Özet (TL;DR) @ 2017-12-03 09:14:12.059847: Nur topu gibi bir seri katilimiz var: Soluduğumuz hava... Türkiye’de yıllık ortalama 375 bin ölümün 32 bin 500’ü hava kirliliğinden kaynaklanıyor ve bu rakam giderek yükseliyor. Bu yılki verilere göre…



Ölum
soluyoruzTurk Toraks Derneği Hava Kirliliği Gorev Grubu Eşbaşkanı Yard. Doç. Dr. Nilufer Aykaç'a aklıma gelen İstanbul'un semtlerini soruyorum. Telefonundaki aplikasyona bakarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın Turkiye genelinde olçum yapan 199 istasyonundan gelen veriler ışığında havanın kirlilik değerlerini soyluyor. Lodosa rağmen birçok yerde veriler Dunya Sağlık Örgutu'nun belirlediği standartların uzerinde. "Kentler sağlıklı değil. Yeterli yeşil alan yok ve dikey yapılaşma nedeniyle nefes alamıyorlar" diye açıklıyor kirliliğin temel nedenini. İstanbul'da havası en kirli olan yerlerden Goztepe'de ise yaklaşık 5 gundur olçum yapılmadığını soyluyor ve ekliyor: "Kirlilik aşırı yukselmiş olmalı. Ölçum yapılmamasının nedeni bu."

Ölum
soluyoruz
_ T urkiye'nin bu yıl gunluk ve yıllık hava kirliliği Dunya Sağlık Örgutu'nun (DSÖ) belirlediği sınırları misliyle katladı. _

Hava kirliliğine yol açan fosil yakıtlarının kullanılmasına bağlı olarak Turkiye'de 2 bin 876 erken olum, 4 bin 311 hastaneye yatış ve yılda 3 milyar Euro'yu aşan sağlık harcaması gerçekleştiğini anlatan Nilufer Aykaç "İstanbul'da Esenyurt'ta yaşayan sağlıklı bir kişi geçtiğimiz bir yılda kirli hava nedeniyle 240 miligram zehirli toz soludu. Daha onemlisi Sağlık Bakanlığı'nın yanı başındaki Sıhhiye semtinde ise bu miktar 255 miligram. Hava kirliliğine bağlı olarak her yıl olen insanların sayısı ise 32 bin 500. Bu trafik kazasında olenlerin sayısından 8 kat fazla. Global olumlerde de artık havadaki kirlilik ilk 10 neden arasında" diyor.

Ölum
soluyoruz
_ PM 10 ve PM 2.5 partik ullerin mikron duzeyinde buyukluklerini ifade ediyor. Turkiye'deki olçumler sadece 10 mikron buyukluğunde yapılıyor. 10 mikron partikuller ust solum yollarında takılı kalıyor. 2-3 mikron duzeyindeki partikuller karaciğere kadar iniyor ve kanser başta olmak uzere birçok hastalığı tetikliyor._

Bu işten tek başına kurtuluş olmadığının altını çiziyor Aykaç. İklim değişikliği ile mucadelenin hava kirliliği ile de mucadele etmek olduğunun vurgulayan Nilufer Aykaç, komure dayalı enerji uretiminden vazgeçilmesi, hava kirliliğini onleyici ve tazmin edici tedbirler alınması gerektiği ve kentlerde araç trafiğini teşvik eden politikalardan vazgeçilerek toplu taşıma ve bisiklet gibi ulaşım modellerinin teşvik edilmesi gerektiğini soyluyor. Nilufer Aykaç ayrıca endustriyel yatırımların izin sureçlerinde, 'Çevresel Etki Değerlendirmesi Raporu'nun yanı sıra, 'Sağlık Etki Değerlendirmesi Raporu'nun hazırlanması, bu yonde bağlayıcı yasal yukumluluklerin uygulamaya geçirilmesi gerektiğini belirtiyor.

Ölum
soluyoruz

T urk Toraks Derneği Genel Başkanı Prof. Dr. Fuat Kalyoncu: Gorunmez katil
Dunya Sağlık Örgutu'nun 'gorunmez katil' olarak tanımladığı hava kirliliği dunyada her yıl 7 milyondan fazla kişinin olumune yol açıyor. Hava kirliliği Turkiye'de akciğer kanserine bağlı olumlerin yuzde 25'inden, zaturreeye bağlı olumlerin yuzde 17'sinden, inmeye bağlı olumlerin yuzde 16'sından, kalp hastalıklarına bağlı olumlerin yuzde 15'inden ve kronik akciğer hastalıklarına bağlı olumlerin yuzde 8'inden sorumlu.

Ölum
soluyoruz
_ Foto ğraf: Emre Yunusoğlu_

Yard. Do ç. Dr. Nilufer Aykaç: Sağlık Bakanlığı'nın kendisi de zehir soluyor
Hava kirliliğine yol açan fosil yakıtlarının kullanılmasına bağlı olarak Turkiye'de 2 bin 876 erken olum, 4 bin 311 hastaneye yatış ve yılda 3 milyar Euro'yu aşan sağlık harcaması gerçekleşti. İstanbul'da Esenyurt'ta yaşayan biri yılda kirli hava nedeniyle 240 miligram zehirli toz soludu. Sağlık Bakanlığı'nın yanı başındaki Sıhhiye semtinde bu miktar 255 miligram.

Ölum
soluyoruz

Greenpeace:  Kirli hava trafikten 8 kat daha fazla insanı olduruyor
Komurlu termik santralların yol açtığı kirlilik nedeniyle 800 bin astım krizi yaşandığı ve toplamda 8 milyon gune ulaşan solunum hastalıkları yukunun oluştuğu ongoruluyor. Veriler Turkiye'de yaşamını yitiren her 100 kişiden 2.2'sinin komurlu termik santrallara bağlı sağlık sorunları nedeniyle yaşamını kaybettiğini gosteriyor. Tum bunlarla birlikte iklim değişikliğine yol açarak dunyayı ekolojik bir felakete surukleyen atmosfere salınan sera gazlarının yuzde 20'si bu santrallarından kaynaklanıyor.

Prof. Dr. Hasan Bayram:  Tum kirliliği olçmuyoruz bile
Ölum
soluyoruzGunumuzde 200'e yakın hava kirleticisi tanımlanmış durumda. Bunlardan beş temel kirletici ile Turkiye'de Ulusal Hava Kalitesi İndeksi hesaplanıyor. Ancak birçok olçum istasyonunda sadece iki temel kirletici olan kukurtdioksit (SO2) ve partikul madde (PM 10) olçuluyor. Geriye kalan temel kirleticiler olan ince partikuler madde (PM2.5), karbon monoksit (CO), azot dioksit (NO2) ve ozon (O3) ise yurt çapında yaygın olarak olçulemiyor.

Havadan gelen hastal ık

Bilimsel çalışmalar partikul madde miktarının metrekupte 10 mikrogram duzeyinde artışının tum nedenlere bağlı olumleri yuzde 4, kalp-akciğer kaynaklı olumleri yuzde 6 ve akciğer kanserini yuzde 8 artırdığını gosteriyor. Benzer biçimde PM 2,5 kirliliği kanser olumlerini yuzde 15-27 oranında yukseltiyor.

Ölum
soluyoruz

Yetmedi; gelsin k omur santralları

Turkiye yakın gelecekte onlarca sayıda komurlu termik santralını daha faaliyete sokmayı planlıyor. Bu da birçok yerde dunya standartlarının çok çok altında olan hava kalitesinin daha da bozulması anlamına geliyor. Enerjiatlasi.com'un verilerine gore halihazırda çalışan 39 komur ve linyit yakıtlı santrala ek olarak yapım aşamasında komur ve linyit yakıtlı 9 santral, uretim lisansı alan 6 santral, onlisans alan 7 santral ve planlanan 7 santral bulunuyor. Butun bunlar hem hava kalitesinde Avrupa standartlarını hem de iklim değişikliği hedeflerini yakalamayı imkansız kılıyor.

Ölum
soluyoruz

Buralardan ka çın

En kirli ilçelere bakıldığında İstanbul'da Goztepe, Esenyurt ve Aksaray; Ankara'da Sıhhiye ve Kayaş; İzmir'de ise Bornova ve Bayraklı olduğu dikkati çekiyor. Dunya Sağlık Örgutu'nun izin verdiği sınırların çok uzerinde olmasına karşın İstanbul'da yaşayanların Silivri, Sarıyer ve Şile; Ankara'da yaşayanların Sincan ve Bahçelievler; İzmir halkının ise Guzelyalı'ya kaçmasında fayda var.

Ölum
soluyoruz
_ D unya Sağlık Örgutu'ne gore partikul sınır miktarı 20. Kasım 2016 - Ekim 2017 arasında partikul madde açısından bakıldığında Dunya Sağlık Örgutu'nun standartlarına gore Turkiye'de Rize'de yaşayanlar dışında kimse temiz hava solumadı. Veriler, Şırnak'ta yeterli olçum yapılmadığını, onun dışında 79 ilde ciddi bir hava kirliliğinin yaşandığını gosteriyor. Dunya Sağlık Örgutu standartlarını 5'e katlayan Muş bu yıl Turkiye'de en kotu havayı soluyan il oldu. (Partikul miktarı 98)_

Ö lçum yapılan santral sayısı: 199

Kentlerde hava kirliliğine yol açan 30 temel kirletici var; biz yalnızca 2 kirleticiyi tum illerde olçuyoruz. Toplamda 199 sabit, 4 mobil olçum istasyonu var.

Greenpeace 'e gore omrumuzun kısalma suresi 10 yıl

Ulusal olçekli yapılan projeksiyonlarda Turkiye'de sadece 2010 yılında komurlu termik santralların yarattığı kirlilik nedeniyle hava kirliliğine maruz kalan kişilerin omrunun yaklaşık 79 bin saat (kabaca 10 yıl) kısaldığı goruluyor.

SON 24 SAATTE YA ŞANANLAR