Bölge insanının giyim kuşamı, Adana’nın nefes aldırmayan sıcağı, ekonominin belkemiği pamuğun gelişi...

Özet (TL;DR) @ 2018-01-06 09:35:46.086905: Bölge insanının giyim kuşamı, Adana’nın nefes aldırmayan sıcağı, ekonominin belkemiği pamuğun gelişimi, kebabın incelikleri, yörenin ileri gelenlerinin profilleri hem Öymen’in satırlarında hem de…

Gazetecilik mesleğine donenlerden biri de, CHP Genel Başkanı Bulent Ecevit'ti. Arayış dergisini çıkarmaya, askeri yonetimi eleştirmekten çekinmeyen yazılar yayımlamaya başlamıştı. Kısa suren bir tolerans doneminden sonra, Milli Guvenlik Konseyi, eski politikacıların ulkenin durumu, geleceğiyle ilgili yazı yazmalarını, beyanat vermelerini, fikir açıklamalarını da yasakladı.

Neden foto ğraf yerine karikatur?

Altan Öymen, kendini yeni bir açmazın içinde buldu. Politika yapma imkanı kalmayınca eski mesleğine donmuştu ancak şimdi mesleğini yapmanın yolları da tıkanmıştı. O tıkanıklık, Cumhuriyet yonetimi tarafından çozuldu: Turkiye'nin vilayetlerini tanıtacak yazı dizileri hazırlayacak, sozu Anadolu insanına verecekti. Evet, siyasi fikirlerini açıklayamazdı ama hala gazetecilik yapabilirdi.

_ '01 Adana', Doğan Kitap'tan çıktı. _

Öymen boylece, yanına karikaturist Tan Oral'ı da alarak Adana uçağına bindi. Gezilere alfabetik sırayla başlayacaklardı, o nedenle ilk sırada Adana vardı. Peki ama neden bir fotoğrafçı yerine karikaturist ile? Yanıtı Altan Öymen veriyor: "Ofset yoktu o zamanlar. Pek çok kişi hatırlamaz, rotatif baskı yapılıyor. Siyah-beyaz resim basılabiliyor ancak ve iyi sonuç vermiyor. Tan Oral da muthiş bir karikaturist, meseleleri muthiş anlatıyor. Örneğin kitapta pamuğun nasıl uretildiğine dair bir dizi çizimi var. Fotoğrafla anlatamayacağınız gibi..."

Bolgede 15-20 gun kaldılar. Adana'dan Mersin'e, İskenderun'a geçtiler. Pamuk tarlalarına girdiler, muzelerin eksiklerini tespit ettiler, işçiyle de işverenle de konuştular. Hatta kendilerini Adana kebabına dair bir doktrin tartışmasının içinde bile buldular: Kebabın içine soğan konur mu konmaz mı? Altan Öymen tum bunları, bugun artık basında pek rastlamadığımız bir uslupla, dozunda esprili bir dille anlatıyor. Oral'ın çizimleri ise bin fotoğrafa bedel.

Adana yaz ılarıyla gazetenin tirajı arttı

Donuşlerinde, izlenimleri 11 gun yayımlandı Cumhuriyet'te. Yazı dizisi, gazetenin tirajına da onemli bir katkı sağladıktan sonra arşivdeki yerini aldı. Ta ki, Öymen ile Oral, geçen kasım bir karikatur festivali için yeniden Adana'ya gidene kadar. Yazı dizisi belki Cumhuriyet arşivlerinde tozlanmıştı ama Çukurova insanının zihninde yerini koruyordu. Bir soyleşi sırasında, 36 yıl onceki yazıları neden kitaplaştırmadıklarını sordular. Kitap fikri boylece ortaya atılmış oldu ve iki ay içinde Doğan Kitap'tan çıkarak raflardaki yerini aldı.

Yazı dizisiyle aynı adı taşıyan ('01 Adana') kitaba, Altan Öymen ve Tan Oral guncel birer onsoz yazdı. Her ikisi de, kendilerini Adana yollarına duşuren koşulları, 1981'in siyasi ortamını anlattılar. '01 Adana', yazı dizisi gibi 11 bolumden oluşuyor. Öymen'in izlenim ve roportajlarına Oral'ın muhteşem çizimleri eşlik ediyor. Örneğin ağustos ayında gittikleri bolgenin bunaltan sıcağını hem okuyor hem de karikaturler sayesinde ensenizde hissediyorsunuz. Bolge insanının giyim kuşamı, ekonominin belkemiği pamuğun gelişimi, Adana kebabın incelikleri, yorenin ileri gelenlerinin profilleri hem Öymen'in satırlarında hem de Oral'ın çizimlerinde onunuze serilecek. 1981 model Çukurova, '01 Adana'nın sayfalarında...

_ Altan Öymen_

K İTAPTAN...

Adana deyince akl ınıza ne gelir?

Ya şar Kemal: Masmavi deniz gibi bir ova...
Sak ıp Sabancı: Kaliforniya... Çunku orada Kaliforniya'nın butun ozellikleri vardır. Onu o hale getirmeliyiz...
Turgut Ye ğenağa: Teksas... Tabii kotu yanlarıyla değil, zenginlikleriyle... Orada petrol varsa bizde de pamuk var.
Adanal ı eski başbakan yardımcısı Kemal Satır: Gençliğim... Dunyayı tozpembe gorduğumuz zamanlar.
Eski Tekel Bakan ı İbrahim Tekin: Tarım...
Eski Adalet Bakan ı Mehmet Can: Yaşar Kemal...