Özet (TL;DR) @ 2018-01-05T18:13:00.000Z: Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın geçen ay Sudan'ı ziyaret edip Kızıldeniz'deki Sevakin Adası'nın Türkiye'ye tahsisini sağlaması sonrası Sudan ile Mısır arasındaki diplomatik kriz tırmandı.


Afrika

18:13 05.01.2018(Guncellendi 18:22 05.01.2018) URL'yi kısaltın

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın geçen ay Sudan'ı ziyaret edip Kızıldeniz'deki Sevakin Adası'nın Turkiye'ye tahsisini sağlaması sonrası Sudan ile Mısır arasındaki diplomatik kriz tırmandı.

(C) AA/ Kayhan Özer

Sudan ile Mısır arasındaki gerginlik, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın geçen ay Hartum'u ziyaret etmesinin ardından yeniden tırmandı.

Geçen yıl Sudan Devlet Başkanı Ömer Beşir, ulkesinin Darfur gibi çatışma bolgelerinde orduya karşı savaşan muhaliflerin Mısır'ın istihbarat servisleri tarafından desteklendiği suçlamasında bulunmuştu.

Erdoğan'ın aralık sonunda Sudan'a yaptığı ziyaretin en dikkat çekici yanı ise Osmanlı İmparatorluğu doneminde inşa edilmiş, ama sonra terkedilmiş olan liman kenti Sevakin'di. Erdoğan ile Beşir, Kızıldeniz'de Mısır kıyılarına yakın Sevakin Adası'nın Turkiye'ye tahsis edilerek aslına uygun yeniden inşa edilmesiyle ilgili anlaşma imzaladı.

Ardından Mısır, Etiyopya'nın Nil Nehri uzerinde inşa ettiği Hedasi (Nahda) isimli devasa barajla ilgili sorunu muzakere eden ulkeler grubundan Sudan'ın çıkarılmasını talep etti.

Son olarak Sudan, Kahire Buyukelçisi Abdul Mahmud Abdul Halim'i goruş alışverişinde bulunmak için Hartum'a geri çağırdı.

​Sudan Dışişleri, kararın gerekçesini açıklamadı. Buyukelçinin Hartum'da ne kadar kalacağı da bilinmiyor. Mısır Dışişleri ise Sudan'ın kararına saygı gosterdiğini, gerekli karşılık için gelişmeleri değerlendirdiğini soyledi.

' SİSİ'Yİ DEVİRME KOMPLOSU'

BBC Turkçe'nin haberine gore bu donemde Mısır medyası da Sevakin anlaşmasından sonra Turkiye ile Sudan'ın bir komplo peşinde olduğu iddialarına yer verdi. Sisi yanlısı medya organları, Sudan-Turkiye arasında varılan anlaşmanın amacının 'adada bir donanma ussu kurulması' ve MısırCumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi'nin 'devrilmesi' olduğunu ileri surdu.

' TÜRK ÇILGINLIĞI İLE İRAN KOMPLOSU'
Kahire'de yayımlanan El Vatan gazetesi, "Beşir dolar karşılığında ateşle oynuyor. Sudan, Turk çılgınlığı ile İran komplosunun, Etiyopya'nın Mısır'ı susuz bırakma ile Katar'ın Mısır'ı mali olarak çokertme planlarının golgesinde, tarih ve coğrafya yasalarını ihlal ederek Mısır'a karşı saf tutuyor" yorumunu yaptı.

' KATAR İLE EŞZAMANLI'

Katar Genelkurmay Başkanı'nın Cumhurbaşkanı Erdoğan ile aynı tarihte Hartum'u ziyaret etmiş olması da Mısır medyasında, 'Kahire'ye karşı komploya kanıt' olarak gosterildi.

**

(C) NASA.

**KAH İRE-ANKARA KRİZİ

Mısır ile Turkiye arasındaki ilişkiler de, o donemde Sisi'nin komuta ettiği Mısır ordusunun 2013'te İhvanlı Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi'yi devirmesinden bu yana gergin. Mursi'nin mensubu olduğu Musluman Kardeşler'in faaliyetleri Mısır'da yasaklı. Sisi Ankara'yı ulkesinin içişlerine karışmakla suçluyor.

Egypt opened its 1st overseas mil. base in Eritrea w/ the UAE's help.Egypt & the UAE both want to put pressure on Sudan due to its alliance w/ Turkey & the Muslim Brotherhood / Islamists.

Egypt can weaken Sudan by supporting Beja separatism. It can also weaken Ethiopia.#Map: pic.twitter.com/vvOzeRBBjt

-- Nadia (@nadiabelush) 5 Ocak 2018

​ GERG İNLİK KONUSU ÇOK

Mısır-Sudan ilişkileri, zengin maden yatakları bulunan sınır bolgesi Halayeb ve Şalatin'in statusu ile Nil Nehri'nin su hakları konusundaki tartışmalar nedeniyle zaten bir suredir gergin. Sudan geçen yıl Sisi'yi içişlerine karışmakla suçlamış ve Mısır'dan tarım urunleri ithalatını yasaklamıştı. Bugun Mısır devlet televizyonunda cuma namazı canlı yayınının ilk kez statusu tartışmalı Halayeb'deki El Tavba Camii'nden verilmesi ve cuma hutbesini de bizzat Diyanet Bakanı Muhammed Muhtar Cuma'nın okuması da gerilim işaretleri arasındaydı.

​ SEVAK İN ANLAŞMASI **

(C) AA/ Katar Savunma Bakanlığı

**

Diğer yandan 24 Aralık'ta imzalanan anlaşmayla Turkiye, Sevakin'i yeniden inşa etmeyi planlıyor. Kızıldeniz kıyılarındaki bu adaya yapılacak tersanede sivil ve askeri gemilere hizmet verilebileceği soyleniyor. Sudan anlaşmanın tersane kısmına vurgu yaparken askeri işbirliğinin de yolunu açabileceğini soyledi. Erdoğan da Turkiye'ye belirli bir sure için Sevakin'de turistik bolge ve Kızıldeniz uzerinden Mekke'ye geçen hacılar için konaklama merkezi inşası izni verildiğini, Sevakin ve diğer alanlarda Turkiye'nin yapacağı projelerin toplam tutarının 650 milyon doları bulacağını açıkladı.

' KATAR-SOMALİ-SUDAN ARASINDA TÜRK ÜÇGENİ'

Turkiye, Katar'dan sonra 3 ay once Somali'de de 50 milyon dolarlık bir askeri eğitim ussu açmıştı. Bu zincire yeni halka olarak Sudan'ın da eklenmesi, bazı kesimlerce Ankara'nın Afrika'nın bu bolgesinde ekonomik, siyasi ve askeri etkisini artırma çabalarının parçası olarak yorumlanıyor.