Türkiye-Çad İş Forumu'nda konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Hani var ya 'borç alan daha sonra da emir ...

Özet (TL;DR) @ 2017-12-26T19:33:46.000Z: Türkiye-Çad İş Forumu'nda konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Hani var ya 'borç alan daha sonra da emir alır.' Şimdi öyle yapmıyorlar mı dünyada? Bakıyorsunuz borç değil, güya şöyle ufak ufak hibeler…

Turkiye ile Çad arasındaki ticari ve ekonomik ilişkilerin geliştirilmesine buyuk katkı sağlaması beklenen İş Forumu'nda olmaktan duyduğu mutluluğu dile getiren Erdoğan, "Çad'a gerçekleştirilen ziyaretlerde, ilk ziyaret Cumhurbaşkanı olarak bana nasip oldu. Bundan dolayı ayrıca mutluyum." ifadesini kullandı.

Çad'da kendisine gosterilen sıcak karşılama ve misafirperverlikten dolayı da teşekkurlerini ileten Erdoğan, havalimanından toplantıların yapılacağı yere kadar yol kenarında bulunan gençlerin coşkusunu, heyecanını unutmasının mumkun olmadığını ve bu coşkuyu aynen Turkiye'ye taşıyacağını anlattı.

Erdoğan, ziyaretin, koklu bir tarihe sahip iki ulke ilişkilerine ekonomi ve ticaret alanında da ivme kazandırması temennisinde bulunarak, sozlerini şoyle surdurdu:

"Ticari ve ekonomik ilişkilerimizin mevcut seviyesini yeterli gormuyorum. 80 milyon Turkiye ve 15 milyon ortalama olarak Çad'ı duşunursek, 95 milyon bu iki kardeş ulkenin nufusu var. Öyleyse şu anda 41-42 milyon dolarlık bir ticaret hacmi bize yakışır mı? Yakışmaz. Bizim bunu artırmamız lazım. Paralarımıza, imkanlarımıza sahip çıkmamız lazım. Yeraltı, yer ustu tum zenginliklerimizin birilerinin kontrolunde olmasını ben doğru bulmuyorum. Adımlarımızı buna gore atmamız lazım. Bunun için iş adamlarımıza buyuk gorev duşuyor."

" ÇOK DAHA GÜÇLÜ, DİRİ BİR AFRİKA OLACAK"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 15-16 yıl once goreve geldiklerinde Turkiye'nin IMF'ye 23,5 milyar dolar borcunun bulunduğunu, 2013'te bu borcun sıfırlandığını ve hatta bundan iki yıl sonra da IMF'nin Turkiye'den 5 milyar avro borç istediğini hatırlattı.

Erdoğan, "Hani var ya 'borç alan daha sonra da emir alır.' Şimdi oyle yapmıyorlar mı dunyada? Bakıyorsunuz borç değil, guya şoyle ufak ufak hibeler veriyorlar, ardından da emirler veriyorlar. Afrika'yı boyle somurmediler mi? Afrika'yı boyle somurduler. Hala da boyle somurmeye devam etmiyorlar mı? Aynen boyle somurmeye hala devam ediyorlar." diye konuştu.

Afrika'nın artık kullerinden ayağa kalktığını vurgulayan Erdoğan, şunları kaydetti:

"İnşallah bu asrın sonuna doğru bugunku Afrika'yı bulamayacaklar. Çok farklı bir Afrika olacak. Çok daha guçlu, diri bir Afrika olacak. Onun için, işte Sayın Cumhurbaşkanımız da burada, hep birlikte karar vermemiz lazım. İş adamlarımız, ziyaretimiz vesilesiyle Çadlı muhataplarıyla potansiyel işbirliği imkanlarını ele almak uzere burada bulunuyor.

İş adamlarımız tekstilden tarım ve hayvancılığa, muteahhitlikten enerjiye, sağlıktan turizme kadar birçok iş kolunu şu anda temsil ediyorlar. Her iki ulke iş adamlarının bu İş Forumu vesilesiyle yeni ortaklıklar tesis edeceklerini duşunuyorum. Bir de şunu ifade etmek istiyorum: Devletlerin yonetimi cepteki hazır para kaynaklarıyla olmaz. Yeni yeni para kaynakları uretmek suretiyle kaynakların çeşitlendirilmesiyle olur."

Cumhurbaşkanı Erdoğan, goreve geldiklerinde batmış, bitmiş bir Turkiye'nin bulunduğunu ve 15 yıllık sureçte farklı bir Turkiye'nin oluştuğunu anlatarak, "Bu nasıl oldu, hazır paralarımız vardı, yatırım yaptık da oyle mi oldu? Hayır." dedi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, PPP sisteminin devreye sokulması gibi uygulamalarla Turkiye'nin bir anda değişmeye başladığını, havalimanlarının sayısının 25'ten 56-57'ye çıktığını, koprulerin, deniz altından raylı sistemlerin hayata geçirildiğini dile getirdi.

Erdoğan, şoyle devam etti:

"Ben buradan Turk iş adamlarına sesleniyorum, burada onemli bir ulke var, Çad. Yurt dışında yatırım mı yapmak istiyorsunuz? Çad'da işte bu imkanı değerlendirebilirsiniz. Şu anda havalimanı gibi, bunun yanında ust geçitler, metro, otoyol, buna benzer adımlarla ilgili olarak, bu konularda yatırıma hazır bir ulke var.

Sayın Cumhurbaşkanımızla bugun bu konuları konuştuk. Sayın Cumhurbaşkanı da buna hazır ve bu konuyla ilgili bakanlarımıza gerekli talimatları verdik. İşte yurt dışında yatırım, buyurun. Ben diyorum ki verin el ele ve bu adımları atın. Biz nasıl bu noktada ayağa kalktıysak, kişi başına milli gelirimiz 3 bin 500 dolar iken 15 yıl once, bugun 11 bin dolara çıktıysak, inanıyorum ki aynı şekilde Çadlı kardeşlerimiz de bugunku gelirini 10-15 kata en kısa zamanda yukseltir."

" PETROL, DOĞALGAZ KAYNAKLARINI MALUM YERLER KULLANMASIN"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, yeraltı zenginlikleri konusunda madencilik sektoruyle ilgilenen butun girişimcilere Çad'daki muhataplarıyla gerekli adımları atma çağrısında bulunarak, "Butun bu petrol, doğalgaz kaynaklarını malum yerler kullanmasın. Bu ulkenin kendi evlatları 'win-win, (kazan-kazan)' esasına gore, kendileriyle çalışacak kardeşleriyle beraber bunu yapsın" şeklinde konuştu.

Erdoğan atılacak adımların suratle uygulamaya geçirilmesiyle iki ulke arasındaki ilişkilerin ekonomi ve ticaret boyutunda yeni bir donem başlatacağına inandığını vurguladı.

İki ulke arasındaki ilişkilerin koklu bir tarihi olduğunu anlatan Erdoğan, Çad topraklarında yaşayan tuccarların ticaret yollarının asırlar boyunca Osmanlı topraklarından geçtiğini soyledi.

Kanuni Sultan Suleyman doneminde 1551'de İspanyol işgalindeki Trablusgarp'ın fethedilip İstanbul'a bağlanmasıyla başlayan bu ilişkinin bir asır oncesine kadar kesintisiz surduğunu belirten Erdoğan, "Osmanlı'nın Fizan sancağıyla bugunku Çad'da bulunan Kanim Bornu Sultanlığı'nın yakın iş birliği içinde olduğunu goruyoruz. Bu durum, munasebetlerimizin her alanda ilerlemesini sağlamış hatta karşılıklı elçi teatileri gerçekleştirilmiştir" diye konuştu.

Turk Hava Yollarının (THY) 2013'den itibaren Encemine'ye sefer başlatıp iki ulke ve halklar arasındaki uzun tarihi ve ticari bağları yeniden canlandırma yolunda onemli adım attığını aktaran Erdoğan, iki ulkede buyukelçiliklerin faaliyete başlamasıyla ekonomik ilişkileri destekleyecek diplomatik altyapının da tesis edildiğini ifade etti.

Turkiye-Çad arasındaki goruşmeleri anımsatan Erdoğan, Turkiye İhracatçılar Meclisi ve Çad Ticaret Odası koordinasyonunda 20 kişilik Turk iş adamı heyetinin Ekim 2014'te Çad'ı ziyaret ettiğini, 2015'te Turkiye Çad Karma Ekonomik Komisyonu birinci donem toplantısının Ankara'da duzenlendiğini ve 4 anlaşma imzalandığını, Çadlı iş adamlarını Kasım 2016'da da Turkiye Afrika Karma Ekonomi ve İş Forumu'nda İstanbul'da ağırladıklarını anlattı.

Erdoğan, bugun gerçekleştirdikleri ziyaretin de başarılı geçtiğini vurgulayarak, 7 anlaşma imzaladıklarına işaret etti.

" ÇAD BİZİM İÇİN AFRİKA POLİTİKAMIZDA ÇOK KRİTİK BİR ÜLKEDİR"

İki ulke arasında ekonomi ve ticari ilişkilerin ahdi zemini sağlamlaştıkça ticaret rakamları ve yatırımların artacağını da dile getiren Erdoğan, "Çad bizim için Afrika politikamızda çok kritik bir ulkedir. Goreve başladığımda 15 yıl once Afrika'da bizim 12 buyukelçiliğimiz vardı, şimdi 39 buyukelçiliğimiz var. Bu sayıyı biz artık yeterli bulmuyoruz. Dışişleri Bakanımız 41 diyor. Gokten ne yağar ki yer kabul etmez. İnşallah bu sayı Afrika'nın tamamına sirayet eder" ifadelerini kullandı.

Erdoğan, Çad ile ilişkileri her alanda geliştirmek, derinleştirmek ve bağları kuvvetlendirmek istediklerinin altını çizerek, "Çad'ın daha da gelişmesi ve kalkınması için elimizden gelen desteği vermeye hazırız ve Çad'ın terore kurban edilmesini asla istemiyoruz. Zira terorun ne olduğunu biz gayet iyi biliriz çunku terore çok kurban verdik. Biz damdan duştuk. Damdan duşenin halinden damdan duşen anlar, diğerleri anlamaz" değerlendirmesini yaptı.

Turkiye'nin birçok teror orgutuyle Çad'ın da Boko Haram ile mucadele ettiğini hatırlatan Erdoğan, Çad'daki dik duruşun ulkeyi terorden daha arındırmış hale getirdiğini soyledi.

" TÜM KARDEŞLERİMİZİN YANINDA OLMAYA DEVAM EDECEĞİZ"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, şoyle devam etti:

"Teror asla uyumaz, bunu biliniz. Terorist de uyumaz. Onun için dik duracağız, yolumuza oyle devam edeceğiz. İşte en son G5 zirvesi bu bakımdan Afrika'da onemliydi. Biz aynen zirvedeki tum kardeşlerimizin yanında olmaya devam edeceğiz. Bizim Afrika'ya bakışımız asla daha sonra bu topraklara gelen somurgeciler gibi olmadı, olmayacak. Afrika kıtasındaki tum ilişkilerimizde karşılıklı saygıyı, sevgiyi, kazan kazan ilkesini temel alıyoruz. Birlikte gelişmeyi, birlikte yonetmeyi, birlikte zenginleşmeyi arzu eden bir anlayışla ilişkilerimizi geliştirmenin çabası içindeyiz."

Erdoğan, dunku Sudan ziyaretini anımsatarak, Çad'dan sonra da Tunus'a geçeceklerini, orada da aynı goruşmeleri yapıp aynı mesajları vereceklerini dile getirdi.

Butun bunlar yapılırken bu ulkeler arasında guçlu, siyasi ve ekonomik bir altyapı kurulması gerektiğini belirten Erdoğan, "Bu ilişkilerimizi halklarımız arasındaki gonul bağını guçlendirmeye yonelik çalışmalarla taçlandırmamız şart. Gonul bağının olmadığı, sadece çıkar boyutunda kalan bir munasebet bizim tarzımız olmadığı gibi muhataplarımız için de bunun kalıcı fayda sağlamayacağını duşunuyoruz" dedi.

Erdoğan, bu kapsamda Turk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığının (TİKA) Çad'da 50'nin uzerinde proje gerçekleştirdiğini anlatarak, bu projelerin buyuk bolumunun sağlık, eğitim, tarım gibi orta ve uzun vadede kalkınmayı teşvik edici mahiyette olmasına ozel onem verdiklerini soyledi.

Bugun Cumhurbaşkanı Debi ile her alanda goruşmeler gerçekleştirdiklerini, bu goruşmelerin heyetler arasında devam ettiğini kaydeden Erdoğan, Turkiye'de şu anda eğitim oğretim goren Çadlı oğrenciler olduğunu, bu sayıyı artırabileceklerini aktardı.

Erdoğan, aynı şekilde Turkiye'den oğrencilerin de dil eğitimi için Çad'a gonderilebileceğini belirterek, eğitimin ticari ve ekonomik ilişkilere katkıda bulunacağını, Çad'daki Maarif Vakfı okullarının bu konudaki iş birliğinin lokomotifi olacağını bildirdi.

"Maarif okullarında eğitim oğretim goren Çadlı çocuklarımızı kendi evlatlarımızdan ayrı tutmayacağımızı bilmenizi isterim" diyen Erdoğan, Çad'a tahsis edilen eğitim oğretim bursları ve diğer projelerin de kesintisiz devam edeceğini dile getirdi.

" GELİN BİRLİKTE KAZANALIM DİYORUZ"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Turkiye'nin hem Çad'da yatırım yapan iş adamlarını destekleyecek hem de Turkiye'ye yatırım yapacak tum girişimcileri teşvik edecek imkana sahip bir devlet olduğuna vurgu yaparak, şoyle konuştu:

"Kuresel ekonomiyi olumsuz yonde etkileyen kriz ortamı surerken Turkiye, bu yılın ilk 3 çeyreğinde yuzde 7,4'luk bir buyume oranını yakalamıştır. Ülkemize gelen uluslararası yatırım miktarı son 15 yılda 180 milyar doları bulmuştur. Turkiye, milli geliri 860 milyar dolar olan, ihracatı ise 157 milyar dolara doğru giden bir ulke konumundadır. Dunyanın her yerinde siyasi ve ticari ilişkileri bulunan bir ulkedir. Avrupa Birliği ile her ne kadar son donemde bizden kaynaklanmayan sebeplerle memnuniyetsizlikler olsa da yarım asrı aşan yakın ilişkilerimiz var. Kurucusu olduğumuz G20'nin çalışmalarında aktif rol oynuyoruz. İslam İşbirliği Teşkilatı, donem başkanlığımız sırasında hiç olmadığı kadar dunya siyasetinde etkin bir konuma geldi. Dunyadaki tum onemli bolgesel orgutlerle ilişkilerimizi geliştirmenin çabası içindeyiz."

İstanbul'dan bir kaç saatlik uçuş mesafesiyle bir milyar insana ve dunya ekonomisinin onemli bir bolumune ulaşmanın mumkun olduğuna dikkati çeken Erdoğan, Turkiye'nin sahip olduğu buyuk medeniyet mirası ve tarihi birikimin guçlu ilişkiler kurmak için sağlam bir altyapı sunduğunu soyledi.

Afrika ile de Osmanlı doneminden beri mevcut yakın ilişkileri guçlendirme konusunda kararlı iradeye sahip olduklarını belirten Erdoğan, şunları kaydetti:

"Bugun de Afrika'ya olan ilgimizin gerisinde buradaki kardeşlerimizle potansiyellerimizi, imkanlarımızı birlikte değerlendirme gayesi vardır. Afrika ulkelerini, eşit ve karşılıklı sevgi, saygı zemininde ilişkilerimizi geliştireceğimiz ortaklarımız olarak goruyoruz. 'Gelin birlikte kazanalım' diyoruz. Bu çağrının bugun burada Çad-Turkiye İş Forumu toplantısında karşılık bulacağına inanıyorum."

Erdoğan, konuşmasının sonunda iş forumunun duzenlenmesinde emeği geçenlere teşekkur etti.