı. -- Herhangi bir cinsiyete yonelik ayrımcılık ve baskı içeren bir soz ve davranışa sessiz kalmamalı.

-- Kadın bedeni uzerinden edilen kufurler olağanlaştırılmaktan vazgeçilmeli, yine kadın bedenine dayalı argo tabirler terk edilmeli.

TOPLANTILAR - Bar ış Gençer Baykan

-- Duzenlenecek her toplantıda yuzde 50 kadın, yuzde 50 erkek katılımcı hedeflemekle başlanmalı. -- Üniversiteler, kamu kuruluşları, sivil toplum orgutleri, meslek odaları bu konuda eşitlikçi etkinlikler duzenleyeceklerini beyan etmeli. -- Kurumlar, etkinliklerinde kadın-erkek dağılımını mercek altına alıp veri toplamalı, rehberler hazırlamalı. -- Bir toplantı duzenlerken akla ilk gelen konuşmacıların ağırlıklı olarak erkek olduklarının farkına varılmalı. -- Ünlenmemiş kadınlar da toplantılara çağrılmalı.

-- Kadınları çağırmak için son dakika beklenmemeli.

-- Toplantı kaynakları davete gelmekte zorlanan kadınlar için ayrılmalı.

-- Toplantılarda çocuk bakımı hizmeti sağlanmalı.

SA ĞLIK - Cinsiyet Eşitliği İzleme Derneği

-- Anne olum oranları azaltılmalı. Doğum oncesi ve sonrası bakım ve acil doğumla ilgili hizmetlerde bolgeler arası farklılıklar giderilmeli.-- Çocuk anneliği ortadan kaldırılmalı.-- Kız çocuklarını cinsel taciz, istismar, alınıp satılma ve şiddet dahil her turlu tacizden koruyacak yasal onlemler hayata geçirilmeli. -- Cinsel sağlık ve ureme sağlığı dahil tum sağlık hizmetlerine erişimlerinin onundeki engeller kaldırılmalı. Aile planlaması ya da kurtaj hizmeti kamuya ait sağlık kuruluşlarında mevcut yasaya rağmen verilmemekte ya da en az duzeyde tutulmakta.

-- Sağlık hizmetleri, kadınların kendi hayatlarını yonetme, mahremiyet ve rızaları gozetilerek sunulmalı.

Katk ıda bulunanlar kimdir?

Burcu Üzumculer: Toplumsal cinsiyet eşitliği uzmanı
Prof. Dr. Şengul Hablemitoğlu: Hablemitoğlu Ankara Enstitusu Direktoru
Nazan Moro ğlu: İstanbul Kadın Kuruluşları Birliği Koordinatoru
Filiz Kerestecio ğlu: Feminist milletvekili, avukat
Deniz Altay Baykan: Bilkent Üni. Kentsel Tasarım ve Peyzaj Mimarlığı
Yrd. Do ç. Dr. Berna Yazıcı: Sosyal antropolog, Boğaziçi Üniversitesi
Ebru Nihan Celkan: Y+O Toplumsal Cinsiyet E şitliği eğitmeni
Do ç. Dr. Lale Orta: Okan Üni. Uygulamalı Bilimler Y.O. Mudur Yrd.
Ne şe Gundoğan: Turkiye Milli Olimpiyat Komitesi Genel Sekreteri
Yrd. Do ç.Dr. Barış Gençer Baykan: Yeditepe Üniversitesi Kamu Yonetimi

İ ŞİNİZDE İYİYSENİZ CAM TAVANLAR KIRILABİLİR

_ ABD 'nin Stanford Üniversitesi'nde çalışmalarını surduren Gozde Durmuş, 33 yaşında. 30 yaşındayken MIT Technology Review dergisinin '35 Yaş Altı Yenilikçiler Listesi'ne tıpta ve biyolojide çığır açan liderlerden biri olarak seçildi. Sebebi, kanserin erken teşhisi için geliştirdiği ucuz, hızlı, cep telefonuyla uyumlu kan testiydi. Hurriyet'in duzenlediği 'Kadının Gucu' konferansı için İstanbul'daydı. Bilim dunyasında kadın olmayı anlattı._

Bana vizyonumu veren, neler yapabileceğimi gosteren kişi, fen bilgisi oğretmeni olan annemdi. Ailede guçlu bir kadın olması, çocuklar için onemli. Babaannem, annem, teyzelerim hep guçlu kadınlardı. Kendi başına karar alabilen kadınlardı. Bana da hep başımın çaresine bakabilmem gerektiğini, ekonomik ozgurluğun onemini anlattılar. Buca Anadolu Lisesi'nin ardından ODTÜ'de molekuler biyoloji ve genetik eğitimi aldım. Arkadaşlarımla birbirimizi hep destekledik, ileriye taşıdık. Aile kadar iyi arkadaşlar da onemli. Şanslıydım.

Ailemde beklenen, istenen bir kız çocuktum. Dolayısıyla hiçbir dezavantaj yaşamadım. Evde, lisede, ODTÜ'de kimse bana kadın olduğumu hatırlatmadı. Kimse yapamazsın demedi. Kadın araştırmacı olduğumu şimdi ABD'de daha çok hissediyorum. Örneğin Brown'da doktora yaparken, derslerden birinde sınıfta sadece iki kız oğrenciydik. Hocalarımdan biri "Sana doktora yapmanın ne kadar zor olduğunu anlatacak bir abin, baban yok mu" demişti. Önume bir zorluk çıktığında artık "Kadın olduğum için mi boyle oluyor" diye duşunmeye başladım. Eskiden aklıma gelmezdi. Yine de karşımdakini kadın veya erkek olarak değil, bir araştırmacı olarak duşunmeye çalışıyorum. Eskiden bilim kadını derdim ama artık bilimin cinsiyeti olmadığını duşunuyorum, bilim insanı diyorum.

Doktora sonrasında kadın araştırmacı sayısı iyice azalıyor. Kadınlar 30'lu yaşlar sonrasında evlenip çocuk yapınca uzak kalıyorlar. Turkiye, ABD'ye kıyasla bu bakımdan daha iyi durumda. Yukseldikçe kadın sayısında azalma oluyor.

ABD'nin son zamanlardaki politik durumundan da dolayı, kadın ve yabancı araştırmacılar için bir cam tavan olduğunu kabul etmek lazım. Ama yaptığım işi en iyi ben yaparsam o cam tavanı kırabilirim diye duşunuyorum. İşimde en iyi olursam, bana gelmek zorundalar çunku.

Yard ım istemekten vazgeçmeyin

Şimdi bakıyorum da ODTÜ'de çalıştığımız laboratuvarda, bundan 10-15 sene once, bugun Stanford'daki laboratuvarda olan her şey vardı. Teknik donanım bakımından hiçbir eksiğimiz yoktu. Turkiye'den Stanford'a staja gelen oğrenciler oluyor, bazı şeyleri onlardan oğreniyorum. Bilimsel olarak Turkiye'de yetişen oğrencilerde hiçbir temel eksiklik yok. Ancak ABD'de ekosistem daha verimli. Sizi surekli uretmeye teşvik ediyorlar. Ortak çalışmalar daha fazla. İlk zamanlar takım çalışmasında zorlanmıştım. Ödevler uzerinden yuruyen bir eğitim var ve onları hep takımlar halinde yapıyorsunuz. Takımdaki bireylerin en iyi yonunu ortaya çıkarmayı biliyorlar. Turkiye'deki sistem daha bireysel. Bir de tabii ABD'de en son teknolojiyi takip edebiliyorsunuz.

8 Mart etkinliklerine katılmak, ABD'ye donduğumde bana da motivasyon oluyor. Burada gorduğum, oğrencilerin umuda ihtiyacı var. "Ben de yapabilirim" guvenini aşılamak istiyorum. Cesaretlendirmek gerekiyor. Gençlere tavsiyem, yardım istemekten hiç çekinmesinler ve kolay kolay vazgeçmesinler. Israrcı olsunlar.