Özet (TL;DR) @ 2017-11-12T21:42:00.000Z: Polonya'da iktidarda bulunan Hak ve Adalet Partisi'nin lideri Jaroslaw Kaczynski, ülkesinin 2. Dünya Savaşı'nda Nazi ordularının neden olduğu kayıplar nedeniyle Almanya'dan maddi tazminat talep…


Avrupa

21:42 12.11.2017(Guncellendi 21:45 12.11.2017) URL'yi kısaltın

Polonya'da iktidarda bulunan Hak ve Adalet Partisi'nin lideri Jaroslaw Kaczynski, ulkesinin 2. Dunya Savaşı'nda Nazi ordularının neden olduğu kayıplar nedeniyle Almanya'dan maddi tazminat talep edeceğini açıkladı.

Hitler rejiminin savaş sırasında Polonya'ya saldırması, ardından da Sovyetler Birliği'nin mudahale etmesi sonucu, Polonya'nın ulusal bağımsızlığı sona ermişti.
Ülkenin tum sanayisi yerle bir olurken, Polonya ulusu da savaşlarda ve toplama kamplarında 6 milyon vatandaşını kaybetmişti.

Polonya lideri Kaczynski, kayıpların sorumluluğunu Almanya'nın ustlenmesini isterken, Almanya ise bu iddiaları ve talepleri reddediyor.
Almanya talebi reddediyor

BBC Turkçe'de yer alan habere gore; tazminat konusu daha once Polonya Parlamentosu'nda ele alınmış, Polonyalı uzmanların yaptıkları hesaplara gore, Almanya'nın Polonya'ya savaş tazminatı olarak 48.5 milyar dolar odemesi gerektiği açıklanmıştı.
Almanya ise 2. Dunya Savaşı'ndaki maddi tazminatlar konusunun artık gundemde olmadığını ve bu konuların uluslararası antlaşmalarla çoktan duzenlendiğini ileri surdu. ****

TAZM İNATLAR KONUSU NASIL DÜZENLENMİŞTİ?

Yakın geçmiş incelendiğinde tazminatlar meselesi halen tartışmaya açık.

Uluslararası hukuk normları ise, Polonya'nın duruşunun en azından ciddi olarak ele alınması gerektiğini işaret ediyor.
II. Dunya Savaşı'nın son yıllarında Hitler karşıtı muttefikler, savaş sonrası olası yeni duzenlemelerle ilgili hususları 1943 Tahran, 1945 Yalta ve 1945 Postdam zirvelerinde ele almışlardı.

Özellikle de son iki konferansta Nazilere karşı ittifak yapan ulkelerin tazminat almaları gerektiği konusunda mutabakata varılmış, o tarihte odenmesi gereken toplam tazminatın da 20 milyar dolar olması gerektiği konusunda anlaşılmıştı.

1945 yılının 20 milyar doları, FED 2014 rakamlarına gore yaklaşık 345 milyar dolar ediyor. Muttefiklerin 1945 yılındaki planlarına gore bu miktarın yarısının savaş sonrasında Sovyetler Birliği'ne ve Polonya'ya odenmesi gerekiyordu.

Ancak savaş sonrası Almanya'nın ikiye bolunmesi ve ortaya çıkan Soğuk Savaş, hesapları altust etti.

Batılı ulkeler kendi muttefikleri olarak gordukleri Federal Almanya'nın (Batı Almanya) tazminat odemesinden feragat edince, Sovyetler Birliği de Soğuk Savaş doneminde kendisiyle birlikte olan Demokratik Almanya'nın (Doğu Almanya'nın) tazminat odemesine gerek olmadığına karar verdi ve bu kararı da yine kendi gudumundeki Polonya'ya zorla kabul ettirdi.

Ş İMDİ NE OLACAK?

Polonya savaşın uzerinden 70 yıl geçtikten sonra tazminat konusunu yeninden gundeme getirirken iki hususu vurguluyor.

Bunlardan ilki, o yıllarda Polonya'nın ulusal egemenliğe sahip olmadığı, dolayısıyla tazminattan feragat kararının Polonya'nın gonullu tavrı olmadığı.

İkinci husus ise Polonya'nın o yıllarda tazminat konusunda "anlaştığı" ulke gibi gorunen Demokratik Almanya'nın bugun artık bir devlet olarak mevcudiyetini yitirmesi ve de hukuken mirasçı olarak da Almanya'nın muhatap alınması zorunluluğu.

Almanya tazminat taleplerini duymak bile istemiyor.

Polonya ise tazminat konusunun peşini bırakmayacağını vurguluyor.

İktidardaki Hak ve Adalet Partisi lideri Jaroslaw Kaczynski'ye gore bu sadece bir maddi mesele değil, aynı zamanda Polonya ulusu için bir onur meselesi.