/Paylas.io

Spina bifida ayrık ya da açık omurga anlamına geliyor, omurilik sinirinin hasarl...

2017-10-24 04:20:00.073000 | URL | haberci




Özet (TL;DR) @ 2017-10-24T08:09:23.000Z: Spina bifida ayrık ya da açık omurga anlamına geliyor, omurilik sinirinin hasarlandığı bu hastalık birçok şekilde görülebiliyor. Sebepleri arasında ise folik asit eksikliğinin olabileceği düşünülüyor.



Folik asit eksikliğinden kaynaklanabilen Spina Bifidan ın (SB) kalıtsal
olabileceği, hamilelikte yuksek ısıya maruz kalma, şeker hastalığı gibi
durumlarla ortaya çıkabileceği ile ilgili goruşler de mevcut.

Şişli Florence Nightingale Hastanesi-Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Yrd. Do
ç. Dr. İbrahim Alataş,
hastalığın anne karnında en erken 12. haftadan
itibaren saptanabildiğine dikkat çekiyor. Spina bifida sadece omuriliğin açık
olması değil omurilikle ilgili pek çok problemi de kapsıyor.

HASTALARIN % 85 'İNDE BEYİNDE SU TOPLANIYOR

Omuriliğin gelişim kusuruna bağlı sinir hasarıyla beraber mesane ve bobrek
problemleri, beyinde su toplanması, ayak hareketlerinde bozulmalar, omurga
eğrilikleri, çocuğun okul oncesine okul çağına gelince psikolojik problemleri,
kalp sorunları, kabızlık, dışkı hissetmeme gibi sorunlar da gorulebiliyor.

HERKES İN BAŞINA GELEBİLİR

Herhangi bir çift spina bifidalı çocuk sahibi olabilir. Gelişmiş ulkelerde her
bin çocuktan birinin spina bifidalı doğduğunu belirten Yrd. Doç. Dr. İbrahim
Alataş, hastalıkla ilgili sık sorulan soruları şoyle yanıtlıyor: **SP İNA
BİFİDA SORUNU ANNE KARNINDA NASIL ANLAŞILIR?

Tanı; rutin USG taramaları sırasında, genellikle 20'nci gebelik haftasından
itibaren konur. Lezyonun ve anomalinin ağırlığına bağlı olarak daha erken veya
daha geç de konabilir. Kuçuk lezyonlar, bazen rutin USG taramasında gorunemese
bile perinatoloji uzmanı tarafından yapılan ikinci duzey USG incelemesinde
buyuk oranda tanı almaktadır. Bazı olgularda perinatoloji uzmanı gerekli
gorduğu takdirde eşlik eden anomaliler veya olası sendromik hastalıkların
tanısını koymak amacı ile fetal MR ve amniyosentez de onerilebilir. Spina
bifida tanısı almış, doğumdan sonra operasyon yapmayı planladığımız vakalarda
USG sonuçları yeterliyken, fetal cerrahi planlanan vakalarda kesin teşhis
koyabilmek için fetal MR ve amniyosentez de gerekir.

![Yrd. Doç. Dr. İbrahim Alataş

](https://cdn1.ntv.com.tr/gorsel/saglik/folik-asit-eksikligi-spina-bifidaya-
yol-acabilir/ibrahim-
alatas,NQDjUEnVPUuJj6xFVGBgcA.jpg?width=960&mode=crop&scale=both&v=20171024110854952)
Yrd. Doç. Dr. İbrahim Alataş

BU B İR GENETİK SORUN MU?

Genetik alt yapısı olmakla birlikte spina bifida ile ilişkilendirilmiş belirli
bir mutasyon bulunmamaktadır. Anne ile ilgili çevresel faktorlerin spina
bifida oluşumunda onemli rol oynadığı biliniyor. Annenin, gebeliği sırasında
aşırı ısıya maruz kalması bunlardan biri. Bu; annenin ateşli hastalık
geçirmesi, aşırı guneş altında kalması veya kuzey Avrupa ulkelerinde
gorduğumuz gibi uzun sure saunada kalması sonucu olabiliyor.

Annenin gebelik sırasında bazı enfeksiyon hastalıklarını geçirmesi, birtakım
antiepileptik ilaçlar kullanması, yuksek doz radyasyona maruz kalması da diğer
onemli nedenlerdendir. Bu noktada folik asit eksikliğine ayrıca değinmemiz
gerekir.

GEBEL İK PLANLAYAN KADIN FOLİK ASİT DÜZEYİNİ KONTROL ETTİRMELİ!

Folik asit, vucutta depolanan bir madde olup aslında B9 vitamininin bir
formudur ve merkezi sinir sisteminin gelişiminde rol oynuyor. Annenin gebe
kaldığı sırada depolarının dolu olması hayati onem taşıyor. Bu nedenle gebelik
planlayan kadınların folik asit duzeylerini kontrol ettirmeleri ve kadın doğum
uzmanlarına danışarak, gebe kalmadan en az uç ay once folik asit takviyesi
almaları oneriliyor. Gebelik tanısı aldıktan sonra folik asit kullanımının
spina bifida yonunden bir koruyuculuğu yoktur. Çunku spina bifida dediğimiz
doğumsal problem, embriyogenez sırasında noral tup kapanması aşamasında
meydana gelen bir aksaklıktan ileri geliyor. Bu olay gebeliğin ilk 24 gunu
içinde gerçekleşiyor. Gebeliğin ilk 24 gununde çoğu anne adayı gebe olduğunun
bile farkında değil. Yani anne adayı gebe olduğunu oğrendiğinde bebekte spina
bifida olup olmayacağı aslında çoktan belli olmuş oluyor. Bu nedenle gebe
kalmadan once folik asit kullanımı, sorunun onlenmesinde onem taşıyor.

SP İNA BİFİDA'LI ÇOCUĞU OLAN AİLELERİ NELER BEKLİYOR?

Spina bifidalı hastalar doğduklarında ilk 8 saatte ameliyat edilirse başarı
şansı daha yuksektir. Spina bifidalı hastalarda %85 oranında gorulen beyinde
su toplanması için çocuk beyin cerrahisi tarafından çeşitli ameliyatlar
yapılmaktadır. Hem omurgaya yonelik hem de iskelet sisteminde gelişen diğer
sorunlar neticesinde ortopedik ameliyatlar ve ozellikle mesaneye yonelik çocuk
cerrahisi/urolojisi ameliyatları da yapılabilmektedir. Bu hastalığın tedavi
sureci ameliyat ile bitmemektedir. Ameliyat sonrası sureç daha yorucu ve
aileler için daha zor ve stresli geçmektedir. Tedavi yontemleri ve ameliyatlar
ile hastaların yaşamı mumkun olduğunca konforlu hale getirilmeye çalışılır.
Tamamen sağlıklı bir kişi olmasalar dahi bağımsız yaşayabilir hale
getirilebilirler. Ancak bu tıbbi desteğin yanında hastaların
bilinçlendirilmesi, tedavi imkanlarına kolayca ulaşılabilecek şartların
sağlanması gerekmektedir. Yukarıda saydığımız nedenlerden dolayı spina
bifidalı hasta potansiyel olarak hem zihinsel ozurlu hem de bedensel ozurlu
olma riski ile karşı karşıyadır. Modern spina bifida tedavisi kaybedilmiş
sinir fonksiyonları yerine getirememekte ancak mevcut duruma hastanın uyumunu
kolaylaştıran tedbirler alınmasına imkan vermektedir.

SB SAPTANAN BEBEK ANNE KARNINDA NASIL AMEL İYAT EDİLİYOR?

Seçim kriterlerini karşılayan bebekler, gebeliğin 25-27'nci haftalarında
ameliyat edilebilirler. Anne karnında spina bifida onarılmasına yonelik
dunyada halen uygulanmakta olan iki yontem var. Açık yontemde uterus,
sezaryende olduğu gibi açılarak bebeğe ulaşılıyor. Sonrasında defekt
onarılarak bebek tekrar uterus içine yerleştirilip katlar usulune uygun olarak
kapatılıyor. Endoskopik yontemde ise anne karnındaki bebeğe uygun bir bolgeden
her biri 3 mm. olan uç adet alet yardımı ile ulaşılıyor. Sırttaki açık omurga
olan bolge, sinirlere zarar vermeden uygun şekilde etrafı kesilerek
hazırlanıyor. Hazırlanan bu bolgeye doğal kokenli bir zar yama olarak
konularak bu yama su sızdırmaz şekilde cilde dikiliyor. Boylelikle açıkta olan
omurilikte, anne suyundan ve omuriliğin anne rahmine çarpması ile oluşabilecek
hasarlanmalar engellenmiş oluyor.

OPERASYON DO ĞUM SONRASI YAPILAMAZ MI?

Hasar bebeğin anne rahminde geçirdiği sure boyunca artıyor. Fetal cerrahi
(anne karnında ameliyat) ile bu hasara olabilecek en erken donemde mudahale
etmek amaçlanıyor. Fetal cerrahiye uygun olmayan gebeliklerde omurgadaki
sorun, çocuk doğduktan sonra kapatılıyor. Fakat bu çocuklarda norolojik
fonksiyonlardaki kayıp daha fazla oluyor.

AMEL İYAT KESİN ÇÖZÜM MÜ? BEBEKLER BİR DAHA BU SORUNU YAŞAMIYOR MU? 

Fetal cerrahi, spina bifida için kesin çozum değildir. Hastalığı tamamen
ortadan kaldırmaz. Norolojik kayıpları en aza indirmek amacı ile daha erken
bir mudahale yontemidir. Fetal cerrahi ile mudahale edilmiş çocuklar da, doğum
sonrası ameliyat olan çocuklar gibi spina bifidanın uzun donem
komplikasyonları açısından sıkı takip edilmelidir.


Devamını oku