Özet (TL;DR) @ 2017-12-20T14:04:00.000Z: Yemen’de koalisyonun hava saldırıları başlatmasının üzerinden 1000 gün geçti. Veriler, operasyonlarda sivil hedeflerin sıklıkla vurulduğunu gösteriyor. Ülkede tarihin en kötü kolera salgınlarından…


Yemen'de koalisyonun hava saldırıları başlatmasının uzerinden 1000 gun geçti. Veriler, operasyonlarda sivil hedeflerin sıklıkla vurulduğunu gosteriyor. Ülkede tarihin en kotu kolera salgınlarından biri yaşanıyor. Gıda ve temiz suya ulaşmak neredeyse imkansız. ABD ve İngiltere destekli koalisyon ağır bir insani kriz yaratmış durumda.

Suudi Arabistan onderliğindeki uluslararası koalisyonun Yemen'de başlattığı hava saldırıları bugun 1000. gununu doldurdu. Açlık krizi, kolera salgını, binlerce sivilin olumune rağmen ABD ve İngiltere'nin desteğiyle koalisyon yıkıcı operasyonlarına devam ediyor.

Suudi Arabistan'ın, daha geri planda duran Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ile Yemen'deki Husi guçlerine karşı yuruttuğu savaşta, ulkenin hava, kara ve deniz abluka altına alınması krizi daha derinleştiriyor.

Suudi Arabistan ve BAE'nin yanı sıra Mısır, Fas, Ürdun, Sudan, Kuveyt, Bahreyn'den oluşan ve kısa bir sure oncesine kadar Katar'ın da içinde yer aldığı koalisyon Yemen'deki hava saldırında sıklıkla sivil alanlar, altyapı tesisleri, pazar yerlerini vuruyor.

Saldırıların hedefleri ve yerlerine ilişkin bilgileri toplayan Yemen Data Project'in (YDP) 26 Mart 2015'ten 15 Aralık 2017'ye kadar topladığı verilere gore, Suudi Arabistan onculuğundeki uluslararası koalisyon Yemen'e her ay ortalama olarak 474 saldırı duzenledi. Ülkeye ciddi hasar veren ve çok sayıda sivilin olumune yol açan kaydedilmiş hava operasyonlarının toplam sayısı ise 15489.

KOAL İSYON PAZAR YERLERİNİ, SAĞLIK TESİSLERİNİ BOMBALIYOR

Koalisyon Yemen'de hava saldırılarının yaklaşık uçte birini sivil hedeflere duzenledi. Bu saldırıların sayısı 4783 ve toplamın yuzde 31'ini oluşturuyor. Askeri hedeflere yonelik hava operasyonlarının oranı yuzde 38 iken, kalan operasyonların yuzde 31'inin, yani 4819 saldırının hedefi ise bilinmiyor.

Koalisyon tarafından havadan bombalanan sivil hedefleri sırasıyla çiftlikler, pazar yerleri, elektrik ve su şebekesi konumları, sağlık tesisleri ve gıda depolama alanları oluşturuyor. Bu veriler, Yemen'deki açlık krizi ve kolera salgınının sebepleri ve sorumluları hakkında da onemli bilgiler sunuyor.

S İVİL HEDEFLERE SALDIRI, ASKERİ HEDEFLERE SALDIRIYI İKİYE KATLADI

YDP'nin verilerine gore Aralık 2017'nin ilk yarısında Suudi Arabistan onculuğundeki uluslararası koalisyonun sivil hedeflere yonelik bombardımanı, askeri hedeflere donuk saldırıları ikiye katladı. Koalisyon uçaklarının 1 Aralık-15 Aralık tarihleri arasındaki 270 operasyonundan 46'sı askeri, 98'i ise sivil hedeflere yonelik oldu. 98 saldırıdan 33'u yerleşim yerlerini, 22'si altyapıyı, 10'u sivil araçları, 4'u eğitim tesislerini hedef aldı.

Kuzeyde yer alan Saada vilayeti en çok saldırıya maruz kalan bolge oldu. Uluslararası koalisyon Mart 2015'ten itibaren kente 2996 kez hava saldırısı duzenledi. Saada'nın ardından 2432 kez hava saldırısına maruz kalan Taiz vilayeti geldi.

**YAKLA ŞIK 9000 KİŞİ HAYATINI KAYBETTİ

Dunya Sağlık Örgutu, Yemen'de çatışmaların başladığı Mart 2015'ten 15 Ağustos 2017'ye kadar geçen surede 8300 kişiden fazla insanın hayatını kaybettiğini, yaklaşık 48000 kişinin ise yaralandığını bildirdi. Sağlık kuruluşlarından elde edilen resmi sayının daha uzerinde olabileceği ifade ediliyor.

TAR İHTEKİ EN KÖTÜ KOLERA SALGINI

Hava saldırılarının ardından ortaya çıkan kolera salgını Dunya Sağlık Örgutu'nun (WHO) raporlarına gore Yemen'de 940 bin vakaya ulaştı ve 2200'den fazla insanın olumune yol açtı. YPV, koalisyonun hava saldırılarının surekli şekilde altyapı tesisleri ve sağlık, su, gıda ile ilgili tesis ya da alanları hedef aldığını belirtiyor.

Ülkede uzun suredir devam eden saldırılar nedeniyle yaklaşık 3 milyon kişi yerinden olurken, kotu insani koşullar, ozellikle temiz su kaynaklarına ulaşımın koalisyon bombardımanı nedeniyle oldukça guç hale gelmesi kolera salgınının yayılmasına neden oldu. İngiliz sivil toplum kuruluşu Oxfam'ın tarihteki en yaygın kolera salgını olduğunu belirttiği hastalık Yemen'in 22 vilayetinin 21'inde yayılmış durumda. Salgın, adacıklardan oluşan Sokotra'da henuz gorulmedi.

27 milyon olan ulke nufusunun 22 milyonu yardıma muhtaç durumda. 400 bin çocuk ciddi akut beslenme bozukluğu nedeniyle olum riskiyle karşı karşıya.

Ülkede 16 milyon kişi temiz su kaynaklarına veya sağlık hizmetlerine erişemiyor. 8 milyon 400 bin Yemenli açlıkla boğuşuyor.

MAA ŞLAR ÖDENEMİYOR

Yaklaşık 1 milyon 200 bin kamu gorevlisine bir yıldan daha uzun suredir maaş odenemiyor. Sağlık, altyapı hizmetlerinde gorevliler başta olmak uzere, kamu çalışanlarının onemli bir bolumunun maaş alamadığı halde işe devam etmesi, Yemen'deki hastalık ve yıkımın hızını bir nebze de olsa yavaşlatıyor. Kamu gorevlilerine para odenememesi personel ve kaynaklarda sıkıntıya yol açıyor.

379 K İŞİDEN ABD, İNGİLTERE VE FRANSA'YA ÇAĞRI

Yemen'e yonelik ağır saldırı ve ablukanın 1000 gunu doldurması nedeniyle aralarında eski askerler, siyasiler, diplomatlar, akademisyenler ve unlu isimlerin yer aldığı 379 kişi açık mektup yayımlayarak ABD, Fransa ve İngiltere hukumetlerini 'Yemen'deki ateşe odun atmaktan vazgeçmeye' çağırdı. Mektupta ABD, Fransa ve İngiltere'nin BM Guvenlik Konseyi'ndeki pozisyonlarını kullanmaları istendi.

YEMEN İŞGALİNDEN BU YANA SUUDİ ARABİSTAN'A SİLAH SATIŞI ARTTI

ABD ve İngiltere'nin Yemen'de uluslararası kuralları ihlal eden Suudi Arabistan'a silah satışlarına devam etmesi uzun bir suredir eleştirilerin hedefinde. Uluslararası toplumun ambargo çağrılarına karşın, veriler silah satışının arttığını gosteriyor.

Uluslararası Ticaret Departmanı'nın verilerine gore İngiltere, Yemen'e saldırıların başladığı 2015 yılından Kasım 2017'ye kadar Suudi Arabistan'a 4.6 milyar sterlinlik silah sattı. Bomba ve fuze lisansları için yapılan satış yuzde 457 artarak 1.9 milyar sterline, savaş uçakları lisansı satışı ise yuzde 70 artarak 2.7 milyar sterline ulaştı.

Mevcut bilgilere gore Aralık 2017 itibariyle Suudi Arabistan'a en çok silah satan ilk uç Avrupa Birliği ulkesi sırasıyla İngiltere, Fransa ve Almanya oldu. İngiltere silah satışının yuzde 48'ini Riyad'a yapıyor.

ABD ise son olarak Ekim 2017'de Suudi Arabistan'a 15 milyar dolar değerinde THAAD fuze savunma sistemi satılmasına onay verdi. Bunun yanı sıra ABD Başkanı Donald Trump'ın Riyad ziyareti sırasında 110 milyar dolarlık askeri yatırım mutabakatına varıldığı bildirilmişti.